Son Dakika
12.03.2018 - 03:47 | Güncelleme:

UBER kavganın sonu belli

 

UÇAKLARDA sigara içilen koltuklar, ev telefonları ve telefon kulübeleri, laserdisc ve DVD’ler, disket, kaset, telesekreter ve faks makinesi, daktilolar, çağrı cihazları... Yakın zamanda hayatımızın vazgeçilmezi olan ürün ve hizmetler adeta bir gecede yok oldu. Böyle bir çağda taksicilere mesleklerinin sonsuza kadar süreceğinin garantisini kim verdi?

Bu yazıyı SXSW konferans ve festivali için bulunduğum Austin’de hiç tanımadığım, yüzünü hiç görmediğim birinin evinden yazıyorum. “Paylaşım ekonomisi”nden sonuna kadar faydalanan biri olarak dünyanın bu yöndeki gidişatından son derece memnunum.

Geçen sene SXSW’ye geldiğimde kentte ciddi bir ulaşım problemi vardı. Çıkan yasaya göre belediye alternatif taksi sürücülerinin parmak izi vererek güvenlik kontrolünden geçmeleri gerekiyordu. Bu yasaya tepki olarak UBER ve Lyft kentte hizmete son verdi ve kriz çıktı.

SAVAŞ KAYBEDİLDİ

Austin’in parmak izi talebi kâğıt üzerinde yolcunun hakkını koruyacak gibi görünse de uygulamada imkânsız. Yarı profesyonel UBER sürücüleri için hem vakit kaybı hem ağır bir yük.

Türkiye’de özel ulaştırma şirketlerinin profesyonel şoförlerle hizmet verdiği UBER’in sürücüleri dünyada bunu ek gelir için yapan yarı profesyoneller. Bir banka memuru mesaisi bittikten sonra birkaç saat arabasıyla “korsan taksicilik” yaparak kendisine ek gelir sağlıyor örneğin. Bu insanların işlerini güçlerini bırakıp parmak izi vermeye gitmelerini beklemek mantıklı değil. Aslında Austin’in yaptığı, birçok başka şehirde olduğu gibi hâlâ çok kuvvetli olan taksici lobisini kayırmak, UBER’i işlemez hale getirmekti.

Gelen tepkilerden sonra Austin geri adım atıp parmak izi gereksinimini yeni çıkardıkları yasayla kaldırmıştı. UBER ve Lyft de böylece şehre geri döndü.

Austin statükonun bekçileriyle yenilikçiler arasındaki savaşın küçük bir örneği; başka şehirler de benzer süreçlerden geçiyor. Sonuçta hiç kimse teknolojiye direnemiyor. UBER’i yasaklayan Londra’da yasal süreç bitene kadar şirket faaliyetine devam ediyor ve büyük ihtimalle temyizde kazanacak. Paris’te taksiciler yolları kesti, UBER sandıkları normal arabalara bile zincirlerle saldırdı ama hiçbir şey elde edemedi.

DEVLETİN MÜDAHALESİ

Sarı taksinin bir geleceği olduğunu düşünmek, evdeki VHS filmleri “Bir gün izlerim” düşüncesiyle saklamak gibi. TIR şoförleri ya da drone’ların yerini alacağı moto-kuryeler gibi taksiciler de işlerini kaybetmeye, bu sektörün çöküşüne hazırlıklı olmalı.

Değişimin sancısız olacağının garantisi verilmedi tabii. Bu aşamada devreye devletin girmesi kaçınılmaz. O insanların evlerine ekmek götürme hakkını teknoloji şirketleri ellerinden alamaz. Devletin rolü, taksici-UBER rekabetinde iki rant sahibinden birinin tarafını tutmak değil. Teknolojinin yerinden ettiği insanlara iş alanları açmak, geçici işsizlik maaşı bağlamak gibi çözümlerle geçiş sürecini en az sancıyla atlatmalarını sağlamalı.

