SON DAKİKA
HABERTÜRK Gazetesi yazarlarının köşeleri, saat 9:00'dan itibaren güncellenmektedir.

En güçlü antioksidanlar renkli meyvelerdir

24 Mayıs 2010 Pazartesi, 08:12:30 Güncelleme:08:12:30
Dr. Tuncay Filiz

Dr. Tuncay Filiz

[javascript protected email address]

Antioksidan nedir?
Antioksidan, oksijenin zararlı etkisine karşı duran ve oksidasyonu önleyen maddedir.

Oksidasyon nedir?
Yaşam için gerekli makro besin maddeleri karbonhidrat, yağ ve proteindir. Besin maddelerinin vücuda yararlı olabilmeleri için oksijen ile birlikte yanarak enerjiye dönüşmeleri gerekir. Ancak bu sırada ortaya yarı yanmış parçalar çıkar. Oksijen ürünü olan bu parçalara, 'serbest radikaller' adı verilir. Bunlar son derece reaktiftirler, yani hızla reaksiyona girerler.
Serbest radikaller adeta köz gibidirler, hücreleri yakar ve yıkarlar. Antioksidan maddeler ise bu yıkıma karşı dururlar, serbest radikalleri bloke ederek yangın söndürmeye çalışırlar. Bu suretle organizmada serbest radikaller ile antioksidanlar arasında bir denge kurulur. Eğer denge, serbest radikaller lehine bozulursa oksidatif stres oluşur. Oksidatif stres, bir çeşit paslanmadır.

Serbest radikaller hep zararlı mıdır?
Aslında serbest radikallere "Yok olsunlar!" mantığıyla yaklaşılmamalıdır. Serbest radikaller makul seviyede kalırlarsa bakteri, virüs gibi zararlı etkenlere karşı vücudu savunurlar. Yani bağışıklık sistemini desteklerler. Yüksek dozlara ulaştıklarında ise hücre ölümüne, kanser hücrelerinin gelişimine ve erken yaşlanmaya neden olurlar.

Serbest radikaller neden çoğalır?
Sigara, alkol, güneş ışığı, kirli hava, ağır egzersiz, aşırı demir yüklenmesi, kronik enfeksiyon hastalıkları, doğum kontrol hapları serbest radikallerin artışına yol açan başlıca uyarılardır.

Antioksidanlar nelerdir?
Enzimler, proteinler, vitaminler, mineraller ve flavonoidler başlıca antioksidanlardır. Antioksidan vitaminler C, E vitaminleridir. Güçlü bir antioksidan olan Beta Karoten ise A vitamininin ön maddesidir. Minerallerin başında çinko, selenyum ve kalsiyum gelir. Flavonoidler, meyvelerin renk veren maddeleridir. Diğer etkili antioksidanlar koenzim Q, likopen ve alfa lipoik asittir.

Antioksidanlar hangi besinlerde bulunur?
En fazla meyve ve sebzelerde bulunur. Özellikle renkli meyvelerde çok daha fazladır. Bu nedenle karpuz, kiraz, domatez, havuç, bal kabağı bol tüketilmelidir. Çikolata kakaosunda yüksek oranda antioksidan vardır, ancak çikolatada yüksek oranda mevcut olan yağ ve kalori de dikkate alınmalıdır.

Antioksidan tablet kullanmalı mıyız?
Doktorunuz gerek görmedikçe kullanmayın.
Düzenli beslenerek, bol meyve ve sebze tüketerek ihtiyacınız olan antioksidanları çok rahat sağlarsınız.
Ayrıca doğal antioksidanlar tablet olanlardan çok daha etkilidirler. Çünkü lif, birkaç çeşit vitamin ve mineral içerir.

DİĞER YAZILARI


TÜM YAZILARI İÇİN TIKLAYIN