Günlük gelişmeleri takip edebilmek için habertürk uygulamasını indirin
Havalimanında yazılım krizi
0:00 / 0:00

İstanbul Büyükşehir Belediyesi, bayramdan hemen önce, İstanbul Havaalanı’nda hizmet veren 700 taksiden 400’ünün çalışmasını durdurdu. Çünkü bu 400 taksinin NTaksi denilen kendi yazılımlarını kullandıkları ve bu yazılımın İBB’nin taksimetre yazılımı olan İ-Taksi’yle entegre olmadığı, denetlenemediği belirlendi. NTaksi yazılımının, İBB’nin belirlediği taksimetre ücretiyle uyumlu olmadığı, bu yazılımla yüzde 8-10 arasında daha fazla taksimetre ücreti alındığı iddia ediliyor…

PEŞ PEŞE İKİ TAKSİ; BİRİ 282 TL DİĞERİ 304 TL

Havalimanındaki 400 taksinin bağlanmasının ardından yaptığım araştırmada İstanbul taksi camiasındaki kaynaklarımdan öğrendiğime göre; olay, yaklaşık bir yıldan fazladır devam eden şikayetlerle ortaya çıktı. İddiaya göre; Bir aile, İstanbul Havalimanı’ndan 2 taksiye bindi, peş peşe Pendik’e gitti. Peş peşe giden 2 taksiden biri 282 lira yazarken diğeri 304 lira yazdı. Aile hemen şikayetçi oldu. Aynı yere peş peşe giden iki taksideki farkın farklı taksimetreden kaynaklandığı öne sürülüyor.

"KENDİ YAZILIMLARINI KULLANIYORLAR"

İstanbul Büyükşehir Belediyesi kaynaklarımdan aldığım bilgiye göre; havalimanı taksileri İ-taksi’nin taksimetre yazılımını kullanmaları için İBB tarafından defalarca uyarıldı ancak kendi yazılımlarını kullanmaya devam edince bayramdan önce 400 taksinin faaliyeti durduruldu. İBB kaynakları, ‘Kendi yazılımlarını geliştirmişler. Bütünüyle denetim dışı. Uyarılarımıza rağmen kendi yazılımlarını kullanmaya devam ettiklerinden taksilerin çalışması durduruldu. Fakat bayramda çalışamayıp mağdur olmamaları için geçici olarak açıldı. Bayramdan hemen sonra İstanbul Taksiciler Odası ve Havaalanı Taksiciler Kooperatifi’yle bir araya gelinerek çözüm sağlanacak’ dedi.

ARACI BAĞLANAN TAKSİCİ ANLATIYOR…

İstanbul Havalimanı’ndan çalışan, İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından ruhsatı askıya alınan bir taksiciyle de konuştum. Neden İBB’nin taksimetre yazılımı yerine kendi yazılımınızı kullandınız? Taksimetre fazla mı yazıyor?’ diye sordum. Verdiği yanıt şuydu:

“İ-taksi aplikasyonunu taksiye bağlamak zorundayız yoksa ruhsat alamayız. Yani aracımızda i-taksi aplikasyonu var fakat bunun yanında Ntaksi aplikasyonu da var ve taksimetre Ntaksi üzerinden çalışıyor. Havalimanı Kooperatifi bizi Ntaksi aplikasyonunu kullanmaya mecbur etti. Bir süredir müşterilerden taksimetrenin fazla yazdığına dair şikayetler alıyordum. Kendi arabamla denemesini yaptım şikayet üzerine. Kilometreyi sıfırladım. Taksimetre 100 metrede bir atar normalde. Benim denememde de önce 100 metrede attı, sonrakinde 85-90’a doğru atmaya başladı. Uzun mesafede daha net belli oldu. Bu şekilde taksimetre yüzde 8-10 daha fazla yazar. Taksimin ruhsatı askıya alındı, arabam bağlandı, birkaç gün çalışamadım. Bize yazık değil mi? Burada sorumluluk Havalimanı Kooperatifi’nde. Onlar bizi mecbur bıraktı. Aslında geçen yıl ntaksi için İBB’yle görüşüldü fakat izin alınamadı. Eğer izin alınmış olsaydı havalimanına dönüşlerde belirli bir miktar komisyon yazılım şirketine verilecekti. Bu nedenle bu yazılım kullandırıldı."

