Son Dakika
23.12.2017 - 07:13 | Güncelleme:

"Biz çok çeşitliyiz"

 

RÜMEYSA Çamdereli’yle 2016 yılındaki Dijital Topuklar’da tanıştım; ardından bir sene sonra yine Dijital Topuklar’da aynı oturumda konuşmacıydık. 28 yaşında, bir çocuk annesi, Boğaziçi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği mezunu, kadın çalışmalarında yüksek lisans yapan, bir yandan müzikle uğraşan, aynı zamanda Reçel-Blog isimli bir web sitesinin kurucularından Rümeysa. Kendini feminist, Müslüman bir kadın olarak tanımlıyor. Bu sohbet reçel yapmaktan çok toplumsal normlarla ilgili kazan kaynatmak üzerine...

"REÇEL YAZIYORUZ"

-Bize biraz Reçel’i anlatır mısın?

Reçel’i 2014 yılında kurduk. Sevdiğimiz, çok önemli içerikler üreten 5’harfliler gibi siteler vardı. Ama oraya içerik göndermeye cesaret edemeyen, kendi gündeminin bir nebze ayrıştığını düşünen ve kendini kamusal alanda Müslüman olarak tanıtan kadınlardık. Bir blog kuralım dedik.

-Reçel ismi nereden geliyor?

Dücane Cündioğlu’nun 90’larda yazdığı bir yazı var; Müslüman kadınlar artık hiç reçel yapmıyorlar; çocuklarına bakmayı, ev hayatlarını bıraktılar diye. Biz de bundan ilhamla “Reçel kaynatmıyoruz ama reçel yazıyoruz” dedik. Biraz kazan kaynatma imgesini de kattık.

-Dayatılmış olanın dışına çıkmayı misyon edinmişlik mi var bunda? Müslüman’ız ama sizin söylediğiniz gibi olmak zorunda değiliz gibi?

Müslümanlığın ataerkil yorumlarıyla mücadele ediyoruz dedik biz. Aslında genel olarak erkekliğin Müslümanlığa dair kadınları kısıtlayan, kapatan yorumlarıyla mücadele etmeye çalışıyoruz. Sadece sözde değil de, farklılaşan hayat deneyimlerimizle de yürüyor bu mücadele.

 

"ORHAN BEKLEME YAPMA"

-Sizin bu anlayışınızla mücadele edenler var mı peki?

Bolca var. Hem gündelik hayatlarımızda hem blogda çokça tepki alıyoruz. Yakın zamanda mesela Orhan isimli kişi var hayatımıza giren. Orhan bizim siteye, yazılara gelip yorum yapan bir karakter. Bize özgür Müslüman kadın denen şeyin bir safsata olduğu, Müslüman kadının yerini bilmesi gerektiği, bizim için üzüldüğü gibi yorumlar bırakıyordu. Ona tepki olarak yazıları okuyanlar ilginç takma isimler almaya başladılar: Orhan git, Orhan bence de git, Orhan gitsen, Orhan bekleme yapma gibi isimler türedi. Sonra bu bir tavıra dönüştü. Twitter’da mesela Müslüman kadınlara yönelik tavır takınan ve had bildiren erkeklere “Orhan bekleme yapma” hashtag’iyle paylaşımlar yapılmaya başlandı.

-Orhan adam olmaktan çıktı ve bir kavram oldu diyorsun!

Evet bir kişi de değil. Orhanlar her yerde. Orhan ile mücadele ediyoruz biz de.

-Kadın Orhan’lar da var mı?

Onlar da bol. Bu erkeklik dediğin şey sadece erkeklerde olan bir şey değil; kadınlarda da var. Özellikle kadınların kendini var etme, var ederken o içinde bulunduğu kısıtlı dünyayı anlamlandırma ihtiyacı var. Kadın dindarsa ve kendini onunla tanımlıyorsa, o kısıtlanmayı kendine anlamlı kılmak için de erkeksi bir dil kullanıyor. İçselleştiriyor ve bunu yansıtması gerekiyor. Bunu yapamazsın demesi gerekiyor başkalarına; çünkü kendisi yapamıyor.

