MSB: YAŞ'ta terfiler bir yıl durdurulabilir

Balyoz davasında hakkında yakalama kararı çıkarılan muvazzaf subaylara ilişkin hukuki incelemeyi tamamlayan Milli Savunma Bakanlığı, Başbakanlığa ‘Terfiler bir yıl ertelensin’ önerisi getirdi.

Milli Savunma Bakanlığı, Balyoz davasında haklarında yakalama kararı çıkarılan muvazzaf subayların Yüksek Askeri Şûra (YAŞ) toplantısı öncesindeki durumlarıyla ilgili hukuki incelemesini tamamladı. Milli Savunma Bakanlığı tarafından Başbakanlığa iletilen ilk değerlendirmede, sanıkların terfi edemeyecekleri hukuki gerekçeleriyle ortaya konuldu. Raporda, “Terfiler bir yıl ertelensin” görüşünün öne çıktığı öğrenildi. Milli Savunma Bakanı Vecdi Gönül, hafta içinde yaptığı açıklamada, bakanlık hukukçularının yakalama emrinin 65. madde kapsamına girip
girmeyeceğini inceleyeceğini bildirmişti.

HABERTÜRK’ün edindiği bilgilere göre, Milli Savunma Bakanlığı hukukçularının tamamladığı çalışmada “YAŞ’a kadar tutuklamaları gerçekleşen personelin terfi ettirilmemesi, tutuklanmayanların ise terfi ettirilmesi” görüşüne, “eşitlik” ilkesi çerçevesinde karşı çıkıldı.

"TUTUKLAMA YERİNE GEÇER"

Çalışmada, Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu’nun 65. maddesi üzerinde yoğunlaşılırken Askeri Yüksek İdare Mahkemesi’nin içtihatlarından da yararlanıldı. 65. maddenin değiştirilen Türk Ceza Kanunu ve Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun eski haline göre düzenlendiği görüşünü ortaya koyan hukukçular, “yakalama kararı”nın 65. madde de öngürülmediğine dikkat çekiyor. Eski CMUK’ta yer alan “gıyabi tutuklama” kararının yeni yasada olmadığını işaret eden MSB hukukçuları, “yakalama kararı”nın bunun yerine geçtiğini düşünüyor ve fiili olarak tutuklanmamış olsalar bile sanıkların tutuklu olarak işlem görmesi gerektiğini savunuyor.

"ÖDÜLLENDİRİLMESİN"

Hukukçuların bir diğer itiraz konusu ise sanıkların yargı kararına uymayarak teslim olmamaları ve merkez komutanlıkları tarafından teslim edilmemeleriyle ilgili. Bakanlık görüşünde, bir yasa maddesinin farklı kişilere farklı şekillerde
uygulanamayacağı vurgulanıyor.

Yakanlanmayanların terfilerinde bir sorun olmayacağı yönündeki düşüncenin, hukuki olmayacağı ve kanuna uymayan kişinin ödüllendirileceği anlamın geleceği belirtiliyor. Bütün bu görüşlerin sonucunda sanıkların terfi etmesinin hukuken mümkün olmadığı belirtilirken, görev sürelerinin uzatılmasının ise YAŞ’ın takdirinde olduğu vurgulandı.

YASA NE DİYOR?

TSK Personel Kanunu 65/e maddesi şöyle: “Tutuklu bulunan ya da tahliye edilmekle beraber kovuşturma veya duruşması devam eden veya hakkında verilen hüküm henüz
kesinleşmemiş bulunanların, terfileri ve kademe ilerlemeleri yapılmaz. Bu gibilerin terfi ve kademe ilerlemesi işlemlerinin ne şekilde yapılacağı subay sicil yönetmeliğinde gösterilir.” TSK Sicil Yönetmeliği’nin 82. maddesinde ise “Tutuklu
bulunanlar ya da tahliye edilmekle beraber soruşturması veya muhakemesi devam edenler yahut haklarında verilen hüküm henüz kesinleşmemiş bulunanların, rütbe kıdemlilikleri onanmaz. Onanmış olanlar iptal edilir” deniyor.

