TOBB'dan Başbakan'a salvo gelir mi?
Başbakan’ın zaman zaman iş dünyasına yönelik yaptığı salvo atışlara bu defa ne karşılık geleceğini açıkçası merak ediyorum. Biliyorum somut bir şeyin ortaya çıkmayacağını, ama yine de Perşembe’yi bekleyelim bakalım iş dünyamızın çatı örgütü ne yapacak?
Artık hükümet devirip/kurma işlevini kaybettiler. Epeydir örgüt olarak ticarete bulaşmış durumdalar. İş dünyasından yarı resmi kurum olarak cebren topladıkları parayla helikopter, yat, uçak alıyor, yeni yatırımlara giriyorlar. TOBB’tan PR yapıyorlar. Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği de (TOBB) büyük şirketler gibi hükümetle yakın olmaktan fayda çıkaran, bunun için ilişkiye önem veren bir kurum. Bu sebep iş dünyası adına buradan hükümetin kale alacağı bir netice çıkmasını kimse beklemesin.
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, ‘Esnaf Paketi'ni açıklayarak, ulaşmak ve mutlu etmek istediği kesimden ciddi destek aldığı ortada. Bu sebepledir ki, sanayici ve iş adamlarına içeriği zayıf da olsa mesaj vererek, bu kesimden istediği performansı almadığının altını çizdi.
TOBB’un durumu meçhul, ancak Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TÜSİAD) Başkanı Ümit Boyner’in değerlendirmeleri oldukça yerinde ve doğru. "Kulağa hoş geliyor fakat sürdürülebilir değil" tespitine katılmamak mümkün değil. Hiç kimse işyerinde maliyeti artıracak ve verimliliği azaltacak adımı atmaz. Böylesi çalışma hayatına, iş gücünün sağlık değerlendirme stratejisine de uymaz.
Fakat TOBB’un durumu çok farklı. Çatı kurum ve birçok örgüt buranın altında, bu şekilde yer almaktan hiç de mutlu değil. Son olarak Türkiye İhracatçılar Meclisi’nin (TİM) ayrı bir yasayla TOBB dışına çıkmaması için ciddi çabalar harcandı. Ama TİM’in önüne geçemeyen TOBB, Türkiye İthalatçılar Meclisi’nin oluşumunu hükümetin desteğiyle engelledi. Şimdi bu TOBB yönetimi, hükümeti ve başbakanını nasıl eleştirebilir?
Türkiye ekonomisi son yıllarda kat ettiği büyüklüğe rağmen ilgili yarı resmi ve sivil toplum kuruluşların daha aktif görev üstlenebilmeleri için bu hantal yapıdan kısmen de olsa kurtulmaları gerekirken, netice ortada.
TOBB’un hükümete yaptığı baskıyla dış ticaretin önemli bir ayağı açıkta kaldı. İhracatın temsilcisi var, ama ondan daha büyük rakamlar hükmedenler açıkta. Dış ticaretin iki önemli ayağının birbirini dengeleyecek sisteme kavuşması lazım ki, Türkiye daha sağlıklı ve rantabl büyüyebilsen.
Dış ticaret tuhaf bir yapıya kavuştuğundan, ithalatçılar, ister istemez TİM ile ortak hareket etmek zorunda. TOBB’a kalsaydı TİM’in de olmaması gerekirdi. Bu sebeple TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu cephesinden Başbakan Erdoğan’a verilecek cevap yok. TOBB çatısı altında ara sıra toplanan yeni meclisler kurmak kolay, ama iştirakleri artmış, gücü ve pozisyonu değişmiş çatı örgütünde hükümete muhalefet etmesi zor.
Rüzgâr Santralleri Ne Kadar Fantezi
‘Doğu’nun Değişen Yüzü’ dizi yazıma Vestas Türkiye ve Ortadoğu Bölge Lideri Mehmet Ali Neyzi’nden rüzgar santrallerine yönelik sitemli ve bilgilendirici bir açıklama geldi. Aynen aktarıyorum;
‘Öncelikle dünyada 160.000 mw kurulu rüzgâr enerjisi olduğunu, Amerika, Çin, Almanya ve İspanya gibi ülkelerin her birinde 20.000 mw üzerinde bir kapasiteye ulaşıldığını belirtmek isterim. Danimarka'da aralık ayında bir kaç saatlik bir dönemde bile olsa ülkenin tüm elektrik ihtiyacı rüzgâr santralleri tarafından karşılanmıştır. Avrupa’da 2009 yılında yapılan enerji yatırımları arasında rüzgâr yüzde 40 ile birinci sırayı almıştır.
Dünyada hızla gelişen bu sektörde Türkiye’mizde de büyük bir imkân mevcuttur. Teorik olarak 80.000 mw olan Türkiye rüzgâr enerji potansiyeli içinden 40.000 mw yapılabilir olduğu öngörülmektedir. Yüksek Planlama Kurulu 2023 yılında Türkiye’de 20.000 mw rüzgâr enerjisi kurulması hedefini ilan etmiştir. Sayın Başbakanımız da yurtiçi ve yurtdışında muhtelif kere 20.000 mw hedefini ortaya koymuştur.
Daha kısa vadeli bakarsak EPDK bugüne kadar 4000 mw civarında rüzgar lisansı vermiştir, bunun 1000 mw civarında kısmı devreye girmiştir. EPDK ve TEİAŞ birlikte bir hazırlık yapmışlar ve geçtiğimiz haftalarda TEİAŞ 8500 mw civarında projeyi şebekeye bağlayabileceğini resmen ilan etmiştir. Dolayısıyla Türkiye’de yakın gelecekte rüzgâr enerji kurulu gücünün 12.000 mw’a ulaşması mümkün kılınmıştır.
Kurulu gücü 45.000 mw civarında olan ülkemizde yeni devreye girebilecek 11.000 mw yüzde 25 bir ilave anlamına gelecektir.
Bu gerçekler ışığında yazınızda yer alan "Türkiye’nin rüzgârı toplam enerji ihtiyacı içinde fantezi düzeyinde kalıyor" ibaresini yeniden değerlendirmenizi önemle rica ederim.
Diğer taraftan 4000 veya 5000 mw civarında düşünülen nükleer santralin imzalar atıldıktan sonra en erken 7, gerçekçi olarak 12–15 sene sonra devreye gireceğine de işaret etmek isterim
Özetle Türkiye su, rüzgar ve jeotermal enerji potansiyelini hızla devreye almalı, petrol ve gaz bağımlılığını azaltmalıdır görüşündeyim.’
Sayın Neyzi’ye de enerji arz güvenliğinin ehemmiyetli olduğunu ben hatırlatmak istiyorum…