-Kadın kendine dayatılmış kısıtlamayı hemcinslerine yansıtıyor, öyle mi?

Bunu blogda çokça görüyoruz. Bir gezi yazısı yayınladık mesela. Coğrafyalar gezmiş bir kadın, başına çok enteresan şeyler gelmiş. Yorumlayanlar arasında “Sen nasıl gidersin oralara, yanında içki içilmiş bak, nasıl Müslümanlık bu” diye sayıp döküyorlar. Kadınlardan gelen yorumlar büyük kısıtlanmışlığın hikâyesi.

-Reçel dışarıdan gelen yazılara açık bir platform. En çok ne demeye çalışıyorsunuz?

Biz çok çeşitliyiz demeye çalışıyoruz. Başörtülüsü başörtüsüzü, müzik seveni sevmeyeni, gezmeyi seveni sevmeyeni onlarca farklı Müslüman kadın profili var. Bu çeşitliliği var etmemiz için bizim dışarıdan yazı almamız gerekiyor zaten. Yoksa kendimizi anlatmış oluruz. O yüzden elimizden geldiğince çeşitli, farklılıklara açık, cinsiyetçi olmayan, had bildirmeyen insanların neyi daha güzel yapması gerektiğini söylemeyen, kendi hikâyesini anlatan yazılar reçellik oluyor.

"YA ORADASIN YA BURADA"

-Kamusal alanda Müslüman olarak var olma hali zaman içinde birçok değişimden geçti. Bunu yorumlar mısın?

Eskiden bizim için çok başka bir tecrübeydi. Çalışma iznimiz yoktu, insanlar iş vermiyordu başörtülü olduğum için. İşveren de “Bak işte zaten iş bulamıyorsun yarı fiyatına çalışacaksın, yarı paraya çalışacaksın” diyebiliyordu. Müziğe başladığımda “Türbanlı gitarist” diye manşetlere çıktım. Şimdi böyle bir durum söz konusu değil. Yeni gelen kuşak için ne ifade ettiğini bilmiyorum. Ama hepsinin keşfedilmesi gerekiyor. Elimizden geldiğince doğru anlamaya çalışıyoruz. Şu an sıkıntı belki de başörtüsüz bir Müslüman kadın olarak kamusal alanda var olmak.

-Problemin ekseni değişiyor yani?

İki kutuptan birine geçmen gerekiyor gibi bir durum var. Ya oradasın ya burada, ikisinde de olmamanın başka bir tezahürü de başörtüsü takmayı tercih etmeyen Müslüman kadınlar. Onların var olma mücadelesine dair yazılar da geliyor. Çok çeşitli yani.

Reçel-Blog isimli web sitesinin kurucularından Rümeysa Çamdereli, “Müslümanlığın ataerkil yorumlarıyla mücadele ediyoruz. Başörtülüsü başörtüsüzü, müzik seveni sevmeyeni onlarca farklı Müslüman kadın profili var. Biz çok çeşitliyiz demeye çalışıyoruz” diyor.

ANNELİK VE KUTSALLIK BASKISI

-Annelik, doğum gibi konular nasıl yer alıyor Reçel’de?

Mesela normal doğum hikâyem üzerinden bir şey yazmıştım “Kahraman değilim” diye. Normal doğumdan sonra böyle sanki davullar zurnalar gelecek falan gibi oldu; onu yazmıştım mesela doğumdan sonra. Hep böyle bir anti hikâye, anlatılmayan hikâyeye yer vermeye çalışıyoruz. Bir de annelik- kutsallık bunlara başka türlü bakıyoruz. Müslüman olmak, dindarlık vs. onlarla da birleşince kadınların üzerinde inanılmaz bir baskı oluyor. “Annelik kutsal mıdır?” diye bir yazı yayınlamıştık mesela. Bir de evlat edinen bir annenin hikâyesini paylaşmıştık. Annelik dediğimiz şey de tekil değil. Eğer bir şey kutsalsa o kadının yaptığı kutsal bence 5 çocuğun 3’ü evlatlık 2’si kendinin “Hepsini gönlümden doğurdum” diyor kadın.