TAKSİCİLER ODASI: FAZLA YAZMIYOR

İstanbul Havalimanı’nda çalışan 400 taksinin İBB tarafından bağlanmasıyla ilgili iddialar çarpıcı… Peki İstanbul Taksiciler Odası bu iddialar karşısında ne diyor? İstanbul Taksiciler Esnaf Odası Başkanı Eyüp Aksu’yla da konuştum. Ntaksi yazılımının daha fazla taksimetre ücreti yazdığına dair iddiaları sordum, şöyle yanıt verdi:

“Bildiğiniz gibi İ-taksi İBB’nin. Ancak taksiler Bi-taksi, ntaksi gibi özel firmalarla da çalışabiliyorlar. İBB diyor ki ‘Benim İ-taksimi kullanacaksınız, farklı bir aplikasyon kullanılıyorsa benim sistemime entegre olacak.’ Havalimanı taksileri de Ntaksi’yi kullanmış ama İ-Taksi’yle entegre edilmemiş. İBB araçları bu nedenle bağladı. NTaksi’nin taksimetresinin fazla yazdığına dair iddialar karşısında ben de test ettim. Fakat fazla yazma yok. Bu iddialara katılmıyorum. İBB, ‘Hangi aplikasyonu kullanırsan kullan İ-taksiye ara kabloyla entegreli olacak’ diyor. NTaksi de entegre olmadığı için araçlar bağlandı. Bayram süresince esnaf mağdur olmasın diye de araçlar yeniden çalışmaya başladı. Bayram bitişi, pazartesi günü görüşme yapılarak çözüm sağlanacak.”

İBB'DEN AÇIKLAMA: PAZARTESİ GÜNÜ TOPLANTI YAPILACAK

İstanbul Büyükşehir Belediyesi, bugün yaptığı açıklamada, haberleri doğrularken, pazartesi günü toplantı yapılacağını açıkladı.

İBB'den yapılan açıklamada şu ifadeler kullanıldı:

"İBB Toplu Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğü (TUHİM), daha önce belirlenen UKOME şartlarını yerine getirmemeleri nedeniyle, 397 aracın güzergah kullanım izin belgelerini askıya aldı. İBB’ye vatandaşlar tarafından gelen şikayetlerle ilgili inceleme sonucunda, söz konusu araçların gerekli taksimetre entegrasyonunu gerçekleştirmediği tespit edildi. İBB yetkilileri, hem İstanbul Taksiciler Esnaf Odası hem de İstanbul Havaalanı Taksiciler Kooperatifi ile bayramdan sonra, pazartesi günü sorunun çözümü için buluşacak.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB), fahiş fiyat, uzun yoldan dolandırma, yolcudan daha fazla ücret alma gibi kronikleşmiş birçok sorunun önüne geçmek için; UKOME tarafından daha önce belirlenen şartları uygulamadığı gerekçesiyle ilgili 397 aracın güzergah kullanım izin belgelerini askıya aldı. İlgili araçlara, yasal sorumluluklarını yerine getirmeleri yönünde daha önce uyarı yapıldı. Ancak araçlar, entegrasyonu gerçekleşmeyen taksimetre sistemini kullanmaya devam etti.

KARAR UKOME TARAFINDAN ALINDI

İstanbul’da araçlar için UKOME kararları ile belirlenen ve yerine getirilmesi gereken şartlar söz konusu. Bu şartlar; aracın rengi, boyutları (segmenti), ücret tarifesi ve Taksi Yönetim Merkezi cihazı ile entegrasyonunu içeriyor. Bu entegrasyona ilişkin zorunluluk, 25 Mayıs 2017 tarih ve 2017/4-6 Sayılı UKOME kararı ile getirilmiş olup, entegrasyona sahip olmayan araçların bu durumu düzeltene kadar belgelerinin askıya alınması kararı ise 09 Mayıs 2018 tarih ve 2018/3-6 sayılı UKOME ile alındı.

