İnfaz düzenlemesine ilişkin paketin ayrıntıları AK Parti ve MHP heyeti tarafından açıklandı. AK Partili Cahit Özkan ve MHP heyetinin Meclis'te düzenlediği ortak basın toplantısında infaz düzenlemesinin ayrıntıları açıklandı. 

Buna göre, 90 bin kişi cezaevlerinden çıkacak. Diğer yandan "vicdanı yaralayan suçlar" kapsamında cinsel şiddet, uyuşturucu, kadına şiddet, cinayet, terör suçları kapsam dışı bırakıldı. 65 yaşını dolduran, 0-6 yaş çocuğu bulunan kadınlar ve hasta mahkumlara ev hapsi cezası uygulanacak.

AF YASASI NE ZAMAN ÇIKACAK?

Adalet Bakanı Abdulhamit Gül de yaptığı açıklamada, "Arkadaşlarımız hemen hemen çalışmayı bitirmişlerdi. Artık grubumuz Meclis gündemine hakim. Çok hızlı bir şekilde öyle bir şey olursa komisyona gelir ve ülkemiz için en iyi düzenleme olur diye düşünüyorum" demişti. Kaç kişiyi kapsayacağı konusunda konuşan Gül, "Süreçte çok şey söylendi, doğrusunu Meclis'te kanun teklifi verildiğinde, yasalaştığında göreceğiz" diye konuşmuştu.

AF YASASI MECLİS'E GELDİ Mİ?

AK Partili Cahit Özkan ve MHP heyeti tarafından yapılan açıklama şöyle: 

"2018 yılı Eylül ayında Milliyetçi Hareket Partisi tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisine verilen Kanun Teklifi üzerine Kamuoyunun gündemine gelen ve AK Parti Grubu tarafından da uzun süredir üzerinde çalışılan Kanun Teklifi bugün itibarıyla tekemmül etmiş ve TBMM Başkanlığına sunulmuştur.

Teklif çalışmaları kapsamında Ülkenin önde gelen ceza hukukçusu akademisyenler ile uygulayıcı hâkim ve savcılar ve Yargıtay üyelerinin görüşleri alınmış ve infaz hukukunun temel prensipleri dikkate alınarak infazda adaletin sağlanması hedeflenmiştir.

Bilindiği üzere, çağdaş ceza infaz sisteminin temel amacı; hükümlüleri yeniden topluma kazandırmak ve yeniden suç işlemelerini engellemektir. Biz de bu amacı gerçekleştirmek için başta İnfaz Kanunu olmak üzere 11 farklı kanunda değişiklik içeren 70 maddelik bu Teklifi hazırladık.

ÇOCUK İSTİSMARI VE UYUŞTURU TİCARETİNE AF YOK

Teklifin hazırlık sürecinde milletimizin hassasiyetlerini en üst düzeyde dikkate alarak çalışmalarımızı titizlikle yürüttük. Bu kapsamda toplum vicdanını yaralayan cinsel istismar suçları ile toplum sağlığını tehdit eden ve geleceğimiz olan çocuklarımızı zehirleyen uyuşturucu ticareti suçları ve kasten öldürme suçları bakımından herhangi bir infaz indirimi önerilmemiştir.

TERÖR SUÇUNA İNDİRİM YOK

Yine belirtmek isterim ki, öteden beri ülkemize büyük zararlar veren terör suçları bakımından da herhangi bir indirim yapılmayacaktır. Ayrıca, Covid-19 salgın hastalığının ülkemizde de görülmesi nedeniyle cezaevleri boyutuyla bir takım tedbirler alınması zorunluluğu ortaya çıkmıştır."

Özkan'ın açıklamasının ardından infaz düzenlemesinde yer alan maddeler şöyle oluştu: 

Kalıcı infaz oranı 1/2 olarak düzenlenmiştir. Denetimli serbestlikte cezasızlık algısını ortadan kaldırmayı hedefliyoruz. Yapanın yaptığının yanında kaldığı algıyı ortadan kaldırıyoruz. Denetimli serbestlikte, hükmü olunan ceza ile orantılı ceza öngörülmektedir. Tefecilik suçunun cezasını artırmayı hedefliyoruz. 

1. Ceza infaz kurumlarında geçirilmesi gereken süreler yeniden belirlenmektedir.

Koşullu salıverilme oranı kural olarak yarıya indirilmektedir. Biraz önce belirttiğim üzere uyuşturucu ticareti ve cinsel istismar suçları ile terör suçlarında kesinlikle bir indirim söz konusu olmayacaktır. Bu suçlar bakımından 3/4’lük koşullu salıverilme oranı korunmaktadır. Kasten öldürme suçu bakımından da herhangi bir indirim yapılmamaktadır.

2. Denetimli serbestlik uygulamasındaki cezasızlık algısı ortadan kaldırılmaktadır.

Mevcut denetimli serbestlik uygulaması, toplumda cezasızlık algısına yol açmaktadır. Denetimli serbestlik kriterleri değiştirilerek, herkese maktu 1 yıl uygulamak yerine, ceza adaletini sağlamak amacıyla hükmolunan ceza ile orantılı bir uygulama yapılacaktır.

3. Hükümlülerin iyi hallilik değerlendirmesi infazın tüm aşamalarında ve 6 ayda bir yapılacaktır.

Hükümlülerin tutum ve davranışlarının değerlendirilmesine ilişkin esaslar yeniden belirlenmektedir. Hükümlüler ceza infaz kurumlarında bulunduğu tüm aşamalarda, en geç 6 ayda bir değerlendirmeye tabi tutulacaktır. 10 yılın üzerinde olan cezalarla terör ve kasten öldürme gibi önemli suçlardan mahkum olanların tahliyesine Cumhuriyet savcısının başkanlık edeceği bir kurul karar verecektir. Ayrıca, bu kurula cezaevi izleme kurulu üyesi ile Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığı temsilcileri de katılacaktır. Açık ceza infaz kurumuna ayrılma koşulları yeniden belirlenmekte ve önemli suçlar bakımından infaz hakiminin onayı getirilmektedir.