Reçel-Blog isimli web sitesinin kurucularından Rümeysa Çamdereli, “Müslümanlığın ataerkil yorumlarıyla mücadele ediyoruz. Başörtülüsü başörtüsüzü, müzik seveni sevmeyeni onlarca farklı Müslüman kadın profili var. Biz çok çeşitliyiz demeye çalışıyoruz” diyor


Değerli Haberturk.com okurları.

Haberturk.com ekibi olarak Türkiye’de ve dünyada yaşanan ve haber değeri taşıyan her türlü gelişmeyi sizlere en hızlı, en objektif ve en doyurucu şekilde ulaştırmak için çalışıyoruz. Yoğun gündem içerisinde sunduğumuz haberlerimizle ve olaylarla ilgili eleştiri, görüş, yorumlarınız bizler için çok önemli. Fakat karşılıklı saygı ve yasalara uygunluk çerçevesinde oluşturduğumuz yorum platformlarında daha sağlıklı bir tartışma ortamını temin etmek amacıyla ortaya koyduğumuz bazı yorum ve moderasyon kurallarımıza dikkatinizi çekmek istiyoruz.

Sayfamızda Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına ve evrensel insan haklarına aykırı yorumlar onaylanmaz ve silinir. Okurlarımız tarafından yapılan yorumların, (yorum yapan diğer okurlarımıza yönelik yorumlar da dahil olmak üzere) kişilere, ülkelere, topluluklara, sosyal sınıflara ırk, cinsiyet, din, dil başta olmak üzere ayrımcılık unsurları taşıması durumunda yorum editörlerimiz yorumları onaylamayacaktır ve yorumlar silinecektir. Onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisinde aşağılama, nefret söylemi, küfür, hakaret, kadın ve çocuk istismarı, hayvanlara yönelik şiddet söylemi içeren yorumlar da yer almaktadır. Suçu ve suçluyu övmek, Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre suçtur. Bu nedenle bu tarz okur yorumları da doğal olarak Haberturk.com yorum sayfalarında yer almayacaktır.

Ayrıca Haberturk.com yorum sayfalarında Türkiye Cumhuriyeti mahkemelerinde doğruluğu ispat edilemeyecek iddia, itham ve karalama içeren, halkın tamamını veya bir bölümünü kin ve düşmanlığa tahrik eden, provokatif yorumlar da yapılamaz.

Yorumlarda markaların ticari itibarını zedeleyici, karalayıcı ve herhangi bir şekilde ticari zarara yol açabilecek yorumlar onaylanmayacak ve silinecektir. Aynı şekilde bir markaya yönelik promosyon veya reklam amaçlı yorumlar da onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisindedir. Başka hiçbir siteden alınan linkler Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılan tüm yorumların yasal sorumluluğu yorumu yapan okura aittir ve Haberturk.com bunlardan sorumlu tutulamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında yorum yapan her okur, yukarıda belirtilen kuralları, sitemizde yayınlanan Kullanım Koşulları’nı ve Gizlilik Sözleşmesi’ni peşinen okumuş ve kabul etmiş sayılır.

Bizlerle ve diğer okurlarımızla yorum kurallarına uygun yorumlarınızı, görüşlerinizi yasalar, saygı, nezaket, birlikte yaşama kuralları ve insan haklarına uygun şekilde paylaştığınız için teşekkür ederiz.

SEN DE DÜŞÜNCELERİNİ PAYLAŞ!
2000
Hava Durumu
Pazar 30 MPH 23°
Kısmen Güneşli