Günlük gelişmeleri takip edebilmek için habertürk uygulamasını indirin
  • Habertürk Android Uygulaması
  • Habertürk iPhone Uygulaması
  • Habertürk Huawei Uygulaması

Gökhan TİMURHAN/GAZETE HABERTÜRK

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, meydanlardan yükselen “İdam isteriz” seslerine duyarsız kalınamayacağını söyledi. Ardından da Başbakan Binali Yıldırım dün yaptığı açıklamada, “Türkiye bir hukuk devleti. Biz hukuk devleti olmakla beraber vatandaşlarımız için siyaset yapıyoruz. Vatandaş- larımızın isteği bizim için bir emirdir. Ama şu olayın sıcaklığı, heyecanı içerisinde aceleci bir karar vermek doğru değildir. Vatandaşımızın bu talebini de göz ardı edemeyiz. Etraflıca Meclis’imizde konuşulur. Bu, Anayasa değişikliği gerektiren bir husustur. Burada halkın kanaatine göre hareket ederiz. Peşinen reddetmeyiz, peşinen kabul etmemiz de şu aşamada çok sağlıklı sonuçlar vermez” dedi.

Yeniden yasalaşması tartışılan idam cezasının 15 Temmuz darbe girişimi sanıklarına uygulanıp uygulanamayacağı, getirilip getirilmemesi gerektiği konusunda ise farklı görüşler bulunuyor. Siyasetçi ve hukukçuların bu konudaki düşünceleri şöyle:



SİYASİ PARTİLER NE DİYOR?

'ABD’DE BİRÇOK EYALETTE İDAM CEZASI VAR’


TBMM Anayasa Komisyonu Başkanı Mustafa ŞENTOP:

Devlete isyan edenler, en ağır cezayla, idamla cezalandırılmalıdır. İdam cezası, her suç için olmaz, olamaz da. Ama muhakkak kasten adam öldürenler ve bu şekilde devlete isyan edenler idamla cezalandırılmalıdır. Bununla ilgili biz AK Parti olarak, elimizden gelen ne varsa yapacağız. Uluslararası anlaşmalar var ama onlar da o kadar önemli değildir. Amerika’da birçok eyalette idam cezası vardır.



‘SOĞUKKANLI VE SAĞDUYULU OLUNMALI’

CHP Grup Başkanvekili Levent GÖK:

İdamla ilgili olarak zaman zaman Türkiye’de tartışmalar yaşanmıştır. Bu tartışmalar idam cezasının hem uluslararası sözleşmeler hem de hukuki gerekçelerle Türkiye’de 2000’li yıllarda kaldırılmasıyla son bulmuştur. Bu konuda muhatap hükümettir. Hükümetin bu konuyu her türlü duygusallıktan ari bir şekilde değerlendirmesi gerekiyor. Hükümetin böyle bir teklifi bizlere ulaşmamıştır, ama gündemden çıkmış olan bir konunun yeniden gündeme alınmasının ne kadar sağlıklı olacağını en iyi tartması gereken iktidar partisidir. Bu konuda çok soğukkanlı ve sağduyulu olunmalıdır.

‘VATAN HAİNLERİNİN KALEMİ KIRILMALI’

MHP Grup Başkanvekili Erkan AKÇAY:

(Kalemini kırarak) Bu şekilde. Biz MHP olarak vatan hainlerinin, teröristlerin ve terör elebaşlarının kaleminin artık kırılması gerektiğine inanıyoruz. Yeter artık, yıllardır bu istismar konusu yapıldı. Bu hususta, 2004’te Erdoğan ‘Hamaset yapmayın’ diyordu. Artan terör olayları karşısında da bu gündeme getirilmiştir. Vatan hainleri teröristler idam cezasının olmayışından cüret bulmuşlardır. İdam cezasının tekrar geri getirilmesi için TBMM’ye kanun teklifiyle gelirse bugüne kadar idamın kaldırılmasına tek karşı çıkan MHP elbette aziz milletimizde oluşan bu temayülü değerlendirecektir ve karşılıksız bırakmayacaktır. İdam gelirse 15 Temmuz’dan sonraki eylemleri kapsar ama önceki suçlar için idam cezası ne olacak? Bu da hukuk uzmanlarının inceleyeceği husustur.



‘GERİYE DÖNÜK UYGULANAMAZ’

‘BEN DE DESTEKLİYORUM FAKAT...’

Ceza Hukukçusu Ersan ŞEN:

Ceza hukukçusu olarak ben de destekliyorum. Fakat şu anda kabul edilebilme ve yürürlüğe konulabilme imkân ve ihtimali yok. İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi’nin dışına çıkmadıkça ölüm cezasının tekrar getirilebilme ihtimali bulunmamaktadır. Kaldı ki getirilse dahi geriye dönük uygulanamaz. Çünkü ceza kanunları ancak ileri dönük uygulanabilir. Bunun 15-16 Temmuz darbecilerine uygulanabilme imkânı yoktur. Zaten anayasal düzeni ve devletin güvenliğini bozmaya yönelik suçların infazında koşullu salıverilme imkânı yok. İnfaz Kanunu uyarınca da bu tip suç işledikleri sabit olanlar ölünceye kadar ağırlaştırılmış müebbet hapisle cezalandırılır. Bu ölmekten de beterdir. Ben şahsen kasten insan öldürme, vatana ihanet suçlarının ağır olanlarında ölüm cezasının tatbik edilmesi gerektiğine inanıyorum. Ama mümkün değil.

‘CAYDIRICI OLDUĞU KANAATİNDE DEĞİLİM’

Mazlum-Der Genel Başkanı Faruk ÜNSAL:

Darbelerin insanlığa karşı en büyük suç olduğuna dair kuşku yok. Dolayısıyla insanların böyle bir şey istemesi bu bakımdan anlaşılabilir olmakla birlikte Türkiye’nin taraf olduğu sözleşmeler neticesinde bu durumun çok mümkün olmadığını düşünüyorum. Cezayı ağırlaştırırsanız geriye dönük uygulanamaz. Bir idam cezası olacaksa bile bundan sonrası için olabilir. Çıktığı tarihten önceki zamanları, hukuk tekniği bakımından kapsayamaz. Bu konuyu etraflıca düşünmek gerekir. Doğrusu, idam cezasının caydırıcı olduğu kanaatinde değilim.

‘TÜRKİYE’Yİ ZORA SOKAR’

İnsan Hakları Derneği Başkanı Öztürk TÜRKDOĞAN:

Kesinlikle ölüm cezasına karşıyız. Bu konudaki tutumumuz ilkeseldir. Hukuken de böyle olması gerekiyor. Türkiye, 2004’te bunu Anayasa’dan çıkardı. Bu konuda Türkiye Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne ek 6 ve 12 No’lu protokolleri onayladı. Sistemden çıktığınız anda anti-demokratik bir pozisyona düşer, nitelikli izlemeye alınırsınız. Bu öyle basit bir konu değil. Uluslararası hukuk bakımından Türkiye’yi çok zora sokar. Ayrıca bu cezayı geçmişe dönük uygulayamazsınız. Türkiye’nin bunu yapıp, dünyada kendini tartışmaya açmasına gerek yok. Buna prim verilmemeli.