İBB’NİN ÜCRETSİZ VERDİĞİ CİHAZLAR SÖKÜLDÜ

Bugün İstanbul’da faaliyet gösteren dört taksimetre firmasından tüm taksilerin yaklaşık yüzde 96’sına denk gelmekte olan üçü bu entegrasyonu yapma konusunda İBB işbirliği içerisinde oldu. Fakat İstanbul Havalimanında yer almakta olan araçlarda taksimetrelerde gereken bu entegrasyonu gerçekleştirilmedi. Bunun yanı sıra, İBB tarafından tamamen ücretsiz verilen cihazların söküldüğü de tespit edildi.

2020 OCAK AYINDA UYARILAR YAPILDI

İçişleri Bakanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğü genelgesi ile kurulumu yapılan araç içi kamera sistemlerini de kapsayan sistemlerin söküldüğü tespit edildi. Ayrıca Taksi Yönetim Merkezi ile entegrasyon yapılmadığı hususu 23.01.2020 tarihinde resmi yazı ile daha sonrasında ise denetim ekiplerince ve İBB tarafından defalarca yapılmış olmasına rağmen herhangi bir ilerleme söz konusu olmadı.

ŞİKAYETLER ÜZERİNE BİR İNCELEME DAHA YAPILDI

Haziran ayı içerisinde, söz konusu alanda faaliyet gösteren taksimetrelerin diğer taksimetrelere göre daha fazla ücret hesapladığı şikayetleri vatandaşlarca İBB’ye ulaşmaya başladı. İBB, bunun üzerine yeniden bir inceleme süreci başlattı.

Bu kapsamda ilgili kurum olan Bilim ve Sanayi Bakanlığı İl Müdürlüğü ile bu başvurular paylaşılarak ilgili taksimetrelerin denetlenmesi istenildi. Bu denetime ek olarak İBB, kendi sistemlerimi üzerinde de incelemeler başlattı. İnceleme sonucu; söz konusu taksimetreleri kullanan araçlardan önemli bir kısmının İBB Ruhsat sistemine bu taksimetreyi kullanmaya başlamadan önce kullanmış oldukları bir diğer taksimetreye ilişkin evrakları yükledikleri tespit edildi.

ASKIYA ALINAN 397 ARAÇ UYARILARI DİNLEMEDİ

Bu tespitin yapılmasından sonra İBB, ilgili esnafa SMS yoluyla bilgilendirmede bulundu; fakat aradan geçen beş güne rağmen 7 gün- 24 saat açık olan online sistemde herhangi bir esnafın aracında değişiklik yapılmadığı gözlemlendi. Bunu üzerine İBB, Toplu Ulaşım Hizmet Kalitesi Değerlendirme Sistemi (TUDES) 145. Madde’de tanımlanan, “E-Tuhim sistemine girilen bilgilerin yanlış veya eksik beyan edilmesi durumunda, bilgiler doğrulanıncaya kadar ilgili izin belgesi askıya alınır” hükmünü devreye soktu. Dolayısıyla UKOME hükmü gereğince TUHİM denetim ekipleri, ilgili 397 aracın güzergah kullanım izin belgeleri askıya aldı.

TARAFLAR PAZARTESİ BİR ARAYA GELİYOR

İstanbul halkını ve gelen turistleri mağdur eden bu sorunun çözümü için İBB, İstanbul Taksiciler Esnaf Odası, İstanbul Havaalanı Taksiciler Kooperatifi bir araya gelip, konuyu detaylıca ele alacak, entegrasyon için gereken işlemleri konuşacaklar."

Bu haberin seslendirmesi Voiser tarafından yapılmıştır.