• Yazı Boyutu:
  • A+
  • A-
HABERTÜRK Gazetesi yazarlarının köşeleri, saat 14:00'den itibaren güncellenmektedir.
Murat Bardakçı

Murat Bardakçı

[javascript protected email address]

Tam 56 sene sonra tekrar aşağılandık

13 Ocak 2010 Çarşamba, 20:48:12

SÖZÜ hiç uzatmayayım: Türkiye, İsrail tarafından apaçık aşağılanmıştır. Tel Aviv'deki büyükelçimize Kudüs'te reva görülen hareket densizliğin, küstahlığın yahut terbiyesizliğin ötesindedir ve bir memleketin, yani Türkiye'nin apaçık aşağılanmasıdır.
Hafızası pek kuvvetli olmayan basınımız Bülent Ecevit'in Beyaz Saray'da Başkan Clinton ile çekilmiş meşhur fotoğraftaki görüntüsünü "aşağılanma" zannedip sadece onu hatırladığı için 1954'te uğradığımız ve İsrail'in dün yaptığından daha da büyük hakareti unuttuk.
Hatırlatayım:
Mısır Kralı Faruk 1952'de askerî bir darbeyle alaşağı edildiği sırada, Türkiye'yi Kahire'de Büyükelçi Fuad Tugay temsil ediyordu.
Osmanlı İmparatorluğu'na çok önemli devlet adamları yetiştirmiş bir aileden gelen Fuad Tugay, annesi tarafından Mısır hanedanına mensup olan bir prensesle, Emine Fuad Tugay ile evliydi. Yani, Kahire'deki Türkiye Büyükelçisi'nin hanımı, askerler tarafından devrilip sürgüne gönderilmiş olan kralın birinci dereceden kuzeniydi ve büyükelçi de devrik hanedanın damadı oluyordu.

OPERA'DA YAŞANAN KRİZ

Türkiye'nin böyle bir durumda yapması gereken, tatsızlık çıkmaması için Kahire'deki büyükelçiyi darbeden hemen sonra değiştirmesi idi ama Ankara hem Mısır'ın imalarına, hem de Fuad Tugay'ın aynı yoldaki ısrarlı taleplerine kulak tıkamış, elçiyi darbeden sonra iki sene boyunca yerinde tutmuştu. Dışişlerimiz böylelikle Kahire'deki darbeyi hoş karşılamadığı ve kraliyeti hâlâ Mısır'ın meşru yönetimi olarak gördüğü mesajını veriyordu.
Mısır, bu davranışın altında kalmadı ve Kahire gazetelerinde yavaş yavaş Emine Tugay'ın aleyhinde yazılar çıkmaya başladı. Önceleri devrik kralın eniştesi sayılan büyükelçinin hâlâ görevde kalmasını iğneleyen gazeteler daha sonra dozu arttırdılar ve Emine Tugay'ın "sâbık kralın bazı özel isteklerini yerine getirmek için aracılık yaptığını" yazmaya başladılar ve hakaretler gittikçe arttı.
Büyükelçi Fuad Tugay, Ankara'ya hemen her gün "Burada işler çığrından çıkmak üzere, beni resmen çağırın" diye yazıyor ama zamanın Dışişleri Bakanı Prof. Fuad Köprülü, duymazdan geliyordu.

