Asgari müşterek
GALİBA dilimizde en sevdiğim kavram bu olmalı.
Çünkü ne özel hayatın, ilişkilerin, seksin, evliliğin ne de siyasetin asgari müşterekler olmadan yürümesi mümkün.
En düşük ortak paydada anlaşmadan bunu temel almadan, bunun üzerine çıkmadan hayatı sürdürebilmek, siyaset yapmak da imkânsız.
Bu aralar koalisyon kurulması arayışları var ya, yeni iktidarın yeni bir Anayasa yapacağı söyleniyor ya...
Bu mümkün değil.
Çünkü nasıl bir cumhuriyet istediğimiz konusunda bunun asgari müşterekleri hakkında bile anlaşamamışız henüz.
Bu yüzden siyasi asgari müşterekler olmadığından birileri, halkın dini duyarlılıklarını kendilerine açılmış otoriter dini sistem kurma yolunda açık çek sanabiliyor; bir başkası, bir anayasal partiyi yok sayabiliyor. Bir lider Anayasa’da bulunmayan yetkileri kullanarak hareket edebiliyor; yapabilseydi tek başına tüm sistemi değiştirmeye de girişecekti. Tüm dünyanın “Çözülmesi gerek ve kaçınılmaz” dediği bir Kürt meselesi hakkında hiçbir ortak payda bulunamıyor yıllardır. Normal ülkelerde çok uzun vadeli olarak planlanıp uygulanan dış politika, yerle bir edilebiliyor. Hiçbir kurum, yargısından polisine, MİT’ine gerektiği gibi normal çalışamıyor.
Çünkü ancak asgari müştereklerin var olmasıyla ortaya çıkabilecek kırmızı çizgilerimiz henüz yok. Kapitalist demokrasi iddiasında olmamıza rağmen burjuva sınıfının var olmaması gibi bir tuhaf durumla yaşamak zorundayız; bu yüzden kırmızı çizgiler, asgari müşterekler daha da zor oluşabiliyor.
Son yıllarda medyada adına yazar denilerek ortaya çıkarılan, entelektüel açıdan eciş bücüş insanlara bakarsanız ne demek istediğimi daha iyi anlayacaksınız.
Asgari müştereklerin bulunmadığı toplumda onlar bu kadar rahatlıkla saçmalayıp insanın konuşmaya bile utanacağı lafları fikir diye yazabiliyorlar. Bir kişi ortaya çıkıp hilafeti savunabiliyor mesela, yine aynı kişi kin kusarak eşcinsellere nefret saçabiliyor.
Vasat, yeteneksiz, terbiyesiz birçok insanın feryatları, yalakalıkları medyaya hâkim kılındı. Asgari müşterekler olsaydı, bazı ortak değerlerimiz oluşabilseydi ne bu insanlar bu kadar ortaya çıkıp yükselebilirlerdi ne de siyaset bu durumda olurdu.
