Anayasa ihlali mi, yoksa yerindelik denetimi mi?

ANAYASA Mahkemesi’nin kararını yerel mahkemenin tanımaması sürecine daha önce tanıklık edildi.

Anayasa Mahkemesi’nin ikinci kez aldığı karara da uyulmadı, hak ihlalinin parasının ödenmesi ile yetinildi…

Enis Berberoğlu’nun milletvekilliğinin düşürülmesi sürecine Anayasa Mahkemesi kararının yerel mahkeme tarafından tanınmaması ise bunun ötesinde bir durum.

Öncelikle AYM milletvekilliği düşen Berberoğlu’na üyeliğinin yeniden verilmesine ilişkin karar ilk kez karşılaşılan durum olduğu için İstanbul 14. Ağır Ceza Mahkemesi’ne yol gösterici hükümlere de yer verdi.

İstanbul 14. Ağır Ceza Mahkemesi de dün toplanıp, “yeniden yargılama kararı ve durma kararı verilmesine dair yapmış olduğu yol gösterme işleminin yerindelik denetimi olduğunu” belirtti.

AYM’nin kararını uygulamayacağını açıkça belirtti.

Dikkat çeken ise bunun öncesinde TBMM Başkanı Şentop’un AYM’nin kararına ilişkin açıklaması da dikkat çekiciydi; yerel mahkemenin vereceği karara işaret etti.

Çok geçmedi birkaç saat sonra da yerel mahkemenin açıklaması geldi.

Şimdi burada tartışılan iki unsur var.

Birincisi İstanbul 14. Ağır Ceza Mahkemesi’nin “bana yol gösteremezsin, bunu yaptıysan hakkın olmayan yerindelik denetimi yapmış olursun” yaklaşımı…

Bir de Anayasa Mahkemesi’nin ilk kez karşılaşılan durumla ilgili olarak çizdiği hukuki haritada yer alan Anayasa maddesine uymama sonucu doğan hak ihlali…

Tartışma bundan sonra bu noktada devam edecek.

Ancak ortada da ciddi bir sorun var…

O da AİHM’nin Bireysel Başvuru hakkını Türkiye’nin iç hukukunun bir parçası kabul etmesiyle kazanılan bir hakkın geldiği nokta.

Konuyu dün eski Anayasa Mahkemesi Raportörü, Anayasa Hukukçusu Prof. Dr. Osman Can’a sordum, bir noktanın altını çizerek başladı:

Anayasa Mahkemesi Berberoğlu hakkında karar verirken “adil yargılama konusuna da girmediğini” anımsatıp devamını getirdi:

Prof. Dr. Osman Can’ın ardından AK Parti’ye de yakınlığı ile bilinen eski Anayasa Mahkemesi üyelerinden biri ile konuşurken konuyu nasıl yorumladığını sordum.

Şu ilginç yanıtı verdi:

Buna da tanıklık edersek, yargıda yeni bir yaşımıza daha girmiş oluruz…