Taksiciler istedikleri kadar UBER şoförü dövsün, sonuç değişmeyecek. Enerjilerini iş bulmaya harcamaları daha yararlı olur.

***********

ELON MUSK BİR ŞARLATAN MI? 

AUSTIN’de “Westworld” dizisinin yaratıcıları ve oyuncularının katıldığı paneldeydim. Katılımcılara sorular dijital bir platformdan iletiliyor artık, kimin ne sorduğunu da görüyoruz. Pek çok kişi Elon Musk’la ilgili sorular sordu ama bunlar sahnede nedense okunmadı.

Oysa Musk hem dizinin yaratıcılarından Jonathan Nolan’ın yakın arkadaşı hem de “Westworld” gibi fütüristik bir vizyona sahip dizinin gerçek dünyadaki karşılıklarından biri.

Tuhafıma gitti ama son anda Nolan devreye girerek son bir şey söyleyeceğini ekledi.

O son bir şey Elon Musk’mış meğerse... Salon bir rock yıldızı gelmiş gibi kendinden geçti. Bitiminde fotoğraf çekmek, imza almak isteyenler sahnenin önüne doluştu... Bir-iki kişiyi kırmadı ama sonra işin kontrolden çıkacağını fark edip kulise kaçtı.

BİR İCADI YOK

Musk için “mucit” deniyor ama icat ettiği bir şey yok aslında. Daha önce denenip başarısız olmuş elektrikli araba gibi teknolojileri yeniden ele alıyor ve geliştiriyor. Çoğu zaman da sözünü tutamıyor ama karizması yüzünden kimse pek bir şey söyleyemiyor. Tesla’lar tutmuş gibi gözükse de yazılım ve üretim sorunlarıyla boğuşuyor.

Medya onu sürekli kayırıyor. Ama Musk bir yandan da “Westworld”deki insan görünümlü robotları andırıyor. Gerçek gibi dursa da değil gibi. Daha çok söylediklerinin bir alıcısı var ya da insanlar onun çizdiği gelecek vizyonuna inanmak istiyor.

Zamanımızın bir kahramanı mı yoksa teknolojinin şarlatanı mı? Bir türlü kararımı veremiyorum Elon Musk’la ilgili.

***********

YENİ BOMBA

ELON Musk bir yerde görünecek de beraberinde yeni bir duyuru yapmayacak. SXSW’de göründükten birkaç saat sonra yayalara ve bisikletlilere öncelikli hizmet verecek taşıma projesi “hyperloop”u duyurdu. Yeraltı tünellerinden çok hızlı hareket eden bu araçların bilindik toplu taşıma araçlarının yerini alması bekleniyor.

***********

#DÜZELTMESERVİSİ

UÇAKLARA DALAN KULELER

BİRKAÇ haftadır sürekli yollardayım. Sadece iki haftada New York’tan Londra’ya, İstanbul’a, Paris’e, Washington DC’ye ve oradan da Austin’e geldim. Bu arada kendi kendime yazıyı aksatmama hedefi koydum. Tabii beden bazen bu tempoya dayanmıyor.

Geçen haftalarda 11 Eylül’den “Uçaklara dalan kuleler” diye bahsetmişim... Riccardo Tisci’nin modaya katkısını da “Şort üzerine giyilen taytlar” diye anlatmışım... Beyin nasıl düşündüğümün tam aksini kâğıda döküyor?

Belki de “Seyahatte olduğu için yazısını yazamamıştır” haklı bir köşe yazarı bahanesidir.

 

 


Değerli Haberturk.com okurları.

