Son Dakika
04.04.2018 - 03:41 | Güncelleme:

Enflasyona da istihdam gibi seferberlik şart

 

İçinde bulunduğumuz bahar aylarında enflasyonun tek haneye düşeceğini umuyorduk. Şimdi tek fırsat ayı olarak nisan ayı kaldı. Ancak bu aşamadan sonra inse de, bir ay inmiş olacak. Kaldı ki enerji zamları yeni yapıldı, dövizde sepet kurun artışı da yüzde 5’in üzerinde gerçekleşti. Bunlar nisan ayı enflasyonuna girecek. Mayısla birlikte ramazan geliyor ve baz etkisi de aleyhimize dönecek. Özetle enflasyondaki işimiz giderek zorlaştı. Fiyatlama davranışları da iyice bozuldu. Adım adım daha yüksek bir enflasyona gidiyoruz. Buna herhangi aşamada döviz kurunda kalıcı bir sıçrama eklenirse tek haneli enflasyonu bu yıl için unutmak lazım.

- Ya da kısa zamanda enflasyonu düşürmek için vergi indirimi yapılması, KDV düşürülmesi veya kamusal yüklerin azaltılması gibi, şapkadan tavşan çıkarma yolları denenebilir. Ancak bu durumda vergi indiriminden doğan fiyat farkını işin aracıları kapatır, geçmişte yaşadık. Kaldı ki vergi indirimleri aynı zamanda bütçe açığı yaratacağı için, makro anlamda faydadan daha çok zarara yol açabilir.

- Enflasyon karşısında etkili olacak klasik araçlardan faiz artırımına ise hükümet zaten karşı. Hele bu siyasi konjonktürde hiç yanaşmaz. Aksine faiz indirmek için enflasyonu da düşürmek istiyor.

- Döviz kurunu bastırmak veya TL’yi değerli hale getirmek de enflasyonu düşürücü etki yapar. Ancak bu aracın kullanılması şimdilik zor, çünkü kur yükselmesin diye çaba sarf edilen bir dönemden geçiyoruz. Dolar 4 TL’nin üzerine kendini atmasın, Euro 5 TL’yi geçmesin ki, hem ortam bozulmasın hem borçlu şirketlerin bilançosu bozulmasın, hem de enflasyon kurla birlikte sıçramasın diye. Bu nedenlerle kuru aşağı bastırarak enflasyonu düşürmek kısa vade için seçenek dışı.

***********

KUR İLE FAİZ ARACI SEÇENEK DIŞI YAPISAL ÖNLEMLER ZAMAN ALIR

- Enflasyon konusunda geriye yapısal önlemleri almak kalıyor. Kur artışı etkisi dışında enflasyonu gıda ve özellikle taze meyve ve sebze azdırıyor. Mart ayında olan da bu. Yüzde 0.99’luk aylık enflasyonun yarısı gıdadan geldi. Gıdanın içinde asıl artışı meyve fiyatları yaptı. Aylık yüzde 3.92, üç aylık yüzde 13.35. Sebze fiyatları ise martta yüzde 0.05, ilk üç ayda da yüzde 3 arttı. Dolayısıyla taze meyve ve sebze fiyatları grubunu aylık yüzde 2.10 artıran, yılın ilk üç ayında yüzde 10.35 yükselten meyve fiyatları.

- Ancak diğer işlenmemiş gıda fiyatları yüksek. Yine gıda sepeti içinde en çok payı olan et fiyatlarındaki artış da yüzde 3.94 düzeyinde. Süt, peynir ve yumurta grubunun fiyat artışı yüzde 2.86 ve bunun da temelinde süt fiyatlarındaki artış yatıyor. Ama süt kullanmayan ürünler de artmış.

- Kısaca meyve ile başlayan et ile süren, süt ve peynir ile devam eden pek çok gıda maddesinde fiyatlar azmış.

- Bu nedenle gıda fiyatlarını dizginleyecek yapısal önlemlere bir an önce başlanmalı. Bunun başında tarımsal üretimin planlanması geliyor. Herkes her toprağa istediğini ekmemeli. İhtiyaca göre ekim yapıması için, buna uygun yönlendirme de yapılmalı, teşvik de verilmeli.

- Hayvancılıkta atılım için büyük ölçekli üretimlere proje bazında teşvik verilmeli. Yem üretimi özel bir önemle ele alınmalı ve stratejik ürün ilan edilmeli. Bazı bölgeler sadece yem üretimine ayrılmalı, buna uygun teşvikler sağlanmalı. Meraların yaygın olarak kullanılması ve korunması için Gıda ve Tarım Bakanlığı ortaya bir stratejik plan koymalı ve bunu mutlaka uygulatmalı.

- Bütün bunlar için de tarıma verilen teşvikler yeniden ele alınmalı ve GSYH içindeki payı mutlaka artırılmalıdır. 10-15 milyar lirayla artık 85 milyon insan ucuz ve kaliteli doyurulamaz. Bu teşvikler nüfusun yarısından fazlasının kırsal kesimde yaşadığı döneme ait. Şimdi nüfusun yüzde 80’den fazlası şehirlerde. Dün kırsalda tarım üretimi yapanlar bugün kentlerde gıda talep ediyor.

