Türkiye'nin altını açıkta kaldı!

HABERTURK.COM'da da zaman zaman haberlerle dikkat çektiğimiz bu gelişmede en büyük aktör ise İran oldu. Fakat ABD'nin ekonomik ambargosuna rağmen Türkiye ile İran arasında geçekleşen altın tabanlı ticaret, ABD'nin yaptırımlarına altın alışverişini de eklemesinin ardından ciddi darbe aldı ve İran'la gerçekleşen ticaretle birlikte dış ticarette altın bir deprem yaşandı. Global trendin de tersine dönmesinin etkisiyle altın ithalatı hızla artarken altın ihracatı durma noktasına geldi.

Peki aslında arka planda neler oldu? Altın piyasasının perde arkasında neler yaşandı ve yaşanıyor? Türkiye ve Türk tasarım altın sektörü hangi B planını uyguluyor? Altın fiyatları için gelecek neyi gösteriyor? Altın bundan sonra çöküş sürecine mi girecek?

HABERTURK.COM Ekonomi Servisi, sektörün trend belirleyen tasarımcılarından YamacHi Altın'ın patronu Arto Yamacı'ya bütün bu merak edilen soruları sordu.

ALTIN FİYATLARI DİBE ÇAKILMAZ, DENGELİ YÜKSELİŞ YAŞANIR

Öncelikle altın fiyatlarıyla başlıyoruz. dünyanın dört bir yanında aracı kurumlar ve yatırım şirketlerinin atın projeksiyonları yansıyor her gün medyanın manşetlerine. Kimi altın fiyatlarında çöküş senaryoları yazarken kimi ise altın fiyatlarının tekrar zirveye çıkacağı iddiaları taşıyor. Yani piyasada tam bir dedikodu kazanı dönüyor aslında ve yatırım piyasaları ortak bir noktada buluşamıyor.

Arto Yamacı, "Ben bunun altın fiyatlarında bir dengeleme olduğunu düşünüyorum , Ne oldu da altın en güvenli liman olmaktan uzaklaştı veya Amerikan ekonomisi bir anda düzlüğe mi çıktı, bunlar hep soru işareti. Açıkçası altının çakılacağını düşünmüyorum bundan sonraki artışlarında dengeli olacağını şu anki seviyesinin çok altına inmeyeceği kanaatindeyim" diyor. Yani Yamacı'nın altında bir çöküş beklentisi yok. Tam aksine fiyatların daha istikrarlı bir yükseliş trendi yaşayacağına inanıyor.

ORTADOĞU'DA ALTIN DÜNYA SAVAŞI ÇIKTI!

TÜİK'in dış ticaret istatistiklerine de yansıyan, Türkiye'nin altın dış ticaretinde yaşanan ilginç gelişmeleri de yine bu ticareti gerçekleştiren aktörlerden biri olan Yamacı'ya soruyoruz.

"Yine TÜİK istatistiklerinde dikkat çeken çok önemli bir gelişme var. 2012 yılında altın ihracatı belirgin şekilde altın ithalatının üzerinde seyrediyordu ve Türk firmalarının altın ihracatında rekor seviyelere ulaşılmıştı. Fakat 2013 yılında bu trendin tam tersine döndüğü ve ithalatın giderek artarken ihracatın dibe vurduğu dikkat çekiyor. Bunun sebebi nedir?" sorumuza Yamacı şöyle yanıt veriyor: Dünyadaki global kriz altını da vurdu. Şu an işlenmiş altın alan tek pazar Ortadoğu ve dünyadaki bütün üreticiler bu yüzden hedeflerini bu pazara yöneltti. Bu da pastadan bize düşen dilimi inceltti. İşlenmemiş altın ithalatındaki artış son bir senedir altın fiyatlarındaki gevşemeyle beraber Türk insanının yatırımsal anlamda tekrar altına, ziynet olarak yönelişi olarak değerlendiriyorum. Bir de İranın İsviçre yerine ham altın almak için Türkiyeyi tercih etmesi de bunda etken...

İRAN'LA TİCARET NEDEN DİBE VURDU?

Peki İran'la Türkiye arasında önce zirve yapan altın ticareti ne oldu da birden dibe vurdu? İran'ın Türkiye'nin kuyumculuk sektörü için kritik bir rolu var mı?

İşlenmiş altında İran pazarının Türk kuyumculuk sektörü için çok önemli olduğuna dikkat çeken Yamacı, altına ilginin büyük olduğunu, bir tüketim sürekliliğinin bulunduğuu ve rünlerin raf ömrünün çok kısa olduğunu vurguluyor. "Oradaki büyük toptancıların çoğu Türkçe dahi biliyor" diyen Yamacı, ancak İran hükümetinin dönemsel olarak değişik ithalat-ihracat yasaları yürürlüğe koyduğunu ve bunun da dönemsel olarak Türkiye'nin altın bazlı dı ticaretini olumsuz yönde etkileyip durma noktasına getirebildiğini belirtiyor.