İŞTE 10 SORUDA YÜKSEK ASKERİ ŞURA

Yüksek Askeri Şura (YAŞ) yarın toplanıyor. Bu yıl Ergenekon ve Balyoz soruşturmalarında yaşanan gelişmeler nedeniyle, YAŞ'ta alınacak kararlar merakla bekleniyor. YAŞ'ın işleyişinin nasıl olacağına 10 soruda yanıt aradık:

1-YAŞ kimlerden oluşuyor?

YAŞ, Başbakan, Milli Savunma Bakanı ve Genelkurmay Başkanı ve kuvvet komutanları dahil olmak üzere 13 orgeneral ve 2 oramiralden oluşuyor.

2-Kararlar nasıl alınıyor?

YAŞ'ta kararlar salt çoğunlukla alınıyor. Oylamadaki eşitlik halinde, karar Başbakan'ın verdiği oy yönünde çıkıyor.

3-Atamaları kim yapıyor?

Genelkurmay Karargahı, YAŞ'ta alınan terfi ve emeklilik kararlarını göz önünde tutarak bir atama listesi hazırlıyor. Bu listeye Milli Savunma Bakanı, Başbakan ve Cumhurbaşkanı da onay veriyor.

4-Balyoz sanıkları terfi edebilir mi?

Yasaya göre hakkında "tutuklama" kararı çıkan sanıklar terfi edemiyor. Hakkında yakalama kararı bulunan Balyoz sanığı 9 general henüz tutuklanmadı. Bu isimlerin terfi edip edemeyecekleri konusunda hukuki orum farklılıkları var. Durumları YAŞ'ta netlik kazanacak.

5-Orgeneral Saldıray Berk'in durumu ne olacak?

Ergenekon davasında sanık konumunda bulunan Orgeneral Berk, üç yıldır 3. Ordu Komutanı olarak görev yapıyor. Bu yıl yenib ir göreve atanması bekleniyor. Milli Savunma Bakanlığı tarafından açığa alınmadığından, yeni bir göreve atanmasının önünde engel yok.

6-Terfi edemeyenler kaç yıl daha görev yapacak?

Hakkındkai "yakalama" emri nedeniyle bir üst rütbeye terfi ettirilmeyen generaller, ya emekliye ayrılacak ya da rütbe bekleme süreleri 1 yıl uzatılacak. Generallerin rütbe bekleme süreleri en fazla 3 kez uzatılabiliyor.

7-Erdoğan ile GÖnül terfilere şerh koyabilir mi?

Başbakan Tayyip Erdoğan ile Milli Savunma Bakanı Vecid GÖnül'ün her YAŞ üyesi gibi 1'er oy hakları var. Bugüne kadar "TSK'dan ihraç" kararlarına karşı oy şerhi koyan Erdoğan ile GÖnül'ün terfiler konusunda da bazı isimlere "hayır" oyu vermesi mümkün.

8-Kararların uygulanmaması mümkün mü?

YAŞ'ta alınan terfi kararları Başbakan ve ilgili Bakan'ın imzasını taşıyan bir kararname ile Cumhurbaşkanı onayına sunuluyor. Cumhurbaşkanı'nın onay verdiği bir kararnamenin uygulamaya konmaması söz konusu değil. Ancak hükümet üyeleri kararnameyi imzalamazlarsa, kriz yaşanması olasılık dışı değil.

9-Anayasa değişikliği YAŞ kararlarını etkileyecek mi?

Referanduma sunulan Anayasa değişikliğiyle YAŞ kararlarının yargı denetimine açılması öngörülüyor. Ancak bu düzenleme yalnızca TSK'dan ihraç edilenlere yargıya başvurma hakkı veriyor. Terfi edemeyenlerin böyle bir hakkı yok.

10-Komutanlığa vekalet olur mu?

Çok sayıda general ve amiralin hukuki durumları netlik kazanmadığından, ileride tutuklanacak isimlerin yerine başka komutanların vekalet etmesi gündeme gelebilecek. Geçmişte de yargılanan komutanlar oldu. Dava açarak atamaları durdurdular.