Herkes kıdem tazminatı alabilir mi?
SORU 1
Bir iş yerinden ayrılırken hangi haklara sahip oluruz? Çalıştığım şirket işi, İzmir ve Romanya'ya
kaydırıyor. Bize 8 maaş verecekler. Bunu mahkeme yolunu kapatmak için mi yapıyorlar?
CEVAP: İŞYERİ BELEDİYE SINIRLARI DIŞINA TAŞINAN İŞÇİYE KIDEM TAZMİNATI ÖDENİR
4857 sayılı İş Kanunu gereğince işçi ile işveren arasında yazılı bir hizmet sözleşmesi yapılmış olmalıdır. Bu hizmet sözleşmesinde;
-İşçi, “İşverenin Türkiye sathındaki bütün işyerlerinde çalışmayı kabul eder” gibi bir ibare varsa yeni adres neresi olursa olsun gitmek zorundasınız ve işverenden kıdem tazminatı isteyemezsiniz.
Bu arada işveren ile aranızda yazılı bir hizmet akdi yoksa hiç gitmek zorunda değilsiniz, gitmezseniz işveren size kıdem tazminatı ödemek zorundadır. Bu süreyi de 8 maaşınızı vererek, kıdem tazminatı hesaplayamaz. Çalıştığınız tüm yılların yani 16 yılın kıdem tazminatını vermek zorundadır. Eğer bu sürenin tazmiatını vermezse dava yoluyla alırsınız.
SORU 2
Merhaba Ali Bay, babam 07.05.1956 doğumlu ve 1994 yılında çiftçi Bağ-Kur'una zorunlu kayıt edilmiş. Sistemde ise işe giriş tarihi olarak 01.11.1995 yazıyor. Çıkan aftan yararlanarak borçlarını ödedi ve 15 yılı doldurup kısmi emeklilikten yararlanmak istiyor. 15 yıllık pirimi tamamladı. Şimdi 58 yaşını bekliyor emeklilik için.
Ancak sisteme giriş tarihi 1994 olduğu için -elimizde resmi bir belge
yok ancak sgk kayıtları incelenebilirse 1994 olduğu bulunabilir- bir yıl erken emekli olma ihtimali var. Dava açarak bu sene emekli olabilir mi? İkincisi 15 yılını pirim bazında doldurunca ödemeyi durdurmayı ihmal etmiş ve 1,5 yıl gibi borçlu görünüyor. Kısmi emekli olmak istediği için 1,5 yıllık
borç silinir mi, nasıl bir yol izleyelim? Teşekkürler... Asım Kolukısa
CEVAP:DAVA İLE BİR YIL ERKEN EMEKLİ OLURSUNUZ..
Eğer 1994 yılında Bağ-Kur'a tescil olduğunuz ve o yıl ödenen primlerin dekontları da elinizde mevcutsa, dava ile 1994 kabul olur. Ancak elinizde hiçbir belge yoksa kazanmanız zordur. Bağ-Kur'dan emekli olmak için, mutlaka borcunuzu sıfırlamanız gerekir. Kısmi ekli olmak bu borcu silmez.
SORU 3
Merhaba Ali Bey, yeni bir iş buldum ve 20 aydır çalışmakta olduğum işimi değiştirmek istiyorum. Durumumu şu anki işverenime anlattım ve 6 haftalık ihbar süremin tamamını kullandırtmak istiyor.
Ama ben biraz daha erken ayrılmak istiyorum. Bu yüzden, aklıma iş arama izni ile ilgili kanun geldi.
İş bulmuş olmama rağmen, yine de iş arama izni hakkını kullanabilir miyim? Evet ise, toplu kullanmak istediğimde toplamda kaç günlük bir hakkım oluşuyor? Bu süreyi nasıl hesaplarım?
Teşekkürler. Serkan S.
CEVAP: İTİFA EDEN İŞÇİYE İŞ ARAMA İZNİ VERİLMELİDİR.
Sayın okurum, gerek 4857 Sayılı yeni İş Kanunu’nun 17’nci maddesi veya eski 1475 sayılı eski İş Kanunu’nun 13’üncü maddesi, gereğince, işten çıkarılacak işçiye işyerindeki kıdem süresine göre 2 ile 8 hafta arasında ihbar öneli süresi verilmelidir. Yani işçiye işten çıkarılacağı önceden haber verilmelidir. Öte yandan işçi de istifa etmeden yani işyerinden ayrılmadan önce yine işyerindeki kıdemine göre işverene 2 ile 8 hafta önceden haber vermelidir. İşte gerek işverenin gerek işçinin karşı tarafa önceden haber verme süresi içinde işçinin iş arama izni vardır.
4857 sayılı İş Kanunu’nun “Yeni iş arama izni” başlıklı 27’nci maddesine göre; “Bildirim süreleri içinde işveren, işçiye yeni bir iş bulması için gerekli olan iş arama iznini iş saatleri içinde ve ücret kesintisi yapmadan vermeye mecburdur. İş arama izninin süresi günde iki saatten az olamaz ve işçi isterse iş arama izin saatlerini birleştirerek toplu kullanabilir. Ancak iş arama iznini toplu kullanmak isteyen işçi, bunu işten ayrılacağı günden evvelki günlere rastlatmak ve bu durumu işverene bildirmek zorundadır.
