Sultan Abdülhamid’in karakutusu İsviçre'de ortaya çıktı
Sultan İkinci Abdülhamid’in en yakınlarından olan ve tarihlerde isminden “Arap İzzet Paşa” diye bahsedilen İzzet Holo Paşa’nın beş defter teşkil eden ve “Bunlar, yüz sene sonra açılacaklar” diye vasiyet ettiği günlükleri, İsviçre’de bir bankanın kasasında ortaya çıktı. Gazete Habertürk yazarı Murat Bardakçı yazdı...
13 Mayıs 2018 Pazar

Sultan İkinci Abdülhamid’in en yakınlarından olan ve tarihlerde isminden “Arap İzzet Paşa” diye bahsedilen İzzet Holo Paşa’nın beş defter teşkil eden ve “Bunlar, yüz sene sonra açılacaklar” diye vasiyet ettiği günlükleri, İsviçre’de bir bankanın kasasında ortaya çıktı. Paşa’nın torun çocuğu Semih Mümtaz’ın otuz senelik ısrarlı bir aramanın neticesinde bulabildiği günlükler önümüzdeki Ağustos ayında yayınlanacak ve bu sayede Sultan Abdülhamid döneminde meydana gelen ama üzerleri hâlâ bir bilinmezlik bulutu ile kaplı duran bazı hadiselerin ayrıntıları da ortaya çıkacak. 

Önümüzdeki yaz aylarının sonuna doğru, Sultan İkinci Abdülhamid ve dönemi ile ilgili olarak şimdiye kadar mevcudiyetinden haberdar olunmayan çok önemli bir kaynak eser yayınlanacak: Hükümdarın “karakutusu” olan ve genellikle “Arap İzzet Paşa” diye bilinen İzzet Holo Paşa’nın 110 sene boyunca saklı kalan günlükleri...

Günlüklerin bir filmi andıran bulunuş macerasından bahsetmeden önce, bilmeyenler için İzzet Paşa’nın kim olduğunu yazayım:

 

Orta Asyalılıktan Araplığa, Kürtlükten Çerkesliğe ve Türklüğe kadar imparatorluğun hemen her unsurunun genlerini taşıyan ve tarihlere “Arap İzzet” diye geçen İzzet Holo Paşa, 1852’de Şam’da doğdu. Çok iyi tahsil gördü, bir Fransız okulunu bitirdikten sonra Hukuk okudu, 1890’larda Abdülhamid tarafından Yıldız Sarayı’na alındı ve zamanla hükümdarın en güvendiği adamı oldu. Padişahın dış dünya ile temasının sağlanması, memlekette olup bitenler hakkında haberdar edilmesi ve devlet birimleri arasındaki koordinasyon gibi işlerin yanısıra hükümdarın bütün gizli temaslarını da senelerce o yürüttü.