28 Şubat asıl şimdi tarih oldu

Kişi ve kurumları fişlemenin ve sivil hayata müdahalenin yasal dayanağı, EMASYA Protokolü’nün kaldırılmasıyla tarih oldu

‘Darbe’ hazırlıklarına dayanak oluşturduğu gerekçesiyle uzun zamandır eleştirilen ve Balyoz darbe planıyla yeniden gündeme gelen EMASYA Protokolü, hükümet ve Genelkurmay’ın ortak mutabakatıyla kaldırıldı.

Bülent AYDEMİR/ ANKARA

BALYOZ Eylem Planı ile eleştirilerin hedefi haline gelen Emniyet Asayiş ve Yardımlaşma (EMASYA) Protokolü kaldırıldı. İçişleri Bakanı Beşir Atalay dün yaptığı açıklamada, Genelkurmay Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığı arasında 7 Temmuz 1997 tarihinde imzalanan ve ismi “Genelkurmay Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığı Arasında 5442 Sayılı İl İdaresi Kanunu’nun 11/d Maddesi Gereğince Alınması Gereken Müşterek Tedbirlere İlişkin Protokol’’ olan, ancak kamuoyunda “EMASYA’’ olarak bilenen protokolün yürürlükten kaldırıldığını açıkladı. Bakan Atalay, bu konuda Genelkurmay Başkanı Orgeneral İlker Başbuğ ile görüşme yaptığını belirterek, “Bunun ortak imza ile yine yürürlükten kaldırılmasını kararlaştırmıştık’’ dedi.

YENİ PROTOKOL YOK Bakan Atalay, yürürlükteki İl İdaresi Kanunu’nun 11. maddesinde, toplumsal olaylarda jandarmanın ve askerin kullanılmasının detaylı olarak düzenlendiğini hatırlatarak, bu konuda yeni bir düzenleme veya protokol yapılmayacağını da belirtti. Atalay, “Şu anda ilgili kanunun hükümleri geçerli olacak’’ diye konuştu. Protokolün kaldırılmasıyla, valinin toplumsal olaylarda askerden yardım istemesiyle başlayan süreç, tamamıyla sivil iradenin koordinasyonuna geçti. Askeri birliklerin sevk ve idaresinin emir-komutası ise en kıdemli komutanın tek başına hareketiyle değil, vali ile koordinasyon içinde yürütülecek.

İSTİHBARAT PAYLAŞIMI KALKTI EMASYA ile jandarma, emniyet ve MİT’in ortak istihbarat paylaşması için oluşturulan “müşterek istihbarat” birimi de kaldırıldı. Böylece jandarmaya verilen istihbarat ve bilgi toplama yetkisi” de kaldırılmış oldu. “Emniyet-Asayiş-Yardımlaşma” ifadelerinin kısaltılmışı olan EMASYA’nın 9’uncu maddesi askere, gerekli gördüğü durumlarda valilik talebi olmadan da toplumsal olaylara el koyma yetkisi veriyordu. Askeri kuvvet olaylara müdahale için devreye girdikten sonra, emir-komuta zinciri tamamen en kıdemli komutanın emrine geçiyordu.