Son Dakika

Türk Lirası nereye gidiyor?

19.10.2018 - 02:13 | Güncelleme:

Ağustos ayında zaten sert değer yitirmiş Türk Lirası bir de ABD yaptırımları ile boğuşmak zorunda kalıyor ve Dolar'a karşı TL 7'lere vuruyordu. Karamsarlık üst seviyedeydi ve söylentilere inanma yüzdesi yüksekti. Kuru 10 bekleyen taksici, 20 olacağını öğrenmiş berber bize yakın geleceği yorumluyordu.

Herkesin Suriye uzmanı, herkesin Fatih Terim'den daha iyi taktisyen olduğu canım ülkemde şimdi sıra herkesin ekonomist olmasına gelmişti. Çok şükür bu okul da ilk mezunlarını veriyordu...

Önemli olan kurun seviyesi değil, aşkımız derken birden balayı bitti; kurun seviyesi önemli hale geldi. En azından önemli hale gelmeliydi...

***

1990'lara dönen Reel Efektif Döviz Kuru ve bunun fiyatlara girmesiyle vatandaşlar da durumun farkına vardılar. Enflasyon 20'lere, ÜFE 50'ye ve temel mal ve hizmet gruplarında fiyat artışları %70'lere varınca kur şoku kabusa döndü. Maliye, para politikasına destek vermesi gerektiğini güçlü şekilde ifade edip yanına tüm siyasi gücü de alınca ve tek sesli yönetim yeniden hakim olunca sakinlik gelecekti.

Bu yüzden Piyasalar için bir eylül hayali'ni yazarken beklentileri ve kurun neden değer kazanması gerektiğini / nasıl değer kazanacağını tartışmıştık.

 

Sihir, fevkaladelik yok.

Dönüp bakınca, bütün beklentiler karşılandı; bu görülüyor. Faiz sert şekilde arttı, maliye desteğini açıkladı. AB ve ABD ile ilişkileri düzeltmek için adımlar atıldı. Kur da işte şimdi bu yüzden düşüyor!. Yanlış anlamayın. Dolar düşmüyor, TL değer kazanıyor.

Ne kadar basit değil mi?..

***

Kısa vadeli finansal piyasalar tarihine şöyle bir bakınca memleketin fonlama ihtiyacı azaldıkça kurun reel olarak değer kazandığı görülebilir. Cari açık düştükçe ve yabancı para iştahı azaldıkça herkes bize borç vermek için sıraya girer. Varlıklarımız değerlenir. Ekonomi yavaşlasa da bu böyle olur.

Ekonominin çok hızlı büyüdüğü yıllarda kur ve borsa değer kaybedebilir! Aksi olurken ise kur ve borsa sert şekilde yükselebilir. 2010 sonrası büyüme dönemlerine dönüp bakmak buna kanıttır.

Kötü haber, ekonomi hızla daralmaya devam edecek. İşsizlik ne yazık ki artacak ve insanların iş kaygısı çoğalacak. Enflasyon hala yapışkan ve çok tehlikeli seviyelerde. İyi haber, kuru stabil tutma şansımız var ve bu acıların bir kısmını böylelikle tamir etmek mümkün.

***

Kurun değer kaybetmesi için şimdilerde ortada hiçbir neden yok. Dış ilişkilerini toparlamış, ekonomisini yavaşlatmış ve dengelenme sürecine sokmuş, yüksek faiz ödeyen ülkenin kurunun değer yitirmesi için sebepler epey azaldı.

Bir parça daha değerlenme mümkün mü? Yanıt evet.

Rahatlayıp bundan sonrasını istediğimiz gibi yönetebilir miyiz? Yanıt ne yazık ki şimdilik hayır. Yüksek ve yapışkan enflasyonu yenmek için biraz sabretmek gerekiyor.

Sonunda da en önemli olanı söylemeli. Bizim içeriye tonla dolar doldurabilecek kapasitemiz var. Faizi verdikçe para zaten gelir. Mesele aslında hiçbir zaman bu olmadı. Bizim 3 sorunumuz var.

