Bir pantolon aldım! Yapılabilecek en normal şeylerden biri bu; yeni bir şey almak. Ama gel de bunu arkadaşlarıma anlat! Günlerdir demediklerini bırakmadılar. 50’lerimde resmen ‘akran zorbalığı’ yaşıyorum. Neymiş pantolonum çok bolmuş! Koca göbeklerinin hemen altında, kürdan bacaklarını sık sıkıya saran ‘skiny jean’leriyle karşıma geçmiş, pantolonumun paçalarının Kirstof Kolomb’un gemisinin yelkenlerinden geniş olduğunu söylüyorlar. Ha ha ha, çok güldüm...
Evet pantolonun paçaları İspanyolları bile biraz durup düşündürecek kadar geniş. Bacaklarım içinde kayboluyor. Ama ne yapabilirim önüm arkam sağım solum ‘oversize’ kıyafetlerle dolu. Mağazalarda denediğim gömleklerin, tişörtlerin etiketlerinin beden kısmında ‘S’ yazıyor ama üzerimde ‘XXL’ duruyorlar: “Efenim çok güzel durdu üzerinizde, bu yıl ‘oversize’ çok moda...” Bir, iki, üç derken her denemenin ardından üzerime üç beden büyük duran bu gömleklerin, tişörtlerin, pantolonların bana çok yakıştığını düşünmeye başladım ve satın aldım. Yalan yok kendimi çok ‘cool’ hissediyorum ama işte Allah arkadaşında hayırlısını versin! Pantolonumdan kullanılan kumaşın Konya Ovası’nın üzerini örtebileceğini söyleyip pişkin pişkin gülüyorlar. Sanki 80’lerde körüklü otobüs gibi pileleriyle o bol pantolonları, vatkalı ceketleri giyen biz değildik! Moda dediğin belli aralıklarla kendini tekrar eden bir şey işte... Zamana direnemiyoruz geçip gidiyor, arada sırada modaya uymanın kime ne zararı var.
“BUGÜNLERDE BİR ‘OVERSIZE’ RÖNESANSI YAŞANIYOR...”
Doğrusu bu ‘oversize’ giyinme konusunun üzerine bu kadar düşünecek bir durum yok benim için. Birkaç kadim dostumun yüzünü güldürdüm işte deyip hayatıma devam edecektim. Taa ki dün The New York Times’ta her hafta okurlardan gelen moda ile ilgili soruları cevaplayan Vanessa Friedman’ın köşesini okuyana kadar!
New York’tan yazan Diane, bol kıyafetleri kendisinin de sevdiğini ama son zamanlarda her kıyafetin ‘oversize’ olmasında şikayet ediyor.
Friedman, dertli okuyucusuna bol kıyafetlerin 1920’lerden beri çeşitli dönemlerde gardıropların baş köşesini işgal ettiğini hatırlatıp eklemiş: “Bugünlerde bir ‘oversize’ rönesansı yaşanıyor...”
Yakın bir zamanda yayınlanan bir araştırmanın sonuçlarına göre özellikle genç tüketiciler ‘oversize’ kıyafetleri tercih etmelerinde rahatlık kadar bir tür kendini ifade etme isteğinin de etkili olduğunu belirtmişler: “Modaya uydum değil bedenimle uğraşmak istemiyorum demenin bir yolu bu...”
50’lerinde ‘oversize’ bir şeyle giyen biri olarak derdim bedenimin nasıl göründüğünden çok rahatlık ancak bu giyinmekle beden algısı arasındaki ilişki konusunda birçok araştırma var. Bilim insanları kıyafet seçimiyle insanların kendi bedenlerine bakışı arasındaki ilişkinin ihmal edilen bir alan olduğunu söylüyorlar. İnsanların kendilerini iyi hissetmek için kıyafetlerinden destek aldıkları bir gerçek.
