Her reform yapıldığında aylık bağlama oranı düşer
Aylık bağlama oranları emekli maaşınızı belirtiyor. Maaşın hesaplanmasın da kullanılan önemli bir kriter. Son zamanlarda devreye sokulan bütün reformlarda hem aylık bağlama oranları hem de emekli maaşı üzerinde aşağı yönde baskı uygulandı. Her reformda maaşları biraz daha düşürecek düzenlemeler yapılır.
Ali bey aylık bağlama oranı emekli aylığımı nasıl etkiler ve nasıl hesaplanır? Kadri Şenaşır Sayın okurum, aylık bağlama oranı emekli aylığının hesaplanmasında kullanılan bir kriterdir. 1999 yılından sonra uygulanan sisteme göre emekli aylığının hesaplanmasında iki temel kriter vardır.
FORMÜL İKİ KRİTERİN ÇARPIMI
Ortalama aylık kazanç Aylık bağlama oranı (ABO) Emekli aylığının formülü de; bu iki kriterin çarpımından ibarettir. Mesela çalışma hayatınız boyunca reel olarak ayda 2000 lira brüt kazancınız var bu kazancınızın aylık bağlama oranı ile çarpımı kadar emekli aylığınız olur. Son zamanlarda bize reform diye yutturulan düzenlemelerde her iki kritere de baskı uygulanmıştır. Her sosyal güvenlik reformu hem emekli aylıklarının hesaplanmasında hem de mevcut emekli aylıklarının düşürülmesinde etkili olmuştur. Mesela, 2000 yık öncesi dönem için, Gösterge tablosundan emekli olan bir SSK'lının ilk 5000 günü için aylık bağlama oranı Yüzde 60 ve 5000 günden sonraki her 240 gün için yüzde 1 arttırılırdı. (9000 günü olana toplamda yüzde 76) Yaşar Okuyan'ın Çalışma Bakanlığı döneminde (1999 yılında) yapılan düzenlemelerle aylık bağlama oranı hesaplaması değiştirilmiştir. İlk 3600 gün için yüzde 35, Sonraki 5400 günün her 360 günü için yüzde 2, 9000 günden sonraki her 360 gün için yüzde 1.5, (9000 günü olana toplamda yüzde 65) Faruk Çelik'in Çalışma Bakanlığı döneminde (2008 yılında) yapılan düzenlemelerle aylık bağlama oranı hesaplaması değiştirilmiştir.
ORAN HER YIL İÇİN YÜZDE 2
Her yıl (360 gün) için yüzde 2'dir. 9000 günü olana toplamda yüzde 50) Karşılaştırmak gerekirse 9000 günü olan birisine, 2000 öncesi 9000 gün için yüzde 76. 2000-2008 dönemi 9000 gün için yüzde 65, 2009 ve sonrası 9000 gün için yüzde 50 Aylık bağlama oranı verilmektedir ki her reformda biraz daha düşürüldüğü görülmektedir.
Abdullah Karaoğlu
15.12.1965 doğum tarihli abiniz Çetin bey, 1982-2001 arasındaki 2225 günlük SSK çalışmasından sonra başladığı Tarım SSK'daki 1040 gününü ne zaman 1260 güne tamamlarsanız ve toplamda da 3600 güne ulaşırsanız o gün Tarım SSK'dan emekli olur. Tarım SSK, askerlik borçlanması yapabilirsiniz.
Hasan Uğur-Ankara
127.02.1955 Almanya doğumlu eşiniz, 07.02.1980 günü sizinle evlenerek Türk vatandaşlığına geçmiş olduğundan Alman vatandaşı olarak geçen süreleri borçlanamaz. Borçlandığı 1982-1987 arasındaki ve tarihini belirtmediğiniz sürelerle birlikte 2728 günü var diyorsunuz.
Öte yandan, 23.12.2004 gününden sonra SSK'da 700 günü varmış. Bunlara göre, Bağ-Kur borçlanmasında (ki hiç Bağ-Kur süreniz olmadığından hepsi SSK'ya sayılır) ödeyeceğiniz gün sayısı kadar 23.12.2004 gününden geriye giderek işe girişini bulacağız. 2728 günün tamamını öderseniz, 7,5 yıl geriye gidip 01.06.1997 olacaktır ki buna göre SSK'dan 3600 gün ile 58 yaşında emekli olur.
Güner Ataman
01.09.1979 doğumlu kızınız 3. Derece sakatlık indiriminden yararlandığından, 01.09.1997 işe girişi ve var olan 3681 gün sayısını 4080 güne çıkarmak şartıyla 18 yıllık sigortalılık süresini tamamlayacağı 01.09.2015 günü SSK'dan emekli olur.
Prim gününü tamamladıktan sonra çalışmasına gerek yok ama çalışmadan beklediği süre boyunca ailenizin gelir durumuna göre her ay GSS primi ödemelidir. 15 yıl ve 3600 günü tamamlayınca kıdem tazminatını alıp işyerinden ayrılabilir veya evlenip bir yıl içinde işi bırakırsa yine kıdemini alabilir.
Dilek Kuştepe
01.01.1972 doğum tarihiniz, 26.06.1995 işe girişiniz ile 52 yaşında en az 5825 günle veya 58 yaşında en az 3600 günle SSK'dan emekli olursunuz
Yasemin Akay
1963 doğumlu babanız, 19.06.1986 işe giriş tarihi ve bu tarihten önce ifa edip borçlandığı 600 günlük askerlik borçlanması ile 48 yaşında yani 2011 yılında emekli olur. 1986 da işe giriş var ama gün yoksa da yine 2011 de emeklilik dilekçesi verin SSK reddederse, gidip iş mahkemesinde dava açın.