Ali Tezel

Dul-yetim aylığı için çok sevinmeyin

Basında çokça "Dul kadınlara müjde" haberlerini okuyorsunuz. Dul kadının hem eşinden hem babasından aylık alabilmesinin önkoşulu, çalışmaması ve emekli olmamasıdır. Son Yargıtay kararından yararlanmak içinse koca veya ana-babasından en az birisinin 6.8.2003 gününden önce vefat etmiş olması gerekir

Sosyal Güvenlik Kurumu uygulaması gereğince koca veya babası aynı kurumdan emekli olmuş ve her ikisi de vefat etmiş olan kadınların, hem kocasından hem de babasından aylık alma hakkı yoktur. Sadece fazla olan aylık kadına ödenir. Basında son günlerde çok gördüğümüz Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun hem kocasından hem de babasından aylık alma imkânı getiren kararı ise irdelenmeye muhtaçtır.
Yasal ismi ölüm aylığı olan bu aylıkların, kocadan gelenine dul aylığı, ana-babadan gelenine de yetim aylığı denir.
Kadın-erkek ayrımı olmadan vefat eden eşlerden aylık alabilmek için evli olmamak yeter şarttır. Evli olmadığı sürece kadın veya erkek, vefat etmiş emekli eşten dul aylığı alabilir. Evlenirse dul aylığı kesilir, evlilik son bulunca yeniden dul aylığı alınabilir.

DUL AYLIĞI İÇİN EVLENMEMEK YETER ŞART
Vefat etmiş babası veya annesi SSK'lı olan kadınların SSK veya Bağ-Kur'dan yetim aylığı almasının önkoşulu, evli olmaması, çalışmaması ve emekli olmamasıdır. Bu üç şarttan herhangi biri yoksa baba veya anadan yetim aylığı alınamaz. Ancak, vefat etmiş ana veya babası memur ise bu durumda, iki şart vardır, memur olmamak ve evli olmamak. Yani kadın SSK'lı veya Bağ-Kur'lu olsa, buralardan emekli olsa da evli olmamak şartıyla eski adıyla Emekli Sandığı yeni adıyla SGK Kamu Görevlileri Dairesi'nden yetim aylığı alabilir.
506 Sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun "Ölüm Aylığı" şartlarını düzenleyen "Eş ve Çocuklara Aylık Bağlanması" başlıklı 68'inci maddesi, 6.08.2003 günü Resmi Gazete'de yayımlanan 4958 Sayılı Kanun ile değiştirilmiştir.

6 AĞUSTOS 2003 GÜNÜNDEN ÖNCE FARKLIYDI
İlgili maddeye, 4958 ile "buralardan gelir veya aylık almaya" ibaresi getirilmiştir.
"VI - Sigortalının kız çocuklarına bağlanan aylıklar, Sosyal Sigorta'ya, Emekli Sandıklarına tabi işlerde çalışmaya, buralardan gelir veya aylık almaya başladıkları veya evlendikleri tarihi takip eden devre başından itibaren kesilir. Aylığın kesilmesine yol açan sebebin ortadan kalkması halinde I'inci bölümün (C) fıkrası hükmü saklı kalmak şartıyla, bu tarihten başlanarak yeniden aylık bağlanır. Ancak evliliğin son bulması ile kocasından da aylık almaya hak kazanan kimseye bu aylıklardan fazla olanı ödenir."
Yargıtay'ın son kararıyla kocası veya aylık alacağı ana-babası 6.8.2003 gününden önce ölmüş olan dul kadınlara hem kocasından hem de ana-babasından aylık alma hakkı getirilmiştir. Ancak bu uygulamayı SGK hâlâ kabul etmediğinden dava gerekir. Bu sebeple durumunuz yukarıdaki şartlara uyuyorsa önce SGK'dan yetim aylığı talebinde bulunun, SGK reddedince de Yargıtay kararını örnek göstererek dava edin.