BBC TÜRKÇE
- Reuters

ABD eski Ulusal Güvenlik Danışmanı John R. Bolton, önümüzdeki aylarda yayınlanması beklenen kitabının taslağında, Başkan Donald Trump'ın Halkbank ile ilgili soruşturma sürecinde Türkiye lehine müdahale etmeye çalıştığını ve kendisinin de bundan duyduğu rahatsızlığı Adalet Bakanı William Barr ile paylaştığını yazdı.

Bolton, Nisan 2018'de getirildiği ulusal güvenlik danışmanlığı görevinden başta Afganistan olmak üzere Trump ile yaşadığı bir dizi görüş ayrılığı nedeniyle Eylül 2019'da alınmıştı. Bolton, görevden alındıktan sonra "The Room Where It Happened: A White House Memoir" adlı bir kitap yazdı. Amazon'un sitesinde, kitabın 17 Mart'ta çıkacağı belirtiliyor.

New York Times (NYTimes),Bolton'un kitap taslağını gözden geçirmeleri için bir ay önce Beyaz Saray'a teslim ettiğini ve kitabın içeriğine ilişkin bilgileri, taslaktan haberdar olan ancak adının açıklanmasını istemeyen kişilerden aldığını aktardı.

Haberde, Bolton'un kitabında Trump'ın Türkiye ve Çin'e yönelik tutumlarından rahatsız olduğunu yazdığı ifade edildi.

Habere göre, Bolton'un endişesini paylaştığı Barr da, Trump'ın Türk ve Çinli kurumları ilgilendiren ancak bağımsız olması gereken soruşturmalara etki edebileceği izlenimi yarattığını söyledi.

Barr, bu durumdan duyduğu kaygıyı dile getirirken, örnek olarak Trump'ın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Çin Cumhurbaşkanı Şi Jinping ile yaptığı görüşmeleri gösterdi.

Barr, Trump ile Erdoğan'ın 2018'deki görüşmesini aktardı

Habere göre, Barr özellikle Trump'ın 2018 yılında Erdoğan ile yaptığı bir görüşmede Halkbank konusunda sarf ettiği sözlere dikkat çekti. Haberde Trump'ın Erdoğan'a ne dediğine ilişkin herhangi bir detay yer almadı.

Halkbank hakkında İran yaptırımlarını deldiği gerekçesiyle ABD'de soruşturma açıldı. Soruşturma kapsamında tutuklanarak ABD'de yargılanan Halkbank eski Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Hakan Atilla, 32 ay hapis cezasına çarptırıldı ve tutuklu geçirdiği süre de mahsup edilince Temmuz 2019'da serbest bırakıldı.

ABD Adalet Bakanlığı, Ekim ayında Halkbank hakkında bir iddianame hazırlayarak, dava sürecini başlattı.

Bloomberg haber ajansı da Ekim ayında yayımladığı bir haberde, Erdoğan'ın Halkbank hakkında açılan soruşturmayı defalarca gündeme getirmesinin ardından Trump'ın da dava açılmasını engelleyecek bir anlaşmaya varılması için Adalet Bakanı Barr ve Hazine Bakanı Steve Mnuchin'i görevlendirdiğini bildirmişti.

Bloomberg, Başkan'ın bağımsız olması gereken bir soruşturmaya bu şekilde müdahalesini "sıra dışı" olarak nitelendirmişti.

  • Bloomberg: Trump, Erdoğan'ın ricasıyla Halkbank için devreye girdi, ancak sonuç çıkmadı
- Reuters

"Bolton'ın yazdıkları söyledikleriyle paralel"

NYTimes, Bolton'ın kitabında yazdıklarının, "Trump'ın otoriter liderleri kayırdığı yönünde" bir süredir var olan kaygıların kendi yönetiminin üst düzey isimleri tarafından da paylaşıldığını gösterdiği yorumunu yaptı.

NYTimes'ın haberinde şu ifadeler yer aldı:

"Aylarca, Halkbank'ın yürüttüğü sıra dışı lobi faaliyetleri başarıya ulaşmış gibi görünüyor ancak Ekim ayında Adalet Bakanlığı banka hakkında iddianame hazırladı. İddianamenin hazırlanmasıyla yönetimin, Trump'ın Türkiye'nin Suriye'ye düzenlediği sınır ötesi operasyona onay vermesine doğan tepki nedeniyle daha sert bir tutum takınmaya başladığını gösterme amacı taşıdığı düşünülmüştü."

"Bolton'ın kitabında yazdıkları, Eylül ayında görevinden ayrılmasından bu yana yaptığı açıklamalarla paralellik taşıyor. NBC News'un haberine göre, Bolton, Kasım ayında yaptığı özel bir konuşmada, danışmanlarının hiçbirisinin Trump'ın Türkiye konusundaki görüşlerine katılmadığını ve Başkan'ın Türkiye ile olan maddi ilişkilerinden dolayı daha hoşgörülü bir yaklaşım benimsediğini düşündüğünü söylemişti."


  • ABD'de Halkbank için hazırlanan iddianame hakkında neler biliniyor?
  • Halkbank: İşlemlerimiz uluslararası hukuka uygun
  • ABD'de Halkbank hakkında "dolandırıcılık ve kara para aklama" suçlarından iddianame hazırlandı
  • ABD'de süren Halkbank davasının ikinci duruşmasında neler oldu?
  • Eski Halkbank Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Hakan Atilla tahliye edildi