1958'den beri Çin ile diplomatik ilişkilerin kurulmasından bu yana bu ülkeye ilk defa bir Irak Cumhurbaşkanı sıfatıyla gelen Talabani'yi Hu askeri törenle karşıladı. Tören alanının çevresinde kuş uçurtulmazken, olağan üstü güvenlik önlemleri alındı. Törenin ardından heyetler arası görüşmelere geçildi. Görüşmelerde ikili ilişkilerle uluslararası ve bölgesel konular ele alındı. Görüşmelerde ayrıca Talabani'nin Irak'ın 8 milyar dolarlık borcunu silmesi için Çin'den istekte bulunduğu belirtildi.

Görüşmede Hu, ziyaretin ikili ilişkilerin daha dinamik gelişmesine yardımcı olmasını istediğini söylerken, Talabani de Çin'in yaptığı yardımlardan büyük memnunluk duyduğunu ve ikili dostluğa övgüde bulundu. Görüşmenin ardından da Irak'ın borçlarının muaf tutulmasının aralarında bulunduğu 4 anlaşma imzalandı. Diğer üç anlaşma ise iki ülke dışişleri bakanlıkları arasında işbirliği, ekonomik ve teknik işbirliği, insan kaynakları eğitim programını kapsıyor. Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Qin Gang, bugün düzenlenen basın toplantısında yaptığı açıklamada Irak'ın kendilerine olan borçlarını büyük miktarda azaltacaklarını ya da bağışlayacaklarını söyledi. Sözcü, toplam borç miktarı ya da silecekleri tutar hakkında ise bilgi vermedi.

Talabani, ziyareti sırasında ayrıca Başbakan Wen Jiabao ve Meclis Başkanı Wu Bangguo ile de görüşecek. Talabani'ye aralarında petrol, maliye, içişleri bakanlarından oluşan 8 bakanın da bulunduğu 40 kişilik bir heyet eşlik ediyor. Talabani'nin ziyareti aynı zamanda 49 yıl aradan sonra ilk defa bir Irak Devlet Başkanı'nın Çin'e resmi ziyareti olması açısından da büyük önem taşıyor. Talabani, Pekin'in ardından kuzeydeki Xian ve doğudaki Nanjing kentlerini de ziyaret ettikten sonra 26 Haziran'da ülkesine geri dönecek.

ÇİN'İN GÖZÜ PETROLDE

Irak savaşına karşı çıkan ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 5 daimi üyesinden veto hakkına sahip Çin, Irak'ta gelecek ay geçmesi beklenen, petrol sahalarının uluslararası şirketlere açılmasıyla ilgili yasadan ilk yararlanabilecek ülke konumunda bulunuyor. Çin firmaları Irak'ın yeniden inşasına katılıyor ve Irak'ın her alandaki yapılanmasında etkin rol oynuyor. Yıllık yüzde 10'un üzerindeki ekonomik büyümesine paralel olarak enerjiye olan ihtiyacı her geçen gün artan Pekin yönetimi, Çinli işadamlarını Irak'ın petrol endüstrisindeki yeniden yapılanması konusunda teşvik ediyor. İki ülke arasındaki ticaret hacmi 1.1 milyar dolara ulamış bulunuyor.

IRAK'IN PEKİN BÜYÜKELÇİSİ: ''DONDURULMUŞ PETROL ANLAŞMALARI YÜRÜRLÜĞE KONACAK''

Irak'ın Pekin Büyükelçisi Muhammed S. İsmail, Talabani'nin ziyareti ile ilgili yaptığı açıklamada, Talabani'nin temasları çerçevesinde iki ülke arasında daha önce 1997'de Saddam Hüseyin döneminde dondurulan petrol anlaşmalarının yeniden yürürlüğe konulacağını söyledi. İsmail, Çin'in güçlü petrol şirketlerini Irak'a davet ettiklerini ve Irak'taki diğer uluslararası petrol şirketleriyle rekabet etmesini istediklerini dile getirdi. İsmail, konuşmasında Çin'in Irak'ın dış borçlarını silme ve yeniden yapılanmasına katkıda bulunmayı arzuladığını hatırlattı.

Öte yandan geçen ay Mısır'ın Şarm El Şeyh beldesinde düzenlenen Genişletilmiş Irak Konferansı'nda Çin, bu yıl içinde Irak'a 50 milyon Yuan (6.5 milyon dolar) yardım vereceğini ve Irak hükümetinin Çin'e olan tüm borçlarını da sileceklerini açıklamıştı. Çin'in vereceği yardımın Irak'taki sağlık ve eğitim çalışmalarında kullanılacağını belirtilmişti.

CHA

BAKMADAN GEÇME