Haberturk.com ekibi olarak Türkiye’de ve dünyada yaşanan ve haber değeri taşıyan her türlü gelişmeyi sizlere en hızlı, en objektif ve en doyurucu şekilde ulaştırmak için çalışıyoruz. Yoğun gündem içerisinde sunduğumuz haberlerimizle ve olaylarla ilgili eleştiri, görüş, yorumlarınız bizler için çok önemli. Fakat karşılıklı saygı ve yasalara uygunluk çerçevesinde oluşturduğumuz yorum platformlarında daha sağlıklı bir tartışma ortamını temin etmek amacıyla ortaya koyduğumuz bazı yorum ve moderasyon kurallarımıza dikkatinizi çekmek istiyoruz.

Sayfamızda Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına ve evrensel insan haklarına aykırı yorumlar onaylanmaz ve silinir. Okurlarımız tarafından yapılan yorumların, (yorum yapan diğer okurlarımıza yönelik yorumlar da dahil olmak üzere) kişilere, ülkelere, topluluklara, sosyal sınıflara ırk, cinsiyet, din, dil başta olmak üzere ayrımcılık unsurları taşıması durumunda yorum editörlerimiz yorumları onaylamayacaktır ve yorumlar silinecektir. Onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisinde aşağılama, nefret söylemi, küfür, hakaret, kadın ve çocuk istismarı, hayvanlara yönelik şiddet söylemi içeren yorumlar da yer almaktadır. Suçu ve suçluyu övmek, Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre suçtur. Bu nedenle bu tarz okur yorumları da doğal olarak Haberturk.com yorum sayfalarında yer almayacaktır.

Ayrıca Haberturk.com yorum sayfalarında Türkiye Cumhuriyeti mahkemelerinde doğruluğu ispat edilemeyecek iddia, itham ve karalama içeren, halkın tamamını veya bir bölümünü kin ve düşmanlığa tahrik eden, provokatif yorumlar da yapılamaz.

Yorumlarda markaların ticari itibarını zedeleyici, karalayıcı ve herhangi bir şekilde ticari zarara yol açabilecek yorumlar onaylanmayacak ve silinecektir. Aynı şekilde bir markaya yönelik promosyon veya reklam amaçlı yorumlar da onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisindedir. Başka hiçbir siteden alınan linkler Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılan tüm yorumların yasal sorumluluğu yorumu yapan okura aittir ve Haberturk.com bunlardan sorumlu tutulamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında yorum yapan her okur, yukarıda belirtilen kuralları, sitemizde yayınlanan Kullanım Koşulları’nı ve Gizlilik Sözleşmesi’ni peşinen okumuş ve kabul etmiş sayılır.

Bizlerle ve diğer okurlarımızla yorum kurallarına uygun yorumlarınızı, görüşlerinizi yasalar, saygı, nezaket, birlikte yaşama kuralları ve insan haklarına uygun şekilde paylaştığınız için teşekkür ederiz.

