Dansın dili
Eğer bir şekilde dans ile ilgiliyseniz Martha Graham adı sizin için çok şey ifade eder. İlgi alanınız modern dans ise bu isimin önünde saygıyla eğilirsiniz.
1894 yılında Pensilvanya’da doğan ve 1991 yılındaki ölümüne kadar 97 yıl dansçı, koreograf ve eğitmen olarak dansa hizmet eden Martha Graham, “modern dansın kurallarını yazan sanatçı”, “dansın Piccasso’su”, “modern dansın annesi” gibi unvanlarla anılır.
En ünlü sözünün “yegâne günah sıradanlıktır” olduğu söylenen Graham, koreografilerinde insan vücudunun sınırlarını zorlar.
Gerilme ve gevşeme sırasında vücudun yaşadığı devinim ve ortaya çıkan enerji koreografisinin temelini oluşturur.
Bu durum Martha Graham dansçısına sert bir görünüm kazandırsa da Graham, hareketlerini akıl ve içsellikle başarıyla buluşturur. Ve bu durum “Form Şamanı” olarak da nitelendirilen Martha Graham’ı benzerlerinden farklı kılar. Bu teknikle yetişen dansçı bedeninin tüm gizemlerini çözmüş, aklını ve ruhunu dansına katarak ifade gücünün doruğuna ulaşmıştır.
FEDAKARLIKTAN KAÇINMIYOR
İzmir Kültür Sanat ve Eğitim Vakfı, iki yıldır benzersiz Martha Graham Tekniği’ni genç Türk dansçılara tanıtmak için hiçbir fedakârlıktan kaçınmıyor.
28. Uluslararası İzmir Festivali’nde 22 Türk dansçısının, Panorama Projesi kapsamında dünyaca ünlü toplulukla sahneye çıkaran İKSEV, proje kapsamında iki Türk dansçının burslu olarak ABD’de atölye çalışmalarına katılmasını da sağlamıştı.
Eğitimin bu yılki ayağı yine ABD Büyükelçiliğinin katkılarıyla 9-16 Eylül 2015 tarihleri arasında yapıldı. Uzun yıllar MGDC’de başrollerde dans eden, koreografileriyle Topluluğa katkı sunan Tadej Brdnik ve Denise Vale 30 Türk dansçı ile yoğun bir eğitim programı uyguladı. İki grup halinde sabah teknik çalışan dansçılar öğleden sonralarını repertuar çalışarak geçirdi. Martha Graham koreografilerini izleyerek üzerinde tartıştı. 72 yaşında bile sahnede olan bu dev dansçının felsefesini ve disiplinini öğrendi.
Martha Graham Tekniğini öğrenmek genç bir dansçıya ne kazandırır? Bu soruyu dansla ilgisi izlemenin ötesine geçemeyen biri olarak yanıtlarsam, mantık şöyle diyor: MG Tekniği dansçının vücudunu tam olarak tanımayı, sınırlarını zorlamayı, enerjisini en iyi ve doğru şekilde kullanmayı içerdiğine göre, böyle bir temel her dansçı için önemlidir.
Kaldı ki salt hareket yerine akıl ve içselliği buluşturmayı da başarabilmek gerek. Bu da ifade gücünü en yüksek düzeye çıkarmak anlamına gelir. Ve bana kalırsa böyle bir tekniğe sahip bir dansçı dünyanın hemen her yerinde önemli topluluklarda kendine yer bulabilir.