- Bu yapısal önlemler elbette hemen alınamaz, alınsa bile uygulaması ve sonuç vermesi yılları alır. Enflasyon ise çift haneli rakamların ilk basamaklarına demir atmak üzere. Çift hanenin bu basamakları enflasyon için özellikle tehlikelidir. Önlem alınmazsa basamaklar hızla yukarı çıkar, enflasyonda kontrol elden kayar gider.

- Bütün bu nedenlerle enflasyonda da artık bir seferberlik düzenlenmesinin zamanı gelmiştir. Zaten kısa vadede enflasyonu düşürmek için yapılabilecek başka bir şey de yok. Tıpkı geçen yıl istihdamda olduğu gibi, enflasyonda da bütün kamu kurum ve kuruluşlarının, üretim ve ticaretteki özel sektörün, elbette tüketici olan bütün vatandaşların bu seferberliğe katılması, farkındalığı da artırır, mücadeleyi de etkili kılar. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın öncülük edeceği böyle bir seferberlikten ben istihdam seferberliğinden daha iyi sonuç alınacağını düşünüyorum.

 


Değerli Haberturk.com okurları.

Haberturk.com ekibi olarak Türkiye’de ve dünyada yaşanan ve haber değeri taşıyan her türlü gelişmeyi sizlere en hızlı, en objektif ve en doyurucu şekilde ulaştırmak için çalışıyoruz. Yoğun gündem içerisinde sunduğumuz haberlerimizle ve olaylarla ilgili eleştiri, görüş, yorumlarınız bizler için çok önemli. Fakat karşılıklı saygı ve yasalara uygunluk çerçevesinde oluşturduğumuz yorum platformlarında daha sağlıklı bir tartışma ortamını temin etmek amacıyla ortaya koyduğumuz bazı yorum ve moderasyon kurallarımıza dikkatinizi çekmek istiyoruz.

Sayfamızda Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına ve evrensel insan haklarına aykırı yorumlar onaylanmaz ve silinir. Okurlarımız tarafından yapılan yorumların, (yorum yapan diğer okurlarımıza yönelik yorumlar da dahil olmak üzere) kişilere, ülkelere, topluluklara, sosyal sınıflara ırk, cinsiyet, din, dil başta olmak üzere ayrımcılık unsurları taşıması durumunda yorum editörlerimiz yorumları onaylamayacaktır ve yorumlar silinecektir. Onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisinde aşağılama, nefret söylemi, küfür, hakaret, kadın ve çocuk istismarı, hayvanlara yönelik şiddet söylemi içeren yorumlar da yer almaktadır. Suçu ve suçluyu övmek, Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre suçtur. Bu nedenle bu tarz okur yorumları da doğal olarak Haberturk.com yorum sayfalarında yer almayacaktır.

Ayrıca Haberturk.com yorum sayfalarında Türkiye Cumhuriyeti mahkemelerinde doğruluğu ispat edilemeyecek iddia, itham ve karalama içeren, halkın tamamını veya bir bölümünü kin ve düşmanlığa tahrik eden, provokatif yorumlar da yapılamaz.

Yorumlarda markaların ticari itibarını zedeleyici, karalayıcı ve herhangi bir şekilde ticari zarara yol açabilecek yorumlar onaylanmayacak ve silinecektir. Aynı şekilde bir markaya yönelik promosyon veya reklam amaçlı yorumlar da onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisindedir. Başka hiçbir siteden alınan linkler Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılan tüm yorumların yasal sorumluluğu yorumu yapan okura aittir ve Haberturk.com bunlardan sorumlu tutulamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında yorum yapan her okur, yukarıda belirtilen kuralları, sitemizde yayınlanan Kullanım Koşulları’nı ve Gizlilik Sözleşmesi’ni peşinen okumuş ve kabul etmiş sayılır.

Bizlerle ve diğer okurlarımızla yorum kurallarına uygun yorumlarınızı, görüşlerinizi yasalar, saygı, nezaket, birlikte yaşama kuralları ve insan haklarına uygun şekilde paylaştığınız için teşekkür ederiz.

SEN DE DÜŞÜNCELERİNİ PAYLAŞ!
2000
  • Misafir 04 Nisan 2018 Çarşamba 14:04
    Herşeyden önce millet olarak ortak hedefimiz olmalı.İşi bilene bırakacaksın.Ben hep TL mevduatta kaldığım için geçen yıl sattığım konuttan dolar bazında 0 zarardayım.Konut fiyatları değilaşağı insin hep yukarı çıkıyor.
  • Misafir 04 Nisan 2018 Çarşamba 10:30
    Tarım ve hayvancılığın desteklenmesi için sıraladığınız tüm önlemlere katılıyorum ama daha kısa vadede işe yarayacak ve sizin de daha önce dile getirmeye cesaret ettiğiniz bir tanesi var; gıdadaki aracı katmanlarını azaltmak. Üretimde bir payı olmayıp üretim fiyatı artmayan ürünlerin bile satış fiyatlarının artmasına neden olan bu aracılar ortadan kaldırılmalıdır.
Kalan karakter : 2000
Hava Durumu
Pazar 9 MPH 19°
Güneşli