Mahkemenin kararı tartışılıyor
‘Seninle tanışmak istiyorum’ mesajından cinsel taciz olur mu?
AHLAKSIZCA, uluorta veya gizlice söz ve davranışlarla karşı cinse eziyet
etme, tedirginlik ve sıkıntı verme”... “Cinsel taciz”in TDK’daki kelime karşılığı bu. Bahsi geçen “karşı cins” rolü de genellikle kadına ait, bazen isyan edilen, çoğu zaman kanıksanan bir rol, en ihtimal vermeyeceğiniz şekillerde ve zamanda bulan. Bazen emin olamadığınız, bazen kondurmak istemediğiniz, bazen çok küstah ve açık, bazense belli belirsiz şekillerde maruz kalınan. Benzer bir “ne olduğuna karar verilememiş taciz” hikâyesi Kırklareli’nden geldi geçtiğimiz gün. Telefonuna aşk mesajları gelen kadın savcılığa giderek şikâyette bulundu. Mesaj atan kendisini “Sadece tanışmak için mesaj atmıştım. Cinsel taciz içeren bir şey yazmadım” diye savununca mahkeme, “cinsel taciz” suçunu düzenleyen yasanın 105. maddesini Anayasa’nın “suç ve cezada kanunilik” ilkesine aykırı bularak, Anayasa Mahkemesi’ne itiraz etti. Ancak yerel mahkemenin başvurusu reddedildi. Yüksek Mahkeme, kararında, yasa gerekçesinde cinsel tacizin, “Kişinin vücut dokunulmazlığının ihlali niteliği taşımayan cinsel davranışlarla gerçekleştirilebilen, cinsel yönden ahlak temizliğine aykırı olarak mağdurun rahatsız edilmesi” olarak tanımlandığını belirterek “her olayın kendine özgü şartlarına göre neyin cinsel taciz olup olmayacağının değerlendirmesini mahkemenin yapması gerektiğini” söyleyerek kararı yerel mahkemeye bıraktı. “Seninle tanışmak istiyorum” mesajı cinsel taciz midir, değil midir? Cinsel taciz nerede başlar, ölçütü nedir, var olup olmadığına dair söz hakkı kimdedir? İşte farklı görüşler...
GÜLİN YILDIRIMKAYA
gulinyildirimkaya@haberturk.com
‘İlla cinsel temasa gerek yok, mesaj atmak da tacizdir’
Şarkıcı BANU ZORLU:
"Bana telefonla böyle bir mesaj gelse ‘sapık’ der çok rahatsız olurum. Taciz sadece hareketlerle değil, sözlerle de olur ve huzursuz eder"
Bu kadın evli olabilir, nişanlı olabilir. Bu kadının çocukları olabilir. Böyle bir mesaj hiç tanımadığınız birinden geliyorsa tabii ki tacize girer. Böyle bir mesaj sık sık geliyorsa insana rahatsızlık verir. Ama kanun öyle demiyorsa, bilemeyeceğim sonuçta ben de hukukçu değilim. Kanun çok farklı, “Seninle tanışmak istiyorum” mesajı kanuna göre tacize girmiyorsa bilemem ama kadının evli olduğunu düşünün. Çok kötü bir şeye neden olabilir. Kadının kocası, nişanlısı ya da sevgilisi mesajın geldiği telefon numarasını alır, tartışma çıkabilir, kötü şeylere sebep olabilir. Bu nedenle bence tacize girer. Bana böyle bir mesaj gelse çok rahatsız olurum. “Sapık mıdır nedir?” derim. Sürekli böyle mesajlar yolluyorsa, aradığımda da yanıt vermiyorsa elbette çok rahatsız olurum ve böyle bir şeyi tacizden sayarım. Taciz illa hareketle değil, sözlerle de olur. Hakaret edildiğinde de dava açılabiliyor, hakaret de tacizdir. İlla cinsel temasa gerek kalmadan yapılan hareketler de taciz olur. Ama kanun çok derin dediğim gibi ona göre farklı olabilir. Ben böyle telefonla taciz olayı yaşamadım. Telefon numaralarım çok bilinen numaralar değil, tanımadığım kişilere numaralarımı vermekten de kaçınıyorum. Allah korusun böyle bir şey de başıma gelmesin, çok rahatsız edici bir durum bence.
HABERTÜRK Gazetesi Yazarı RAHŞAN GÜLŞAN:
‘Kadın tacizin kokusunu hemen alır bu doğuştan gelen bir kabiliyettir’
ASLINDA haberi okuyunca insan hemen “Aman canım ne varmış, bu da taciz sayılır mıymış, adamcağız medeni bir şekilde tanışma teklif etmiş” diyor. Kâğıt üzerinde çok masum bir harekete aşırı sert reaksiyon verilmiş gibi
görünüyor. Ama derinlemesine düşününce ve bir de meselenin kadın tarafında durunca işler hiç de o kadar “basit” görünmüyor. Bir davranışın taciz sayılıp sayılmaması hareketin muhatabının ne hissettiği ile açıklanmalı bence. Herkesin ahlak, namus ve tabii ki bir hareketi taciz sayıp saymama kriterleri kendine göre farklıdır. Söz konusu haberde yer alan “tanışabilir miyiz” cümlesi kimisi için taciz sayılmazken kimi için tacizin başladığı yerdir.
