Ümran Avcı / uavci@htgazete.com.tr

Sarı zarf içinde gelen pusulanın içinden Nâzım imzasıyla “Muallimim olarak girdiğiniz bu eve babam olarak giremeyeceksiniz!” yazılı not çıkınca, “Tamam” dedim, “Yahya Kemal ile Celile Hanım’ın aşkını anlatan bir roman geliyor”. Birkaç gün içinde de Aysel Hacır imzalı “Celile Hanım” romanı geldi. Nâzım Hikmet’in annesi ressam Celile Hanım ile Yahya Kemal’in aşkı belki de en fazla Nâzım’ın bu notuyla tarihe geçti. Nâzım eve özel ders vermeye gelen hocası Yahya Kemal’in ceketine bu notu bıraktı. “Ah Menekşe” romanıyla edebiyat dünyasına adım atan Aysel Hacır, ikinci romanı Celile Hanım’da bu aşkı anlattı. Hacır ile Celile Hanım ile Yahya Kemal’i ve bu aşkı konuştuk...

Yahya Kemal ile Celile Hanım nasıl tanışıyor, romandaki gibi bir tekkede mi?

Romandaki tanışma gerçek. Kısıklı’da bir Bektaşi tekkesinde tanışıyorlar. Orada birbirlerini görüyorlar ve Yahya Kemal âşık oluyor. Celile Hanım 36, Yahya Kemal 32 yaşında. Aşk yoğun olarak Nişantaşı – Büyükada’da yaşanıyor.

İlişkileri kaç yıl sürdü?

Üç yıl sürdüğü kesin. Yahya Kemal, “1916 – 1919 arasında büyük aşk yaşadım, 1919’da sonlandı” diyerek kendisi teyit ediyor. 

Bu kitap için Yahya Kemal külliyatını devirdiniz. Nasıl bir Yahya Kemal profili çıktı karşınıza? Beklediğimden farklı bir Yahya Kemal bulduğumu söylemeliyim. O şiirleri yazan birini daha duygusal ve tutkulu biri olarak hayal ederdim. Bir parça hayal kırıklığına uğradım. 

Celile Hanım nasıl bir kadın?

Nâzım Hikmet ‘Dünya güzeli annem’ der ve ona hayrandır. İyi eğitimli, aristokrat bir aileden gelen bir kadın. Kocasıyla ayrıldıktan sonra aşkını cesaretle yaşayan bir kadın. Bu ilişkiyi ayakta tutmak için Nâzım’ın Yahya Kemal’in cebine o notu koyduğunu bilerek, “Hayır biz gereğini yapmalıyız” diyebiliyor. Gördüğüm bazı kaynaklara göre, o mektuptan sonra ilişki bir süre daha sürmüş. I

Gelelim şu meşhur nota...

Bahriye Mektebi’nde arkadaşları Nâzım’la alay ediyorlar. Necip Fazıl Kısakürek de Nâzım Hikmet’in sınıf arkadaşıdır. Yahya Kemal bir gün derse geldiğinde herkes ayağa kalkar, “Oturunuz” der. Necip Fazıl ayakta kalır ve “Oturmayacağım efendim” der. “Ben sizin teessürünüzden, aşk acısından kibrit suyu içtiğinizi, intihara kalkıştığınızı duydum. Sınıfın üzüntülerini bildirmek için ayaktayım” der. Bu yüzden Yahya Kemal, Necip Fazıl’ı disipline verir. Nâzım duyduğu rahatsızlıkla bu pusulayı hocasının cebine koyuyor.

Bu arada Yahya Kemal çok kıskanç bir sevgili...

Kesinlikle. Romanda da bu hikâyeyi anlattım. Celile Hanım’ın akrabası olan Berlin Sefiri Hakkı Paşa İstanbul’da bir gece davet veriyor. Yahya Kemal, Celile Hanım’ın o davete katılmasını istemiyor. Celile Hanım’ın gidip gitmediğini öğrenebilmek için lodoslu bir gün maceralı bir yolculukla, Büyükada’dan Nişantaşı’na geliyor ve Celile Hanım’ın o davete katılıp katılmadığını kontrol ediyor.

Bu kitapla Nâzım’ın çocukluğuna da tanıklık ediyoruz...

13 – 16 yaş arasındaki çocukluğuna tanıklık ediyoruz. O yıllarda Bahriye Mektebi’nde zabit namzeti. Muallimi Yahya Kemal’i çok seviyor. Ki, Yahya Kemal son derece başarılı bir müderris. Daha sonra annesi Nâzım’a Yahya Kemal’den evde özel ders aldırmış. Yahya Kemal sonra sonra Nâzım’ı hiç sevmez, nefret eder. 

Bu aşkın sonu maalesef hüsran.

Yazarken içim acıyarak yazdım bu sonu. O kadar hissettim ki yazarken. O mektuptan sonra ayrıldıkları bir gerçek.

“Celile Hanım” romanının yazarı Aysel Hacır, Nâzım Hikmet’in annesi ressam Celile Hanım ile Yahya Kemal Beyatlı arasındaki aşkı anlattı

Fotoğraf: Sinan Bilgenoğlu