Düşük verimlilik ile çalışan, düşük katma değerli özel sektör. İthal girdi bağımlısı üretim motifi. Yatırım ve tüketim iştahımıza kısa kalan eksik tasarruflarımız. Bu yavaşlama ve türbülans krize dönüşüp işler kötüye gittiğinde ve ihtiyaç hasıl olduğunda atacağımız her kısa vadeli adım bu uzun vadeli ihtiyaçlarımız ile çakışmayacak şekilde düşünülmeli.

 


Değerli Haberturk.com okurları.

Haberturk.com ekibi olarak Türkiye’de ve dünyada yaşanan ve haber değeri taşıyan her türlü gelişmeyi sizlere en hızlı, en objektif ve en doyurucu şekilde ulaştırmak için çalışıyoruz. Yoğun gündem içerisinde sunduğumuz haberlerimizle ve olaylarla ilgili eleştiri, görüş, yorumlarınız bizler için çok önemli. Fakat karşılıklı saygı ve yasalara uygunluk çerçevesinde oluşturduğumuz yorum platformlarında daha sağlıklı bir tartışma ortamını temin etmek amacıyla ortaya koyduğumuz bazı yorum ve moderasyon kurallarımıza dikkatinizi çekmek istiyoruz.

Sayfamızda Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına ve evrensel insan haklarına aykırı yorumlar onaylanmaz ve silinir. Okurlarımız tarafından yapılan yorumların, (yorum yapan diğer okurlarımıza yönelik yorumlar da dahil olmak üzere) kişilere, ülkelere, topluluklara, sosyal sınıflara ırk, cinsiyet, din, dil başta olmak üzere ayrımcılık unsurları taşıması durumunda yorum editörlerimiz yorumları onaylamayacaktır ve yorumlar silinecektir. Onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisinde aşağılama, nefret söylemi, küfür, hakaret, kadın ve çocuk istismarı, hayvanlara yönelik şiddet söylemi içeren yorumlar da yer almaktadır. Suçu ve suçluyu övmek, Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre suçtur. Bu nedenle bu tarz okur yorumları da doğal olarak Haberturk.com yorum sayfalarında yer almayacaktır.

Ayrıca Haberturk.com yorum sayfalarında Türkiye Cumhuriyeti mahkemelerinde doğruluğu ispat edilemeyecek iddia, itham ve karalama içeren, halkın tamamını veya bir bölümünü kin ve düşmanlığa tahrik eden, provokatif yorumlar da yapılamaz.

Yorumlarda markaların ticari itibarını zedeleyici, karalayıcı ve herhangi bir şekilde ticari zarara yol açabilecek yorumlar onaylanmayacak ve silinecektir. Aynı şekilde bir markaya yönelik promosyon veya reklam amaçlı yorumlar da onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisindedir. Başka hiçbir siteden alınan linkler Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılan tüm yorumların yasal sorumluluğu yorumu yapan okura aittir ve Haberturk.com bunlardan sorumlu tutulamaz.

Haberturk.com yorum sayfalarında yorum yapan her okur, yukarıda belirtilen kuralları, sitemizde yayınlanan Kullanım Koşulları’nı ve Gizlilik Sözleşmesi’ni peşinen okumuş ve kabul etmiş sayılır.

Bizlerle ve diğer okurlarımızla yorum kurallarına uygun yorumlarınızı, görüşlerinizi yasalar, saygı, nezaket, birlikte yaşama kuralları ve insan haklarına uygun şekilde paylaştığınız için teşekkür ederiz.

SEN DE DÜŞÜNCELERİNİ PAYLAŞ!
300
  • Misafir 19 Ekim 2018 Cuma 16:56
    Bu tv istatistik çilerinin hepsini kovalasak, bu ülke düzelirmi acaba.?
  • Misafir 19 Ekim 2018 Cuma 08:43
    Nihayet bir dogru analiz,bu ekonomik yapıyla her 7-8 yılda bir kriz kaçınılmaz.bu yapıyı üretime ihracata,katma degere yönlendirmeden olmaz,inşaatla,finansla birşey olmaz.
Kalan karakter : 300