Bir kadın, kendine yöneltilen hareketin taciz olup olmadığını anlamak konusunda eğitimlidir. Bu doğuştan gelen bir kabiliyettir ve yaşam içinde
tacizlendikçe gelişir ve artar. Bizler için uzaktan bakıp bu tacizdir, değildir demek kolay. Ama meselenin muhatabı öyle düşünüyorsa buna saygı duymaktan başka çaremiz yok demektir...
Eski KA-DER Başkanı Avukat HÜLYA GÜLBAHAR:
‘İstenmeyen her davranış cinsel tacizdir’
İSTENMEYEN her türlü cinsel davranış cinsel tacizdir. Kişi bunu birkaç kere söylediyse bu resmen cinsel tacizdir, mahkemenin kararı doğru değil. Bir kere “Tanışmak istiyorum” dersin, “Seni tanımak isterdim” dersin, bu flört başlangıcı bile olabilir ama cevap gelmediği anda biter. Bitmiyor ve sürüyorsa bu cinsel tacizdir. Yerel mahkeme ısrar ederse, kadın tekrar Yargıtay’a gidebilir. Böyle bir yöntem var ve bunu yapması gerekiyor. Aylar süren bir “seninle tanışmak istiyorum” olmaz. Bu davanın takip edilmesi diğer davalara da emsal teşkil edecektir.
Oyuncu-Sunucu MEHMET ALİ ERBİL:
‘Mahkeme bunu taciz olarak saymamış, bizim ne haddimize!’
Üst kurul mahkeme bunu taciz olarak saymamış. Bizim ne haddimize bu olayı taciz olarak saymak? Biz bunu nasıl taciz sayarız? Mahkeme bunu tartışmış, kararını vermiş. Bu durumdan sonra ben de yüce yargıya müdahale edemem. Bu, “Seninle tanışmak istiyorum?” şeklinde mesaj çeken adam bu kadının telefon numarasını nereden elde etmiş, bunu açıklayın bana. Kadın belki de telefon numarasını kendisi bu adama vermiştir, nereden bileceksiniz? Bana donelerle gelin. Belki de kadın telefonunu verdikten sonra sıkılmıştır, taciz olarak görmüştür. Her şey olabilir. Ya bu mesajların içeriği daha farklı, daha enteresan olsaydı ne olacaktı? Belki o zaman girebilecekti taciz kapsamına.
***
‘Taciz elle, dille olur mesaj atmak cinsel tacizden sayılamaz’
Oyuncu NURİ ALÇO:
Bir erkeğin bir kadını beğenip ona mesajlar atmasının cinsel tacizle bir ilgisi yok. Cep telefonu ile yapılan arkadaşlık teklifi cinsel taciz kapsamına giremez, girmemeli
Böyle bir mesaj taciz olayına girmez ki. Kişi tanışmak istediğini içinden gelen bir şekilde ifade ediyor. Bu tanışma isteğini karşı taraf kabul eder veya kabul etmez. Zorla ısrar edilen bir şey olursa bilemem. Ama cinsel taciz elle, dille, bedenle yapılan bir olaydır. Cep telefonu aracılığıyla yapılan bir arkadaşlık teklifi taciz kapsamına girmez. Hakim, savcı doğru karar vermiş. Ama cinsel tacizin yeri olmaz. Otobüste, yolda yürürken, Taksim Meydanı’nda, her yer de cinsel taciz meydana geliyor. Tacizin yeri yok. Karşıdaki kişinin fikri, zikri önemli olan. Aklı cinsellikteyse tacizi zaten yapar, her yerde yapar. Belirli yer ya da mekan yoktur bunun için.
‘Masumane bir tanışma isteğine cinsel taciz denmez, mahkemenin kararı yerinde’
Demokrat Hukukçular Derneği Başkan Yardımcısı / Avukat KADİR AKBAŞ:
Benim kanaatimce tek başına “Sizinle tanışmak istiyorum” yazısıyla sınırlı bir cep telefonu mesajı cinsel taciz olarak kabul edilemez, edilmemelidir. Ancak, bu mesajın sıklığı, sık tekrarlanması, sürekliliği bir rahatsızlık sebebi olabilir ama bunun bile tek başına cinsel taciz olarak yorumlanması aşırı olur. Biriyle tanışma isteğini bir cinsel taciz olarak adlandırırsak gerçekten çok katı bir yorum yapmış oluruz. Bu bağlamda bence mahkemenin vermiş olduğu karar gayet yerinde bir karardır. Özellikle bir kadının cep telefonuna bu şekilde sıklıkla mesaj geliyor olması bir rahatsızlık verici olması sebebiyle suç teşkil edilebilir ama bu suç zannediyorum ki cinsel taciz kapsamına girmez. Mahkemenin verdiği karar çok doğru ve yerinde. O şekildeki bir mesajın cinsel taciz olarak kabul edilmesi mümkün değil. Aksi halde son derece masumane bir tanışma isteğini içeren bir mesaj cinsel taciz olarak değerlendirilirse çok sağlıksız bir yorum olur.