Pis zenci!
'IRKÇILIK' kelimesinin İngilizce'sini öğrendiğim günü, hatta anı şimdi bile hatırlıyorum! Londra'da Finsbury Park'ta düzenlenen 'Respect' başlıklı festivalde Run DMC parkı dolduran on binleri dans ettirirken kızıl saçlı bir İngiliz güzel üzerinde 'Let's kick racism out of football' yazan tişörtle karşıma dikildiğinde 'racism'in Türkçe'de 'ırkçılık' demek olduğu hakkında en küçük bir fikrim bile yoktu...'Futbol', 'kick', 'out' kelimeleri üzerinden tişörtte ne yazdığı hakkında kafamda bir şeyler canlandırırken o günlerde yanımdan ayırmadığım 'sarı kaplı kutsal kitabım' Langenscheidt's İngilizce-Türkçe, Türkçe-İngilizce Sözlük'ten 'racism'in anlamına baktım bir çırpıda... "Irkçılığı futbolun dışına şutlayalım" yazılı tişörtten 10 pound ödeyip bir tane aldıktan sonra akşam eve dönerken o güne kadar 'ırkçılık' ve 'futbol' üzerine hiç düşünmediğimi fark ettim!
"REYES, SEN O ZENCİDEN DAHA İYİSİN"
'Let's kick racism out of football' cümlesiyle ikinci karşılaşmam 2004 Avrupa Şampiyonası sırasında oldu. İspanya Milli Takımı Teknik Direktörü Luis Aragones'in antrenmanda Reyes'i motive etmek için Arsenal'den takım arkadaşı Fransız Henry'yi kastederek "Sen o zenciden daha iyisin!" dediği ortaya çıktı. İngiltere'de kıyamet koptu. Aragones ırkçılıkla suçlandı... İngiliz mili takım oyuncuları o hafta antrenmanlara üzerinde 'Let's kick racism out of football' yazan, benim tişörtün aynısıyla çıktılar...
HİÇ Mİ İYİ SİYAHİ İNGİLİZ FUTBOLCU YOK
Bütün bunların üstüne, o günlerde İngiliz Futbol Federasyonu'nun hazırladığı '60 Yılın Büyük İngiliz Futbolcuları' DVD'sinde hiç 'siyahi' oyuncuya yer vermemesi tüy dikti! Federasyon bir hata olduğunu açıkladı, özür diledi. Ama iş işten geçmişti. Gazeteler, sivil toplum örgütleri, futbolseverler federasyonu yerden yere vurdu... O günlerde sesini yükselten isimlerden biri de soyunma odasında oyuncularını İngiliz tarihinden kahramanlık destanları anlatarak motive etmesiyle tanınan İngiltere Milli Takım'nın eski hocası Sir Bobby Robson'dı. Federasyonun hatasından duyduğu üzüntüyü belirten Robson, İngiltere'de tribün terörü ve ırkçılıkla nasıl savaştıklarını şu anısıyla anlattı:
JOHN BARNES SİYAH, İNGİLİZ SAYILMAZ!
"1980'lerde Brezilya ile bir hazırlık maçı yaptık. 2-0 kazandık. Uçakta dönerken bir grup taraftarla konuşuyorduk. Israrla skorun 1-0 olduğunu söylüyorlardı. Onlara 2-0 kazandığımızı hatırlattım. Onlar ise siyahi futbolcu John Barnes'ın attığı golü İngiliz golü olarak saymadıklarını söylediler! Bu olayın üzerinden 20 yıl geçti. İngiliz futbolundan ırkçılığı uzaklaştırmak için yasalar çıkardık. Bu tarz insanları cezaevlerine attık! Ve 20 yıl sonra bugün yine bunları konuşuyoruz! Futbolu seven herkes ırkçılığa dur demelidir."
IRKÇILIĞIN NE OLDUĞUNU BİLMİYORUZ!
Önceki akşam televizyonlardaki spor programlarında Emre Belözoğlu'nun Zokora'ya "Pis zenci" dediğini öğrendiğimde 2010'da yazdığım yukarıdaki satırlar geldi aklıma! O zaman Bursaspor-Trabzonspor maçının ardından Bursaspor TV'de, sabah haberlerini sunan Seda Çapçı adlı spikerin, Bursa'da yaşayan Trabzonluları kastederek, "Burada ekmek yediler, okudular, burada kazandılar. Biz mutlu olduk. Hiçbir zaman ayrım yapmadık ama algıda seçicilik yaptırdılar. Onlara artık hemşeri demeyeceğiz!" sözleri üzerine yazmıştım. Şimdi Emre'nin sözleriyle ilgili konuşan bazı spor yorumcularının "Emre'nin yaptığı kötü ama..." diye başlayan cümlelerin de her 'ama'yı gördüğümde "Yuh!" dedim. "Sahada olan sahada kalır" mantığında Emre'nin sözlerini mazur göstermeye çalışanlar ırkçılık yaptığının farkında bile değillerdi ne yazık ki! Bir zamanlar takımındaki siyahi futbolcuya "yamyam" diyen kulüp başkanları, Kurtuluş Savaşı'na gönderme yapıp Fenerbahçe'nin iki siyahi futbolcusu Niang ile Dia'yı kastederek Twitter'a "Bunların beyaz atalarını da paketlemiştik böyle..." diye yazan gazetecilerde ırkçılık yaptığını bilmiyordu maalesef. Sadece futbolda da değil biz hayatın hemen her alanında 'ırkçılığın', 'ayrımcılığın' ne olduğunu bilmiyoruz!
En korkuncu da ırkçı söylemlerimizde, davranışlarımızda bile yaptığımızın farkında değiliz!
Birilerinin bu 'ırkçılık' illetini hayatımızın dışına şutlamak için daha fazla bir şeyler yapması gerekiyor... Acilen!