Tarihi eser kaçakçılığında Antalya ilk sırada
TBMM Kaçakçılıkla Mücadele Komisyon raporuna göre, tarihi eser kaçakçılığıyla mücadele çalışmaları kapsamında son 5 yılda yaşanan 12 bin 84 olayda 373 bin eser ele geçirildi. Kaçakçılıkta 577 olayla Antalya ilk sırada yer aldı. Eserlerin çoğunu sikkeler oluşturuyor.
BURASI TÜRKİYE 13 Haziran 2018 Çarşamba

HEMEN her gün Türkiye’nin dört bir yanından tarihi eser kaçakçılığıyla ilgili haberler geliyor. Öyle ki daha birkaç ay önce İstanbul İl Jandarma Komutanlığı ekiplerince düzenlenen operasyonlarda 1 milyon dolara satılacak Roma ve Bizans dönemlerine ait 1981 parça tarihi eser ele geçirildi. Şanlıurfa Müze Müdürlüğü denetiminde bulunan 10 bin yıllık Neolitik döneme ait taş damga mühür ile 6 bin yıllık Eski Tunç Çağı dönemine ait hayvan figürünün kaybolduğunu da yine Habertürk duyurmuştu. Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin (TBMM) kaçakçılıkla mücadele amacıyla kurduğu araştırma komisyonu raporu tarihi eser kaçakçılığının boyutunu ortaya koydu. Nisan ayında yayımlanan TBMM Kaçakçılıkla Mücadele Komisyonu raporuna göre, tarihi eser kaçakçılığıyla mücadele çalışmaları kapsamında son 5 yılda yaşanan 12 bin 84 olayda 373 bin eser ele geçirildi.

YÜZDE 61’İ İZİNSİZ KAZI

Rapora göre 2012-2017 içerisinde Jandarma sorumluluk bölgesinde meydana gelen kültür ve tabiat varlığı kaçakçılığı olaylarının yüzde 61’ini izinsiz kazılar, yüzde 19’unu ise sit koşullarına aykırı hareket suçları oluşturuyor. Raporda, Antalya’nın 577 olayla en çok kaçakçılık olayının yaşandığı il olduğu belirtildi. Antalya’yı 361 olayla İzmir, 359 olayla Konya, 346 olayla Muğla ve 281 olayla Manisa izledi.

SİKKE İLK SIRADA

Tek bir olayda binlerce ufak obje ele geçirilmesi gibi durumlardan dolayı, eser sayısının suç ile mücadelede baz alınmaması gerektiği ifade edilen raporda emniyet ve jandarma sorumluluk bölgelerinde ele geçirilen tarihî eserlerin büyük bir kısmının sikkelerden oluştuğu belirtildi. Bunun sebebi ise raporda “Sikkelerin dedektör ile kolaylıkla tespit edilebilmesi, hacim olarak fazla yer kaplamaması, bir yerden bir yere naklinin kolay olması, yurtiçi ve yurtdışında alıcısının çok olması” olarak aktarıldı.

4 BİN 314’Ü İADE EDİLDİ

Yasadışı yollarla yurtdışına kaçırılan kültür varlıklarından, koordineli olarak yürütülen çalışmalar neticesinde, 2003-2017 yılları arasında Almanya, Avusturya, Avustralya, ABD, Birleşik Arap Emirlikleri, Bulgaristan, Hırvatistan, Fransa, İsviçre, İngiltere ve Sırbistan’dan 4 bin 314 adet kültür varlığı Türkiye’ye iade edildi. Söz konusu eserler, Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı müze müdürlüklerinde koruma altına alınarak yerli ve yabancı bilim insanları ile meraklıları için ziyarete açıldı. Öte yandan raporda; yasadışı yollarla yurtdışına çıkarılan ve halen Almanya, ABD, İtalya, Fransa, Danimarka, Bulgaristan, İsviçre ve İngiltere’de bulunan kültür varlıklarının iade çalışmalarının sürdüğü belirtildi.

Nagihan Alan YİĞİT/GAZETE HABERTÜRK