Ali Tezel

Taksi şoförlerinin başına torba geçiriyorlar

Sayın Ali Tezel, taksi ve minibüslerde çalışan şoförlerin sosyal güvenlik kapsamına alınması ve primleri kendi ceplerinden ödemesi konusunda şimdi başka sorunlar çıkıyor. SGK Ek 6'ya göre vergi dairesine kayıt yaptıranlar, şimdi Bağ-Kur'lu sayılmaktalar bu uygulamayla yüz binlerce şoför emekçisi mağdur olmaya devam edecek. Şoförler odalarına davet edilip sözleşme, ibraname vb. uygulamalarla baskı kuruluyor. Bizi aydınlatırsanız çok seviniriz. İmdat PAPUÇ

Normalde diğer işçiler gibi plaka sahipleri tarafından SSK'lı yapılmak zorunda olan şoförleri plaka sahipleri yıllarca sigortasız çalıştırdılar. Eski SGK İstanbul İl Müdürü Mustafa Kuruca'nın yasayı uygulamak ve şoförleri sigortalı yapmak konusundaki çabaları sonrasında durum Torba Kanun ile değiştirildi. Torba Kanun (6111) sonrasında, taksi, minibUs, halkotobUsU plakası sahipleri araçlarında çalışan şoförleri ayda 10 gUnden az çalışıyor diye gösterirlerse, tUm SSK primlerini 19 gUn Uzerinden şoför kendisi cebinden ödeyecek. Plaka sahibi şoförünü ayda 10 günden çok SGK'ya bildirirse primleri plaka sahibi ödeyecek, 30 günden eksik kalan kısmını ise şoförün bu kere isteğe bağlı sigorta kapsamında 30 güne tamamlama hakkı olacaktı.
Plaka sahiplerinin TBMM nezdinde yaptıkları girişimler sonrasında 5510 sayılı Kanuna "Bazı kısmi süreli çalışanların sigortalılıkları" başlıklı aşağıdaki ek 6'ncı madde ile geçici 29'uncu madde eklenmiştir.
Maddeyi basitçe açarsak;
A- Plaka sahibi ile sürücü arasında yapılacak hizmet sözleşmesiyle ayda 10 günden çok çalışmayı öngörüyorsa yani ayda 11 ile 30 gün (dahil) arasında çalışma varsa tüm SSK primlerini eskiden olduğu gibi plaka sahibi SGK'ya ödeyecek. Ancak, bildirilen süre 10 günden çok ama 30 günden az olursa 30 günden eksik kalan süreyi şoför isterse isteğe bağlı sigorta kapsamında SGK'ya aybeay ödeyebilecek. Bu arada yine şoför isterse 30 günden eksik kalan sürelerin işsizlik sigortası primini de ödeyebilecek.
B- Plaka sahibi ile sürücü arasında ayda 10 günden az çalışmayı içeren bir hizmet sözleşmesi yapılırsa bu kere plaka sahibi çalışan sürücüsü için SGK'ya tek kuruş prim ödemeyecek. BUtUn primleri sUrUcU yani şoför ayda 19 gUn Uzerinden SGK'ya her ay gidip kendisi ödeyecek. 19 gUn, 2013'te 20, 2014'de 21 ve sonraki her yıl birer birer artarak 30'a ulaşacak.

ODALAR ŞOFÖRLERİ VERGİ MÜKELLEFİ YAPTIRIYOR
Yasa böyle diyor ama plaka sahiplerinin odaları şimdilerde şoförleri çağırıyor, önce 10 günden az çalışıyormuş gibi hizmet sözleşmesi imzalatıyorlar, ardından şoföre "diğer gelir vergisi mükellefi" gibi vergi dairelerine sanki kendi işlerini yapıyormuş gibi vergi kaydı açtırıyorlar. Tabii vergi kaydı olanlar da 5510 sayılı Kanun gereğince, yeni adıyla 4/B'li eski adıyla Bağ-Kur'lu olmak zorunda kalıyorlar. Bağ-Kur'lu olunca da SSK'lı gibi değil Bağ-Kur'lu gibi hem çok ileri yaşlarda hem de 9000 gün prim ödeyerek emekli olma durumuyla karşılaşıyorlar.
Plaka sahiplerinin odaları bu yaptıkları yetmezmiş gibi bir de çalışan şoförlerden daha en başta iş aktinin bitiminde almaları gereken "ibraname"yi imzalatıp "İşverenim olan plaka sahibinden hiçbir alacağım kalmamıştır" dedirtiyorlar. Literatürde "Beyaza imza" denilen bu yasadışı ibraname de mahkemeye gitmeden şoförün hakkını elde etmesini de engelliyor.