ELİ HAVADA KALDI

Olan 1954 sonbaharında oldu ve Mısır, Türk Büyükelçisi Fuad Tugay'ı bir gece sınırdışı etti. Hem de diplomatik teamüllere hiç uymayan, aşağılayıcı bir şekilde...
O gece, Kahire Operası'nda yeni bir program sahneye konmuş ve daha sonra bir davet verilmişti. Mısır'ın yeni lideri Albay Cemal Abdülnasır ve diğer önde gelen darbecilerle beraber, bütün kordiplomatik oradaydı.
Perde indikten sonra davet salonuna geçildi ve büyükelçiler içeriye Abdülnasır'ın elini sıkarak girmeye başladılar. Aynı gün çıkan gazetelerde Emine Fuad hakkında yine çok ağır ifadeler kullanılmıştı ve Fuad Tugay salonun girişinde elini uzatan Abdülnasır'a "Ben sadece centilmenlerin elini sıkarım" dedi, döndü ve opera binasını terkedip büyükelçilik ikametgâhına gitti.
Birkaç saat sonra, yani sabaha karşı ikametgâha gelen Mısırlı diplomatlar, hükümetlerinin büyükelçiyi "istenmeyen adam" ilân ettiğini söyleyip Mısır'dan derhal ayrılmasını istediler. Havaalanına götürülen büyükelçimiz bütün diplomatik nezaket kurallarını bir yana bırakarak yolcu kuyruğuna sokuldu, üstelik bagajları gümrükçülere didik didik aratıldı ve valizindeki çamaşırlar etrafa saçıldı.
Türkiye, Mısır ile münasebetlerini bu hadiseden ancak çeyrek asır sonra düzeltebildi.
Yazdığım ayrıntılar, Kahire Operası'ndaki hadiseye bizzat şahit olanlardan 1980'lerde dinlediklerimdir ve Türkiye 56 sene aradan sonra, dün Kudüs'te yeniden aşağılanmıştır.

 

Diğer Yazıları

Siz sadece pop yapın hanımefendi!

  • Yayın Tarihi: 25/05/12 09:39
  • [javascript protected email address]
POP müzik dünyasında son senelerde yeni bir moda çıktı: İşin tâââ başından buyana bu müzikle meşgul olan sanatçılar şimdi ardarda alaturka albüm çıkartıyor ama tavır ile üslûp bilmedikleri için alaturka müziğin canına okuyorlar!Bu albümleri yapanların...
Devamını Oku

Yeni kahraman yaratma heveslileri

  • Yayın Tarihi: 23/05/12 09:28
  • [javascript protected email address]
19 Mayıs'a bu sene bir haller oldu...Resmî kutlamaların yapılıp yapılmaması, stadyumlarda öğrencilerin katıldığı gösterilerin bundan böyle de düzenlenip düzenlenmemesi yahut Anıtkabir'e çıkılıp çıkılmaması meselelerinin yanısıra, 19 Mayıs 1919...
Devamını Oku

Osmanlıca hocalarına KPDS şartı

  • Yayın Tarihi: 21/05/12 09:31
  • [javascript protected email address]
BAŞBAKAN Tayyip Erdoğan, Osmanlıca'nın okullara seçmeli ders olarak konması gerektiğini söyledi. Şimdi, bu dersi liselerin tarih mi yoksa edebiyat öğretmenlerinin mi verecekleri tartışılıyor.Mesele ise, bu dersi verebilecek bilgiye sahip hocaların...
Devamını Oku

Çek kadın politikacıyı astıran kadın savcı davadan 58 yıl sonra, 88’inde hapse girdi

  • Yayın Tarihi: 20/05/12 12:59
  • [javascript protected email address]
28 Şubat'ın ardından 27 Mayıs darbesinin de yargılanması talepleri ve zamanaşımı tartışmaları, bana bundan dört sene önce Çek Cumhuriyeti'ndeki bir yargılamayı hatırlattı: Çekler'in, ülkenin demokrat liderlerinden olan kadın politikacı Milada Horakova'yı...
Devamını Oku

18 Mayıs 1944

  • Yayın Tarihi: 18/05/12 09:33
  • [javascript protected email address]
TÜRKİYE, birkaç seneden buyana, 1910'lardan 1950'lerin sonuna kadar yaşanan bazı tatsızlıklarla yüzleşme merakında..."Tatsızlık" derken Anadolu'da meydana gelen toplu göçlerin, azınlıkların ve harekâtlarda can veren sivil vatandaşlarımızın kaderinin...
Devamını Oku
Tüm Yazıları