Bunun yanında Yamacı'nın dikkat çektiği çok önemli bir tespit var.

İranda'da ciddi miktarda üretici olduğunu ve bu üreticilerin sürekli kendilerini yenilediğini vurgulayan Yamacı, bu kesimin sermaye sıkıntılarının olmadığına ve teknolojiye korkusuzca yatırım yapabildiklerine dikkat çekiyor.

"Biz Özal döneminden sonra İtalyanlardan nasıl teknoloji satın alıp üretimi genişlettiysek onlar da zaman içinde bunu başarmaya çalışıyorlar. Bu tip faktörler de İranla olan ticareti olumsuz etkiliyor" diyen Yamacı, Türkiye en büyük ihracatı Dubaiye yaptığına dikkat çekiyor.

YENİ YÜKSELEN PAZAR: DUBAİ!

Serbest pazar özelliği ve kredi kullanımının yüksek olması nedeniyle Ortadoğu'daki çoğu firmanın Dubai'deki toptancılardan ürün satın almayı tercih ettiğine dikkat çeken Yamacı, bunun da Dubai'yi Türkiye açısından en sıcak ve en cazip pazar yaptığını söylüyor.

Meseleye tasarım altın açısından bakıldığında ise en büyük alıcı ABD. Fakat Yamacı, şu anda Amerikalıların da krizin etkisinden kurtulamadığını hatırlatıyor.

NEREDEN GELİYOR BU ALTINLAR?

Her zaman merak edilir. Bunca işlenen altın Türkiye'ye nereden geliyor? Yani en büyük hammadde tedarikçisi kim?

Genelde Güney Afrika ve İsviçre gibi ülkelerden ham altın temin edildiğini söylüyor Yamacı. Ayrıca piyasada dönen hurda altında Türkiye'deki rafineriler tarafından tekrar geri dönüştürülüyor.

ALTINDAN TÜRK MARKASI ÇIKAR MI?

Bugünlerde hep "Türkiye'den yerli bir otomobil markası çıkar mı" sorusunu tartışıyoruz. Fakat Osmanlı tarihi kadar eski Türk altın kültürünün neden global bazda global en değerli markalar listesine çok büyük marka değerine sahip Türk markaları sokamadığı en büyük muammalardan biri.

Bunun Türkiye'de göründüğünden daha zor bir durum olduğunun altını çizen Yamacı, marka olmayı arzulamakla marka olmak arasında çok uzun bir yol olduğuna dikkat çekiyor. "Bana göre bunu tek başarabilen ve bizi bu konuda gururlandıran kişi Sevan Bıçakçı'dır" diyor. Türkiye'de "mücevher sihirbazı" veya "Yüzüklerin Efendisi" lakabıyla tanınan Bıçakçı, Catherine Zeta-Jones, Elizabeth Hurley, Celine Dion, Liv Tyler, Mariah Carey, Brooke Shields, Angie Harmon, Kim Raver, Halle Berry, Mary Kate, Ashley Olsen, Michelle Monaghan ve Tory Burch gibi dünya yıldızlarının parmaklarına tasarladığı yüzüklerle dünyanın dikkatini çekmişti

NEW YORK'TA YENİDEN MAĞAZA

Yamacı, kendi markası olan YamacHi'yi de global bir Türk altın tasarım markası olarak konumlandırmak için daha önce New York'ta bir mağaza açtı. Türkiye'de 116 satış noktasında biri Nişantaşı'nda olmak üzere iki satış mağazasıyla tasarım altın ürünlerinin satışını gerçekleştiren YamacHi, ABD'de patlak veren krizin kurbanı oldu. Yamacı'nın içinde kalan uhde New York mağazası şimdi yeniden gündemde. Uygun yerde uygun mağazayı arayan Yamacı, "Aynı hataları tekrarlamamak niyetindeyiz.Bu yüzden ince eleyip sık dokuyoruz . Doğru zamanda doğru yerde olmak istiyoruz. Aslında dünyanın her yerine mal satıyoruz A.B.D, Rusya, İspanya gibi ama şu an sıcak pazar Ortadoğu. Yoğunluk o bölgede" diyor. Yamacı daha önce hiç akıllarından olmamasına rağmen Dubaiyi'de mağaza açılacak başkentler listesinin sıralarına almış. Daha sonra ise sırasıyla Paris, Londra, Milano, Madrid, Moskova gibi önemli başkentlerde mağaza planları var.

Peki kimdir bu YamacHi? Türk altın sektöründe 48 yıllık bir geçmişe sahip olan YamacHi, Türkiye'nin önemli altın toptan satış ve ihracat şirketlerinden biri. Tasarım altın üzerine çalışan YamacHi, tasarım ağırlıklı bir firma olduğumuz için trendi belirliyor. Yaptıkları hızla taklit ediliyor veya benzerleri yapılıyor. Yamacı, başarılarının kanıtı olarak da kuyumculuk modasına yön vermelerini gösteriyor.