Son Dakika
26.02.2018 - 04:14 | Güncelleme:

Gösteri çağında medya

 

İNTERNET üzerinden haber ve yorum programları yapan Medyascope Televizyonu’nun yöneticisi Ruşen Çakır, 2011 yılında, mealen, bundan sonra bir gazetecide en gerekli niteliğin cesaret olacağını yazmıştı. O sırada polis ve yargıdaki FETÖ’cüler, bugün kendisi trajikomik bir şekilde FETÖ’cülükten yargılanan Ahmet Şık ve Nedim Şener’i içeri almıştı. Kara bulutlar toplanmaya, kasırga öncesi kasvet çökmeye başlamıştı.

Washington Post Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Martin Baron da Oxford Üniversitesi’ndeki konuşmasını gene cesarete atıfta bulunarak bitiriyordu. “Pentagon belgeleri” nin yayınlanmasına izin veren yüksek mahkeme kararını yazan Yargıç Hugo Black, ancak özgür ve kontrol edilmeyen bir basının vatandaşı devletin aldatmacaları hakkında aydınlatabileceğini savunmuştu.

Baron, Black’in yazdıklarının kendilerini yönlendiren ruh olduğunu vurguladıktan sonra, şunları söylemiş: “Son aylarda yaşadıklarımızın ışığında, gazeteciler olarak ruhtan daha fazlasına ihtiyaç duyuyoruz. Aynı zamanda belkemiği gerekiyor bize.” “Belkemiği” unsuru, Amerika ya da diğer ülkelerdeki gazetecilerin iktidarla olan ilişkisinde önemli bir rol oynuyor. Dünyanın hemen her yerinde, Türkiye’deki kamuoyunun öğrendiğinde şaşırmayacağı yöntemlerle gazetecilik mesleğinin üzerinde çeşitli şekillerde baskı kuruluyor.

MANTIK YERİNE GÖSTERİ

Görevini bihakkın yapan ya da yapmak isteyen medyanın korunması giderek zorlaşıyor. Kenya’dan İsrail’e, Macaristan’dan Hindistan’a benzer yöntemlerle medyadaki tartışma alanları kısıtlanıyor. Bu durum, İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra demokrasiyle yönetilen ülkelerin tümünde özgürlüklerin alanının genişlemesine koşut olarak genişleyen basın özgürlüğü alanının daraldığı anlamına geliyor. Kısa vadede iktidarla medya arasındaki bu çatışmanın biteceğine dair bir emare yok.

Bugüne dair farklı olan boyut, medyanın sunduğu haberleri tüketecek olan kamuoyunun ve halkın medya ile ilişkisinin de köklü bir dönüşüme uğraması. Bunun bir parçası yazılı basından görsel medyaya geçişle ilgili. İletişim konusunda köklü eserler vermiş Neil Postman’ın önerdiği gibi yazıdan görsele geçildikçe haberlerin nasıl tüketildiği ve nasıl etki yaptığı konularında bir dönüşüm yaşandı.

“Açıklama çağında” kullanılan yazılı metinlerde “sunulan düşüncelerin bir mantık ve kanıt zeminine oturması beklenirdi”. Halbuki şimdi, yani Tayfun Atay’ın “Meşhuriyet Çağı”, Postman’ın “Gösteri Dünyası Çağı” diye adlandırdığı dönemde gösteri mantığın yerine geçti. Bu durumda haberleri tüketenler bir haberin ya da yorumun özüne, düşünce ürünü olup olmadığına, gerçekliğine değil bunun verilişindeki samimiyete, inandırıcılığa, hassaslığa ve cazibeye daha fazla önem veriyordu.

ZARAR GÖRME YOK

Trump’ın ve benzerlerinin gerçek dışı beyanlarına rağmen asla üzerlerine bir olumsuzluk yapışmamasının, yalan söyledikleri kanıtlandığı halde bundan zarar görmemelerinin temel nedeni, haberin ve buna bağlı olarak gerçeklerin “gösterinin” bir parçası haline gelmesiydi. Nitekim 14 yıl boyunca Apprentice/ Çırak adlı TV programının sunuculuğunu yapan Trump, çalışma arkadaşlarının “başkanlığın her gününü kendisinin rakiplerini yendiği bir televizyon programı bölümü gibi düşünmelerini” istemişti. Görsel medya ve dijital platformların sağladığı imkânlarla hemen herkesin kendi gerçeklerini/olgularını yaratabildiği ve bunların aksini kanıtlansa bile kabul etmediği bir ortamda, doğru ya da gerçek arayışı imkânsız hale gelebiliyordu.

