İyiler, kötüleri engellemeli
YÜCE Allah, Kur'an'da bazı ayetlerde insanların kötülükle ve kötülerle mücadele vermesini, toplumun bozguna gitmemesi için her şeyi yapmaları gerektiğini vurgulamaktadır. Bu konudaki ayet şöyledir:
"Ve eğer Allah insanların bir kısmını bir kısmıyla defetmeseydi, dünya elbette fesada uğrardı."(Bakara, 251).
Verdiğimiz ayete şöyle bir anlam vermemiz de mümkündür: "Ve eğer Allah, insanlara kendilerini başkalarına karşı savunma gücü vermeseydi yeryüzü çürüme ve yozlaşmaya maruz kalırdı." Ayetin bu kısmından şu genellemeleri çıkarmak mümkündür:
a) Talut ile Calut'un arasındaki savaşa yüce Allah'ın müsaade etmesinin ana amacı, o dönemde Calut'un halkının dünyada meydana getirdikleri fesadı ve sosyal hayattaki çürümeyi engellemek ve ortadan kaldırmaktı. Çünkü sosyal hayattaki dengelerin bozulması, ahlakın ve ekonomik hayatın süflileşmesi, savaştan daha tehlikelidir. Buradan, fesat ve çürümenin ortadan kalkmasını hedef alan bir savaşın meşru olduğu hükmü çıkmaktadır.
b) "Nefis müdafaası" şeklinde de ifade edilebilecek olan savaş, insanların kendilerini savunma mekanizması olabilir. Saldırganlara dur diyecek birilerinin çıkması gerekiyor. İsrailoğulları'nı yurtlarından çıkarma zulmüne dur diyecek kişiyi seçerek ortamı bizzat Allah oluşturmuştur. Böyle büyük bir zulmün bertaraf edilmesi de savaşa meşruluk kazandırmaktadır. Bu anlamda savaş, vücuda giren mikroplarla vücudun bağışıklık sisteminin mücadele vermesiyle meydana gelen ateş gibidir. Vücutta ateşin varlığı, vücudun kendini savunduğuna işarettir. İnsanları öldürme veya yurtlarından çıkarma da ağır sosyal hastalık getiren zulüm mikrobudur. İyi insanların buna karşı koyması nedeniyle oluşan sosyal ateşe de savaş diyoruz.
c) İnsanlığın geliştirdiği ve yüce Allah'ın koyduğu manevi müessese ve değerlerin korunması da, iyi insanların kötüleri engellemesiyle mümkün olabilir: "Onlar ki, sadece 'Rabbimiz Allah'tır' dedikleri için haksız yere yurtlarından çıkarıldılar. Eğer Allah, bir kısım insanları diğer bir kısmıyla defedip önlemeseydi, mutlaka içlerinde Allah'ın ismi bol bol anılan manastırlar, kiliseler, havralar ve mescitler yıkılıp giderdi. Allah kendisine yardım edenlere muhakkak yardım eder. Hiç şüphesiz Allah, güçlüdür, galiptir." (Hacc, 40).
Manevi değerlerin ve Allah'a ibadet edilen yerlerin müdafaası da savaşı meşru hale getirmektedir. "Rabbimiz Allah'tır" dedikleri için insanları yurtlarından çıkarmayı yüce Allah, Hacc 39'da zulüm olarak nitelendirmekte ve onlara kendilerini korumak için savaş izni vermektedir.
Yorumunu yapmakta olduğumuz Bakara 251 ile Hacc 40. ayetleri şu gerçeğe dikkat çekmektedir: Kötü insanların tahribatını Yüce Allah iyi insanlarla engellemekte; iyi insanları istihdam ederek kötü insanların fesadını ortadan kaldırma yolunu izlemektedir. Bu, Allah'ın sosyal kaderini belirlemektedir. İyi insanlar, kötüleri engellemedikleri takdirde, Enfal Suresi'nin 25. ayetine göre, Allah hem iyi hem de kötüleri kapsayan cezayı tatbikata koymaktadır.
"İyi insanlar kötüleri engellemeseydi dünya fesada giderdi" ifadesine iki yönlü bakmak gerekiyor. Birincisi, kötüler toplumun düzenine, mutluluğuna son verirler. İkincisi de iyiler görevlerini yapmadıkları takdirde ceza umumi olur.
***
Bayraktar Hoca Cevaplıyor
■ Seferiyken oruç tutmamanın ölçüsü nedir? Şimdi araçlar konforlu. Orucumuzu tutmamız gerekmiyor mu? E.B.
Orucunuzu tutmanız gerekiyor; çünkü seferi olmanın şartı ağır meşakkat ve hayat tehlikesidir. Bunların olmadığı yerde seferilik olmaz.
■ Hocam malum ramazan ayında fitre vereceğiz. Fitre ve zekâtlarımızı şahsa mı vermemiz gerekir yoksa birtakım yardım kuruluşlarına versek de olur mu? Z.E.
Fitreni fakire vereceksin. Zekâtını da fakire vereceksin. Ama infakını, yani yardımını istediğin yere yapabilirsin.
■ Hocam, evimizde namaz kılarken başımızı örtme zorunluluğu var mı? Ya da pantolonla namazımızı kılabilir miyiz? Z.K.
Evinde namazını kılarken başını örtmende yarar var. Pantolonla namazını kılabilirsin.