İleri demokrasi mi, ileri müteahhitlik mi?
Başbakan Erdoğan’ın 2023 seçim beyannamesini açıkladı. “Yeni Anayasa” beyannamenin önemli parametrelerinden biriydi. Vesayetten arınmış bir devlet işleyişini mümkün kılacak bir Anayasa üzerinde çalışıldığını beyan etti. Özgürlüğün teminatının güvenlik olduğunu ve demokrasiden taviz vermeden terörün üzerine gidileceğini söyledi. Birilerinin arka bahçesi olan bir yargı sistemini değil, milletin vicdanını temsil eden bir adalet anlayışı ve yargı sistemi için çalışılacağını ifade etti. “İleri demokrasi”yi anlattı.
AK Parti dönemi yukarıda geçen cümlelerin hayata geçirilmesi bağlamında bir dizi adıma sahne oldu. Yargının “birilerinin arka bahçesi” olduğu doğruydu, ideolojik bir mutabakat etrafında oluşmuş bir seçkinler kulübünün siyasetüstü ama siyaseti vesayeti altına alan durumu 12 Eylül referandumunda oylanan bazı maddeler sayesinde değiştirildi; kurumların yapısı “mermer”den “mozaik”e doğru esnetildi. Ancak zaman içinde kitabın bomba ile eşdeğer tutulduğu bir “adalet” anlayışıyla karşı karşıya olduğumuzu da gördük. Her iktidara muhalefet edenin bir çete, bir organizasyonla ilintilendirildiği bir mantıkla nasıl bir ileri demokrasi geleceği epey su kaldıran bir hamur.
Bugün bahsedilen şey, ileri demokrasi değil, olsa olsa bir İç Anadolu demokrasisi. Devletine milletine bağlı, kamu düzenini ve kamu huzurunu ihlal etmeyen, vara yoğa sokağa dökülmeyi “ayıp”, devletin polisine mukavemet etmeyi handiyse “günah” sayan; Necip Fazıl’dan başka düşünür/şair tanımayan, “daha iyi bir dünya için” bir şey talep etmeyi arsızlık, haddini bilmezlik olarak gören, bütün mütevazılığı içinde ancak ve ancak kendisi/“amca oğlu” için bir büfe, bir kredi talep edeceği bilgisini haiz, çünkü yoksunluktan, çünkü hep itilip kakılmaktan buna alıştırılmış bir haleti ruhiyenin demokrasisi.
Başbakan Erdoğan bu kitlenin içinden çıkmakla beraber kendisini geliştirip yetiştirmiş ama kapalı devre ideolojik devlet örüntüsü tarafından engellenmiş kimselerin nihayet, liderin sözüne sadık kalma koşuluyla, yönetimde söz sahibi, karar verici konumda olmasına “demokrasi” diyor. Bu oran ne kadar artarsa demokrasi de o kadar “ileri” hale geliyor, mevzu bu.
Nitekim, “Özgürlüğün teminatı güvenliktir” cümlesi de, “demokrasi dışına çıkmadan terörle mücadele etmek” bahsi de, demokratikleşme iddiasında olan bir parti için sorunlu ifadeler. Zira demek oluyor ki, tümüyle güvende olana kadar özgürlükten taviz verilebilir, gibi bir anlayış söz konusu. Oysa tümüyle güvende olmak diye bir şey yoktur. Üstelik güvenlik biraz da “algı” meselesidir, tehdit algısı ve güvenlik endişesi her zaman özgürlük tahayyülüne baskın çıkar. Güvenlik güçleri de bu algıdan beslenir, kendilerine meşruiyet sağlamak zorunda oldukları için mücadele ettikleri şeylere “terör”, “örgüt” adı vermekten, özgürlükleri ve demokrasiyi askıya almaktan çekinmezler.
ULUSALCI MEMUR ‘OUT’, MUHAFAZAKÂR MÜTEAHHİT ‘IN’
Başbakan Erdoğan’ın seçim beyannamesinde yer alan en sahici taahhütler, “müteahhitlik” ve mühendislik işleriyle ilgili olanlar. Unutmayın, “çıraklıkkalfalık-ustalık”...
Duble yolların uzunluğu artacak, üçüncü köprü, deniz altından raylı ve tekerlekli araçlar için sistem yapılacak. TOKİ, konut sayısını 1 milyona çıkaracak, İstanbul’dan iki şehir çıkarılacak (salon-salomanje), kültür parkları kurulacak, şehit ve gazi ailelerine kolay yoldan konut edinme imkânlarında öncelik sağlanacak. Kendi topumuzu , tüfeğimizi ve insansız hava aracını yapan fabrikalar, tesisler hakeza. Kurulacak yuvalara konut desteğini de unutmayalım. En çok alkış alan projelerden biri oldu bu. Evlenmek isteyen yoksul çiftlere 25 yıl vadeyle peşinatsız konut verilecek. Yoksullar arasındaki boşanma oranlarının azalmasını sağlayacak bir proje. “Boşanmak istiyoruz hâkim bey!” “Olmaz, müessesenizin devlete borcu var. Girmesi sizden ama çıkması sizden değil.”
Daha çok güvenlik, daha fazla güvenlik, daha fazla konfor. Ama kesinlikle “ileri demokrasi” değil.