BOL KESİM GİYİM PAZARININ BÜYÜKLÜĞÜ 136.74 MİLYAR DOLAR
1980’lerde ve 90’ların bir bölümünde büyük ceketler, bol pantolonlar giymek havalıydı sonra sokak ‘oversize’a sahip çıktı. Özellikle, hip-hop ve rap kültürü ‘bol’ giyinmeyi toplumun her kesimine yaydı. Zincir mağazalardan en lüks markalara kadar artık her yerde ‘oversize’ kıyafetler var.
Vanessa Friedman okuyucusuna cevap verirken moda dünyasında ‘oversize’ pazarının büyüklüğünü de rakamlarla anlatıyor: “Moda arama motoru Lyst'e göre, 2025 ile 2026 yılları arasında ‘oversize’ kıyafetlere olan talep yüzde 12 arttı. Fortune Business Insights'ın raporuna göre, bol kesimli giyim pazarının 2026 yılında 136.74 milyar dolar değerinde olması bekleniyor. Ve ‘oversize’ giyim zirveye ulaşmış ve düşüşe geçmek üzere olsa bile, tamamen ortadan kalkmayacak. Örneğin Fortune, pazarın 2034 yılına kadar 221.22 milyar dolara ulaşacağını öngörüyor...”
“BOL PAÇALI BİR PANTOLON GİYOYARSANIZ DAR BİR ÜST TERCİH EDİN”
Friedman, günümüzde bol giysilerin yeniden popülerleşmesinin, herkesi sıkmayan, bağlamayan veya başka şekilde daraltmayan kıyafetlere alıştıran koronavirüs pandemisiyle; 1990'lara ait her şeyin yeniden canlanması ve sosyal medya ile yapay zekâ öncesi döneme duyulan nostaljiyle; ve genel olarak güncel olaylar tarafından kuşatılmış olma hissiyle ilgisi olduğunu söylüyor.
“Büyük beden giyinmek, devasa bir takım elbise giyip kapıdan çıkmak kadar basit değil” diye ekliyor: “Büyük beden giyimde orantı önemlidir ve annesinin gardırobunu yağmalayan bir kız gibi görünmekle, dünyada etkili bir şekilde yol almak isteyen biri gibi görünmek arasındaki farkı yaratabilir...”
‘Oversize’ giyinenlere tavsiye ise bu yıl ABD Açık'ta üçüncü tur maçında Naomi Osaka'nın giydiği devasa palazzo eşofman altını tasarlayan Monse'nin kurucu ortakları Fernando Garcia ve Laura Kim’den: “Çok bol paçalı pantolon giyiyorsanız, daha dar bir üst tercih edin. Ya da tayt veya çok retro bir havası olan dar kot pantolonlar yerine, bilekte biten, bol kesimli pantolonları bol bir üstle deneyin.”
“OVERSIZE GİYİNMEK İNSANIN KENDİSİNİ KIYAFETTEN UZAKLAŞTIRIYOR”
Bir pantolon aldım... Paçaları Kristof Kolomb’un gemisinin yelkenlerinden geniş, harcanan kumaş Konya Ovası’nın üstünü örtebilir, beni arkadaşlarıma güldürebilir... Ve daha bir dolu şey yapabilir ama benim için bir tek şey önemli: Kendimi iyi hissediyorum!
Kıyafetlerin bedene nasıl oturduğu üzerine çalışmalar yapan bilim insanları ‘fit’ meselesinin sadece estetik olmadığını söylüyorlar: “Kişinin kendine duyduğu güvenden, toplumda kendisini konumlandırdığı yere kadar birçok etkisi var...”
Nasıl göründüğünle ilgilenmeden bir kıyafeti giymenin rahatlığının verdiği huzur nasıl tarif edilir bilmiyorum. Konuyla ilgili okuduğum yazıların birinde şöyle bir cümleye denk geldim: “Oversize giyinmek insanın kendisini kıyafetten biraz uzaklaştırmasına imkan veriyor...”
Pantolonuma gülen arkadaşlarıma söyleyeceğim cümleyi buldum sanırım...