4. Özel infaz usullerinin kapsamı genişletilmektedir.

Hapis cezalarının hafta sonu ve geceleyin veya konutta infazına ilişkin mevcut uygulamanın kapsamı genişletilmektedir. Kadınlar ve yaşlılar için öngörülen konutta infaz usulünün ceza sınırı artırılmaktadır. Çocuklar da bu usule dahil edilmektedir. Bu kapsamda konutta infazın sınırı;

- Kadın, çocuk ve 65 yaşını bitirmiş erkekler için 1 yıl,
- 70 yaşını bitirmiş kişiler için 2 yıl,
- 75 yaşını bitirmiş kişiler için de 4 yıl olarak belirlenmektedir.

5 yıl veya daha az hapis cezasına mahkum olan hasta veya engelli hükümlüler, Adli Tıp Kurumu raporuna bağlı olarak cezalarını konutlarında infaz edebilecektir. Yeni doğum yapan ve toplam üç yıl veya daha az süreli hapis cezasına mahkum olan kadın hükümlüler de yine cezalarını konutunda infaz edebilecektir. Diğer yandan, hamile kadınların cezası bir buçuk yıl ertelenebilecektir.

5. Geçici bir düzenlemeyle, 1 yıllık denetimli serbestlik süresi artırılmaktadır.

Geçici düzenleme uyarınca, özellikle terör suçları, uyuşturucu ticareti suçları, cinsel saldırı suçları, kasten öldürme suçları ve özel hayatın gizliliğine ilişkin suçlar hariç olmak üzere, belirli bir tarihten önce işlenen suçlarda, denetimli serbestlik süresi 3 yıl olarak uygulanacaktır. Belirli bir tarihten önce işlenen suçlar bakımından, terör suçları, cinsel saldırı suçları, kasten öldürme suçları ve özel hayatın gizliliğine ilişkin suçlar hariç olmak üzere;

- 0-6 yaş grubu çocuğu bulunan kadın hükümlüler ile yetmiş yaşını bitirmiş hükümlüler hakkında denetimli serbestlik süresi 4 yıl olarak uygulanacaktır.

- Yine maruz kaldıkları ağır bir hastalık, engellilik veya kocama nedeniyle hayatlarını cezaevinde yalnız sürdüremeyen 65 yaşını bitirmiş hükümlülerin cezası denetimli serbestlik tedbiri altında infaz edilecektir.

Belirli bir tarihten önce suç işleyen çocuk hükümlülerin 15 yaşına kadar cezaevinde kaldığı 1 gün 3 gün; 18 yaşını dolduruncaya kadar kaldığı 1 gün ise 2 gün sayılacaktır. Covid-19 salgın hastalığının Ülkemizde görülmüş olması sebebiyle, açık ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlüler ile denetimli serbestlik tedbiri uygulanan hükümlüler, 31/5/2020 tarihine kadar izinli sayılacaktır. Bu süre gerektiğinde uzatılabilecektir.

6. Yapılan diğer düzenlemelerle infaz hizmetleri daha da iyileştirilmektedir.

Zorunlu ve çok ivedi durumlarda, Cumhuriyet başsavcılığının hapis cezasının infazına 6 ay ara verebilmeye ilişkin yetkisi, 1 yıla çıkarılmaktadır. Ayrıca, hükümlülerin eş veya çocuklarının sürekli hastalık veya malullükleri halinde infaza ara verilebilmesine imkan tanınmaktadır. Çocuk hükümlülere verilebilecek ödül imkanının kapsamı genişletilmektedir. Hükümlülerin hediye kabul etme hakkı genişletilmektedir. Açık ceza infaz kurumunda bulunan hükümlülerin 3 günlük mazeret izin hakkı 7 güne çıkarılmaktadır. Hükümlülere, hasta olan yakınlarını ziyaret edebilmesi amacıyla verilen mazeret izin hakkı, 1 defadan 2’ye çıkarılmaktadır.

7. Cezaların infazı sürecinde verilecek tüm kararların uzmanlaşmış hakimler tarafından verilmesi sağlanmaktadır.

İnfaz hakimliği kurumunun kapasitesi güçlendirilerek uzmanlaşmalarının sağlanması ve infaza ilişkin tüm kararların bu hakimlikler tarafından verilmesi amaçlanmaktadır.

8. Bazı suçlarla daha etkin mücadele edilebilmesi amacıyla cezaları artırılmaktadır.

Bu kapsamda; yaralama suçunun canavarca his saikı ile (örneğin; kezzap atmak suretiyle) işlenmesi durumunda verilecek azami ceza 18 yıla çıkarılmaktadır. Örgüt kuran ve yönetenlerin cezaları ile tefecilik yapanların cezaları artırılmaktadır.

SORU-CEVAP

Şu anda yaklaşık 45 bin kişi yararlanıyor. Ayrıca, salgın hastalık nedeniyle açık cezaevinden konutta cezaya geçecek olanlarla bu sayı yaklaşık 90 bine ulaşıyor. Teklifimizi sunduk, Adalet Komisyonu Başkanı'na gelecek ve çağrı yapılacak. Perşembe günü Adalet Komisyonu toplanarak bunu görüşmeye başlayacak. Gelecek hafta başı itibariyle Genel Kurul'da görüşmelere başlamış olacağız.