Bugünkü teknolojik imkânlar, aşırı kutuplaşmış, kamplar arasında iletişimin kesildiği bir ortamda her grubun kendi “gerçeklerini” yayabilmesini de kolaylaştırıyordu. Bunun sonucu ise Timothy Snyder’in yazdığı gibi, “Olguları bir yana bırakınca özgürlükten de vazgeçmiş oluyorsunuz. Hiçbir şey doğru değilse, o zaman iktidarı eleştirmenin de bir anlamı yok, zira hiçbir şey doğru değilse her şey ancak bir gösteriden ibarettir”.

Tam da bu nedenle önümüzdeki dönemin asıl tehlikesi George Orwell’in baskıcı kâbusunda yaşamak değil, Aldous Huxley’in insanı gevşeten, uyuşturan ıvır zıvır kültürüne teslim olmaktır. O kültürde ne direnç ne özgürlük ne de gerçek/doğru vardır.

 


Değerli Haberturk.com okurları.

Haberturk.com ekibi olarak Türkiye’de ve dünyada yaşanan ve haber değeri taşıyan her türlü gelişmeyi sizlere en hızlı, en objektif ve en doyurucu şekilde ulaştırmak için çalışıyoruz. Yoğun gündem içerisinde sunduğumuz haberlerimizle ve olaylarla ilgili eleştiri, görüş, yorumlarınız bizler için çok önemli. Fakat karşılıklı saygı ve yasalara uygunluk çerçevesinde oluşturduğumuz yorum platformlarında daha sağlıklı bir tartışma ortamını temin etmek amacıyla ortaya koyduğumuz bazı yorum ve moderasyon kurallarımıza dikkatinizi çekmek istiyoruz.

Sayfamızda Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına ve evrensel insan haklarına aykırı yorumlar onaylanmaz ve silinir. Okurlarımız tarafından yapılan yorumların, (yorum yapan diğer okurlarımıza yönelik yorumlar da dahil olmak üzere) kişilere, ülkelere, topluluklara, sosyal sınıflara ırk, cinsiyet, din, dil başta olmak üzere ayrımcılık unsurları taşıması durumunda yorum editörlerimiz yorumları onaylamayacaktır ve yorumlar silinecektir. Onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisinde aşağılama, nefret söylemi, küfür, hakaret, kadın ve çocuk istismarı, hayvanlara yönelik şiddet söylemi içeren yorumlar da yer almaktadır. Suçu ve suçluyu övmek, Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre suçtur. Bu nedenle bu tarz okur yorumları da doğal olarak Haberturk.com yorum sayfalarında yer almayacaktır.

Ayrıca Haberturk.com yorum sayfalarında Türkiye Cumhuriyeti mahkemelerinde doğruluğu ispat edilemeyecek iddia, itham ve karalama içeren, halkın tamamını veya bir bölümünü kin ve düşmanlığa tahrik eden, provokatif yorumlar da yapılamaz.

Yorumlarda markaların ticari itibarını zedeleyici, karalayıcı ve herhangi bir şekilde ticari zarara yol açabilecek yorumlar onaylanmayacak ve silinecektir. Aynı şekilde bir markaya yönelik promosyon veya reklam amaçlı yorumlar da onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisindedir. Başka hiçbir siteden alınan linkler Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılan tüm yorumların yasal sorumluluğu yorumu yapan okura aittir ve Haberturk.com bunlardan sorumlu tutulamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında yorum yapan her okur, yukarıda belirtilen kuralları, sitemizde yayınlanan Kullanım Koşulları’nı ve Gizlilik Sözleşmesi’ni peşinen okumuş ve kabul etmiş sayılır.

Bizlerle ve diğer okurlarımızla yorum kurallarına uygun yorumlarınızı, görüşlerinizi yasalar, saygı, nezaket, birlikte yaşama kuralları ve insan haklarına uygun şekilde paylaştığınız için teşekkür ederiz.

SEN DE DÜŞÜNCELERİNİ PAYLAŞ!
2000
  • Misafir 01 Mart 2018 Perşembe 15:49
    çok değerli yazılar sayfanın en üstündeki sosyal medyada paylaş/ mail ile paylaş ikonları yanında yazdır seçeneği de olsa ve yazıyı pdf olarak bilgisayara kaydedip daha sonra sı için de arşivleyebilsek çok harika olurdu
  • Misafir 26 Şubat 2018 Pazartesi 15:42
    Çok isabetli bir değerlendirme..
  • Misafir 26 Şubat 2018 Pazartesi 09:03
    biraz akademik olmuş beynim yandı!
  • Misafir 26 Şubat 2018 Pazartesi 15:53
    iyidir arada bir böyle olması
  • Misafir 26 Şubat 2018 Pazartesi 08:32
    Basının bu kadar hedef hale gelmesinde, aşırı tarafgir davranmasının, işine geleni yazıp işine gelmeyeni gözardı etmesinin hiç mi payı yok? Tarafsız olmayan basının özgür olması nasıl talep edilebilir?
Kalan karakter : 2000
Hava Durumu
Pazartesi 21 MPH 27°
Sağanak Yağışlı