Fazla spor yapmak yağ yakımını durduruyor mu?
BİRÇOK ülkede “Demir Adam’’ olarak tanınan, power lifting, rugby, doğal vücut geliştirme, triatlon gibi branşlarda dereceler alan ve hareket bilimleri, fonksiyonel kuvvetle kardiyovasküler egzersizler konusunda uzmanlığı bulunan Avustralyalı fitness eğitmeni Gavin Aquilina’ya göre başlıktaki sorunun cevabı evet. “Ne kadar efor sarf edilirse o kadar yağ yakılır düşüncesi çok yanlış. Genellikle kilo vermek, yani yağ yakmak isteyen kişilerde bu görüş hâkimdir. Aksine gereğinden fazla efor sarf edildiğinde vücut savunmaya geçerek, yağ yakımını bırakır ve karbonhidrat yakımına başlar. Bu, doğal olarak çok daha fazla eforla daha az kilo kaybı anlamına gelir’’ diyen Aquilina’nın sözlerini tartışmaya açtık. Farklı görüşler şöyle...
‘Nefes nefese bırakan spor yağ yakmaz’
Eski Milli Futbol Takımı Mentoru, Spor Eğitmeni, Danışman Prof. Dr. Turgay BİÇER:
YAĞ yakmak istiyorsanız ayrı bir çalışma yapmalısınız. En az 35, en fazla 55 dakika olmalı ve nefes nefese kalmamalısınız, dayanıklı kardiyovasküler sistemi çalıştırmayacaksınız. Vücudun bir temposu var, yaşa göre değişiyor. Kalbiniz 60 atıyorsa 90 atmalı, bu yeterli. Hafif düşük tempoda keyifle yapmalısınız ve çok uzun olmamalı. Fazla efor sarf ederseniz vücut “Çok yorgunum, kaldıramayacağım” diyor ve kendisini çekiyor. Ama bir de anaerobik çalışma var; burada yağ yakma olmaz, vücuttaki kardiyovasküler sistemin kuvvetlendirilmesi amaçlanır. “Sporcuların kalbi büyüktür” deriz, çünkü orada motoru büyütüyorsunuz. O kadar yükün altına girmesi için güçlendiriyorsunuz. Kalp ve damar sistemleri ona göre büyür, beslenme sistemi değişir. Normal insanlar 35 dakikadan az olmamak koşuluyla dans etmeli, düşük tempoda yürümeli, nefes nefese kalmadan kendini dinlemeli. Nefes nefese kalmamak kıstas olmalı. Kalıyorsanız anaerobik çalışmaya geçiyorsunuz, kalbinizi büyütürsünüz, oksijen borçlanmasına girersiniz, kalbe yüklenirsiniz. Dayanıklılığınız artar ama yağ yakmazsınız.
‘Pilates yağ yakmıyor‘
Diyetisyen Güneş Ayır AKSÜS:
BİZ hastalarımızı zayıflatırken egzersiz hocasıyla beraber çalışıyoruz, sıkı takip ediyoruz. Çoğunlukla düzgün beslenme ve sporla kilo veriliyor. Ama bazı hastalar diyet ve spora rağmen az zayıflıyor. Bu kişilerde genellikle yanlış sporları, yanlış sürelerle tercih edenler oluyor. Örneğin, pilatese gidiyorlar. Pilates kas kütlesini artırır ama yağ yakmaz. Yağ yakan sporlar farklıdır.
‘Kişiye göre değişir yorulmayan yağ yakar’
Hacettepe Üniversitesi Spor Bilimleri ve Teknolojisi Yüksekokulu Müdürü Prof. Dr. Haydar DEMİREL:
EGZERSİZİN şiddeti arttıkça vücudun kullandığı enerji kaynağı yağlardan karbonhidratlara geçer. Diyelim nefes nefese kalacak kadar bir egzersiz yapıyorsunuz, bir otobüsün arkasından koşuyorsunuz. Bu tarzda uzun süre sürdüremeyeceğiniz şiddetteki aktivitelerde vücut acil enerji maddesi olarak karbonhidrat yakar. Yağ yakımı orta ve ortanın altındaki şiddette egzersizlerde olur. İskelet kasları yüksek şiddetli egzersizlerde yağlardan çok karbonhidratlardan enerji üretir. Ama bu elbette kişiden kişiye değişen bir faktör. Şiddetli tanımı da böyle. Kişi bu egzersizi uzun süre, 20-30 dakika sürdürebiliyorsa yağ yakıyor demektir. Bazı kişiler 5-10 dakika koşup yorulur, işte o yorulma anında yağ yakımı durur. Bu tamamen kişinin vücudunun dayanıklılığı ve yorulma eşiğiyle ilgili bir şey.
‘Yaşınıza göre egzersiz seçerseniz yağ yakarsınız‘
Haliç Üni. Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu Müdürü Öğr. Gör. Müslüm GÜLHAN:
DÜZENLİ egzersiz yapılırken en önemli kıstas, kişinin yaşına göre egzersiz tercih etmesi gerektiğidir. Oksijenli ortamda yapılacak aerobik çalışmalarda vücut öncelikle yağların yakılmasını sağlar. Çalışmanın yoğunluğu artırılıp yükleme fazlalaşırsa birtakım sorunları da beraberinde getirir. Bu sorunlardan en önemlisi, kilo verme kaygısıyla yapılan egzersizlerdeki bilinçsiz yüklenmeyle öncelikli olarak dolaşım yoluyla başlar ve kardiyovasküler sistemdeki ciddi sorunların oluşumuna zemin hazırlar. Aşırı yüklenmeyle başlayan çalışmalar yağ yakımını otomatik olarak ortadan kaldırarak karbonhidrat yakımına neden olur. Süreç kilo vermeyi aşarak farklı aksaklılıkların ortaya çıkmasını sağlar. En önemlisi; çalışmalar öncesi sağlık taraması yaptırıp beslenme ve antrenman bilgisi uzmanlarıyla görüşüp çalışmaları bir program dahilinde yapmaktır.
