Günlük gelişmeleri takip edebilmek için habertürk uygulamasını indirin

Cumhuriyet Üniversitesi (CÜ) Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Bölümü Öğretim Üyesi ve Pedagog Doç. Dr. Tuncay Dilci, yaptığı açıklamada, son dönemde yaygınlaşan "stres çarkı"nın özellikle çocuklar tarafından tercih edildiğini söyledi.

Dilci, çocukların stresli oldukları için ürünü almadıklarını ifade ederek, "Çocukla stres kavramı arasındaki ilişki, çocuğun oyun ve oyalama araçlarından yoksunluğundan kaynaklıdır. Bu boşluk doldurulmazsa çocuğun panik halde olması, sıkılması şeklindeki halleri tabii ki stres gibi görünür. 'Çocukta stres yok' demiyoruz ama direkt strese bağlı bir yönelimden dolayı değil, oyun boşluğundan kaynaklı 'stres çarkı'na yönelim söz konusu" diye konuştu.

"ÇOCUKLARDA STRES YOK, OYUN İHTİYACININ AZLIĞI VAR" 

Eskiden topaç, fırıldak ya da tahta parçalarıyla oyun ihtiyacının karşılandığını anımsatan Dilci, "Şimdi popüler kültür, toplum üzerinde etki eden birtakım mekanizmaları kullanarak bazı ticari kazançlar elde ediyor. 'Stres çarkı' da bunlardan biri. Çocuklarda stres yok, oyun ihtiyacının azlığı var" dedi.

Dilci, "stres çarkı"nın sürekli kullanımın çocuğun derse olan dikkatini azaltacağına da işaret ederek, ABD, İngiltere, Birleşik Arap Emirlikleri gibi bazı ülkelerde ürünün öğrencilere yasaklandığını hatırlattı.

STRES ÇARKI ÇOCUKLAR ÜZERİNDE OLUMSUZ ETKİLER BIRAKABİLİR 

"Stres çarkı"nın oyalama aracı olarak göründüğünü ancak çocuklar üzerinde olumsuz etkiler bırakabileceğini vurgulayan Dilci, şu değerlendirmede  bulundu: "Bu araçlar çocukların gelişim dönemlerinde küçük kas gelişiminin daha  sağlıklı yürümesi için belki bir fırsat olabilir. Zaman geçirme ve oyalama aracı  olarak görülse de otistik ya da dikkat eksikliği olan çocukların 'stres çarkı'nın  dönüşünü sürekli takip etme eğiliminde olmaları, onlarda dikkati toplamak için  kullanılabilir ancak stres çarkı sağlıklı çocukta antisosyal kişilik gelişimine  zemin hazırlayabilir. Farklı ve dikkat çekici renklerin bu cihaz üzerinde  kullanılması sağlıklı çocuklarda o renkleri bilinç altında takibe zorlayacağı  için dikkat dağınıklığına neden olabilir. Çocukların gelişim döneminde 14-15  yaşına kadar bu olumsuz etkileri gözlemlenebilir. Bu nedenle ailelerin çocuklarına bunu kullandırtma noktasında dikkatli olmaları gerekir ve  çocuklarında bağımlılık yapabilir."
 
"Stres çarkı"nın stresi azalttığına dair bilimsel bir çalışmanın olmadığını da işaret eden Dilci, "Yetişkinlerin kullandığı tespih bile uzun süre kullanıldığında bağımlılık haline gelebiliyor. Kişi elinde gereç yoksunluğu  yaşıyor ve sürekli arayış içerisinde tedirgin oluyor. Bu 'stres çarkı' denilen nesneyle de çocuk arasında bir bağ gelişebilir ve ondan kurtulamama gibi bir  durumu olabilir." ifadesini kullandı.