SEN DE DÜŞÜNCELERİNİ PAYLAŞ!
2000
  • Misafir 14 Mart 2018 Çarşamba 14:50
    plaka karaborsa tekelinin kırılması şarttır kamu vicdanını rahatsız eden bu durumu yetkililer çözüm üretmelidir taksi plakası verilmelidir başka insanlarda bu sektörden ekmek yemelidir
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 15:07
    bu taksicilerin istanbuyl halkına neler çekti,rdiğini bilmeyen yok..uber genişletilemli..
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 14:37
    Sydneyde taksiciyim.Uberi ben iyi bilirim .Bizi bitirdiler.Allah Istanbul taksicilerine yardim etsin.Uber cok guclu.400000 dolarlik plaka 170 000 dolar.Alan satan yok.
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 14:34
    Uber hakkinda gelecegi okumussunuz teknolohi hayati ucuzlatacakhizlandiracaktir
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 14:05
    basit bir örnek beşiktaş istinye gidiş 47 dönüş 55 taksi dönüşte arena stadının ordan tünele soktu parasında değilim fakat herkez benim gibi düşünmeyebilir sonra uber den fiyat aldım gidiş 33.5 dönüş 33.5 ve istanbuldaki taksilerin halini taksicilerin tavrını anlatmama gerek yok solda levye maşallah hepsinde var
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 13:56
    iyi hizmeti uygun fiyata satan kazanır. hırsız taksilerden millet bıktı
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 13:54
    taksicilik bitirilmeli. 2 milyon tl ye taksi pilakası satmak, Soygundur. soyulan son halka halktır. Yeterli güvenlik ve database oluşturup, belirli eğitim alıp, herkes taksicilik yapabilmeli.
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 12:58
    londra,ya geleceğim.Ama siz newyork belediyesinin artık bu şirketden bıktığini düzenlemelerle ipini çekmek istediğini yazmıyorsunuz.Londra ! Londra ,da taksi şöförü olmak için en az 3 yıl uzun ve yorucu bir süreçden geçmeniz gerekiyor ve sayısız imtihan. Londra'da şu an yaklaşık 45000 malüm şirket çalışani hiç bir bilgileri olmadan, nereye gittuklerini bilmeden çalışıyor. onların yüzunden 2mil lik bir mesafe yaklaşık 45 dakikada alınıyor. yaptıklari taciz ve tecavüzler cabası..
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 12:55
    oray bey... sizin elinize Türkiyemizde siz uyurken bile su dökemiyorlarsa kendiniz icin gurur duyun ülkeniz icin üzülün... türkce yazan bildigim en iyi habercisiniz... analizleriniz süper... yazmadiginiz günler eksikliginizi hissediyorum...keske öyle olmasaydi ama öyle... ne edeyim? yigidin hakkini yigide vereyim...
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 12:51
    işleri profesyonel taksi şöförlüğu olan insanlara , mesainizi başka iş bulmaya harcayın demek nasıl bir aklın ürünü? Ayni sözleri o şirket için çalışanlara neden söylemiyorsunuz ? neden onlara, ne oluyor ? neden ahlaksızca size ait olmayan bir alana hukukda dinlemeyerek giriyorsunuz deme cesaretini gösteremiyorsunuz .
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 12:39
    Adı uber olur huber olur itaksi olur ftaksi olur. Önemli olan kalite. Kaliteyi kim ucuza getiriyorsa o kazanır.
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 11:45
    UBER, kullandığı araba başına 3 milyon TL harç ödemeyi, şoförlerini SGK yaptırmayı kabul ederse tabii ki Türkiye'de iş yapabilir. Mevcut durumu itibarıyla kaçak çalışmaktadır. Çay, sigara kaçakçısından bir farkı yoktur. Legalize edilmesi gerekir.
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 14:03
    neden 3 milyon
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 11:37
    burun kıvıran taksicilerden bıkmıştık.her işte rekabet var onlar niye tekel olsun.kesinlikle uber olmalı ve devam etmeli
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 10:21
    Uyurken bile pek çok köşeciden iyi yazarsın. Köşeni aksatma :) biz şort üzerine taytlara ve uçaklara dalan kulelere razıyız...
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 09:59
    uber teknoloji ile taksicilerin önüne geçmiyor beyfendi, aslında hizmeti ile öne geçiyor. Taksilerde de bi taksi kullanılıyor, taksilerde de uber kullanılabiliyor. bence siz biraz dinlenin öyle yazın. gittiğiniz fuarın etkisinden olsa gerek yorgun düşmüşsünüz. sürekli taksi kullanan biri olarak devletin yeni iş alanları bulma girişimleri olması gerekmekle birlikte varolanları kontrol ve düzenlemelere tabii tutması gerektiğini düşünüyorum.
  • Misafir 12 Mart 2018 Pazartesi 09:51
    yazara tamanen katılıyorum Elon Musk bir şarlatan olabilir ,endüstri 4 de aslında üst akılın bir uydurması..
Kalan karakter : 2000
Hava Durumu
Cumartesi 26 MPH 25°
Kısmen Güneşli ve Sağanak Yağışlı