Öne Çıkanlar
Son Dakika
17 Şubat 2017 Cuma, 00:50:17 Güncelleme:08:54:08

Öncekilerde ne olmuştu?

 

7 yıl aradan sonra 7’ncisine tanıklık edeceğimiz referandumun tarihi Türkiye’de çok eskiye dayanmıyor.

Doğrudan katılımcı demokrasinin örneği olan ve Roma İmparatorluğu’ndan bu yana Kıta Avrupa’sında uygulanan referandumu Türkiye’ye çelişkili bir şekilde darbeler öğretti.

Türk halkı ilk referandumuna 9 Temmuz 1961’de gitti...

Anayasa değişikliklerinin oylandığı halkoylamasına katılım % 81 olurken, % 38.3’e karşı, % 61.7 ile kabul edildi.

İkincisi de yine darbe sonrası yürürlükte olan Anayasa’nın oylanmasında gerçekleşti.

Seçmenin % 91.3’ünün katıldığı, ince zarflarla oyların kontrol edildiği referandumdan % 8.6 “Hayır” oyuna karşı, % 91.4 “Evet” çıktı.

Aslında her iki referandum da gerçek anlamda toplumun doğrudan demokratik katılımı değildi.

GERÇEĞİ 1987’DE

Bundan dolayı gerçek referandumla Türk halkı 1987’de tanıştı.

Özal’ın darbeyle yasaklı hale gelen eski siyasilere haklarının iadesinin oylandığı bu referanduma götüren neden de 1986 ara seçimi oldu.

Çünkü seçim sürecinde yasaklı olmaları nedeniyle isimlerinden söz etmeden, “Karaoğlan”, “Bir Bilen”, “Başbuğ” ve “Hoca” gibi sıfatlarla Ecevit, Demirel, Türkeş ve Erbakan’ın söylemleri Anadolu’da etkili kullanıldı.

Özal, halkın hafızasında eski siyasetçilere olan öfke tükenmeden, onları bir daha mahkûm etmek için referanduma gitti.

Ancak referandum “Özal’a evet-hayır” halkoylamasına dönüştü.

Katılımda % 93.6 ile rekor kırıldı; Özal’ın tüm uğraşına karşın “Hayır” oyları % 49.8’de kalırken, % 50.2 ile eskilere siyaset yolu açıldı.

Özal süreci lehine çevirmek için hemen ardından seçime gitti, bu kez oyları % 45 seviyesinden % 36.2’ye geriledi.

Yerel seçimlerin öne alınması için yeniden gittiği referandum ise kendisi açısından en kötüsü oldu, “Evet” oyları % 35’te kalırken, % 65 gibi ezici bir çoğunlukla “Hayır” oyu çıktı.

Karşı cephe referandumu Özal’ı oylama şekline çevirdiği için de ANAP’ta soruna yol açtı, 1989 yerel seçiminde oylarını % 21.75’e geriletti.

TERSİNE DÖNDÜ

Referandumların hükümetlere yaramadığı inancı bu süreçte gelişti.

Ancak AK Parti’de durum tersine işledi; Cumhurbaşkanlığı seçiminin 367 krizi nedeniyle tıkanması sonucu Anayasa değişikliği referandumuna katılım % 67.5 ile en düşük seviyede oldu.

Cumhurbaşkanı’nı halkın seçmesine % 68.9 “Evet” oyu çıkarken, “Hayır” oyları % 31.1’de kaldı.

Katılımın bu kadar düşük çıkmasına, Erdoğan’ın Cumhurbaşkanı krizini fırsata çevirip öncesinde gittiği seçim, Gül’ün TBMM’de Cumhurbaşkanı seçilmesi ve “Cumhuriyet Mitingleri” neden oldu.

Ağırlıklı olarak yüksek yargının yeniden düzenlendiği 2010 referandumu ise “Yetmez ama evet” desteğiyle gerçekleşti.

Katılımın % 73.7 oranında olduğu 2010 Anayasa değişikliği referandumunda, % 42.1 “Hayır” oyuna karşılık % 57.9 oranında “Evet” oyu çıktı.

Referandum süreçlerini özetlememin nedeni, Cumhurbaşkanı da dahil siyasilerin bugünden itibaren meydanlara inecek olması.

Bir de referandum ile seçimler arasındaki korelasyonu göstermek, ardından gelen seçime etkisini anımsatmak içindi...


Değerli Haberturk.com okurları.

Haberturk.com ekibi olarak Türkiye’de ve dünyada yaşanan ve haber değeri taşıyan her türlü gelişmeyi sizlere en hızlı, en objektif ve en doyurucu şekilde ulaştırmak için çalışıyoruz. Yoğun gündem içerisinde sunduğumuz haberlerimizle ve olaylarla ilgili eleştiri, görüş, yorumlarınız bizler için çok önemli. Fakat karşılıklı saygı ve yasalara uygunluk çerçevesinde oluşturduğumuz yorum platformlarında daha sağlıklı bir tartışma ortamını temin etmek amacıyla ortaya koyduğumuz bazı yorum ve moderasyon kurallarımıza dikkatinizi çekmek istiyoruz.

Sayfamızda Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına ve evrensel insan haklarına aykırı yorumlar onaylanmaz ve silinir. Okurlarımız tarafından yapılan yorumların, (yorum yapan diğer okurlarımıza yönelik yorumlar da dahil olmak üzere) kişilere, ülkelere, topluluklara, sosyal sınıflara ırk, cinsiyet, din, dil başta olmak üzere ayrımcılık unsurları taşıması durumunda yorum editörlerimiz yorumları onaylamayacaktır ve yorumlar silinecektir. Onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisinde aşağılama, nefret söylemi, küfür, hakaret, kadın ve çocuk istismarı, hayvanlara yönelik şiddet söylemi içeren yorumlar da yer almaktadır. Suçu ve suçluyu övmek, Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre suçtur. Bu nedenle bu tarz okur yorumları da doğal olarak Haberturk.com yorum sayfalarında yer almayacaktır.

Ayrıca Haberturk.com yorum sayfalarında Türkiye Cumhuriyeti mahkemelerinde doğruluğu ispat edilemeyecek iddia, itham ve karalama içeren, halkın tamamını veya bir bölümünü kin ve düşmanlığa tahrik eden, provokatif yorumlar da yapılamaz.

Yorumlarda markaların ticari itibarını zedeleyici, karalayıcı ve herhangi bir şekilde ticari zarara yol açabilecek yorumlar onaylanmayacak ve silinecektir. Aynı şekilde bir markaya yönelik promosyon veya reklam amaçlı yorumlar da onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisindedir. Başka hiçbir siteden alınan linkler Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılan tüm yorumların yasal sorumluluğu yorumu yapan okura aittir ve Haberturk.com bunlardan sorumlu tutulamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında yorum yapan her okur, yukarıda belirtilen kuralları, sitemizde yayınlanan Kullanım Koşulları’nı ve Gizlilik Sözleşmesi’ni peşinen okumuş ve kabul etmiş sayılır.

Bizlerle ve diğer okurlarımızla yorum kurallarına uygun yorumlarınızı, görüşlerinizi yasalar, saygı, nezaket, birlikte yaşama kuralları ve insan haklarına uygun şekilde paylaştığınız için teşekkür ederiz.

SEN DE DÜŞÜNCELERİNİ PAYLAŞ!
2000
Kalan karakter : 2000
Hava Durumu
Pazar 17 MPH 22°
Güneşli