Nereye gitti bu 200 bin bez?

Dün Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK), açıkladığı verilere göre 2011 yılında canlı doğan bebek sayısı 2011 yılında 1 milyon 241 bin 412 iken, 2012’de yüzde 3.8 artarak 1 milyon 279 bin 864 oldu. Tam da doğum istatistiklerinin açıklandığı günde, Türkiye çocuk bezi pazarının üç oyuncusundan biri olan Canbebe'nin üreticisi Ontex'in toplantısı vardı. Ontex MEA Genel Müdürü Özgür Akyıldız, bebek bezi pazarında 2012’de yüzde 7 küçülme olduğunu vurguladı. Nielsen’e göre 2011'de Türkiye'de 2.6 milyar adet bebek bezi tüketilirken bu rakam 2012'de 2.4 milyar oldu.

Peki doğan bebek sayısı yüzde 3.8 artarken, bebek bezi tüketimi neden yüzde 7 küçüldü? Doğan bebek sayısı 38 bin artarken, bebek bezi tüketimi niçin 200 bin adet azaldı? Bu konuda birkaç tahmin yürütülebilir. Birincisi, doğan bebek sayısı arttı ancak, 2012'de hiç de aklımıza gelmeyecek başka bir şey oldu, bebek ölümleri de arttı. Türkiye'de 2009'da dünyaya gelen bebeklerin 17 bin 388'i bir yaşına gelmeden yaşamını yitirmişti. Ancak farkındalık çalışmaları yoluyla, yaşamını yitiren bebek sayısı 2010'da 15 bin 85'a, 2011'de 14 bin 511'e geriledi. Ancak gerileme trendi 2012'de yerini yeniden artışa bıraktı. 2012'de Türkiye'de 14 bin 845 bebek, henüz bir yaşını doldurmadan hayatını kaybetti. Bu artışta aile hekimliği nedeniyle, hekime ulaşma süresinin uzaması etkili olabilir. Bir veriye daha dikkat etmek gerek. Doğurganlık hızının en yüksek olduğu il 4.39 çocuk ile Şanlıurfa, onu 4.10 ile Şırnak, 4.00 ile Ağrı, 3.8 ile Siirt izliyor. Yani ekonomik koşulları görece olarak daha kısıtlı olan illerde doğurganlık daha yüksek. Batı illerinde günde en az 5 bebek bezi kullanan anneler, Doğu’da bu sayıyı ekonomik gücüne göre ayarlıyor. Yani bez tüketimini doğan bebeğin coğrafyası da etkiliyor.