Memurların tacir veya esnaf sayılmalarını gerektirecek bir faaliyette bulunması, ticaret ve sanayi müesseselerinde görev alması, ticari mümessil veya ticari vekil olması kanunen yasak. Memurların ofis, büro, muayenehane ve benzeri yerler açarak mesleki faaliyette veya serbest meslek icrasında bulunması da mümkün değil. Özel kanunlarda belirtilen görevler ise bu yasakların dışında tutuluyor.

En çok merak edilenlerin başında, devlet memurunun anonim veya limited şirket ortağı olup olamayacağı sorusu geliyor. Anonim şirketin esas sözleşmesinde veya limited şirketin sözleşmesinde şirketi idare ve temsil edecek kişiler arasında sayılmamak ve bu şirketlerin yönetimi ile denetiminde görev almamak kaydıyla 657 sayılı Kanuna tabi devlet memurunun anonim veya limited şirket ortağı olmasında yasal açıdan bir sakınca bulunmuyor.

Devlet memurlarının genel olarak anonim şirketlerde ve halka açık anonim şirketlerde hisse senedi sahibi olmalarına ilişkin herhangi bir kısıtlama bulunmuyor. Herhangi bir görev almamak şartıyla anonim şirketler ve halka açık anonim şirketlerde pay sahibi olabiliyorlar.

ÜCRETLİ DERS

Özel Öğretim Kurumları Kanunu’na göre, ihtiyaç halinde, resmi okullarda görevli öğretmenler, çalıştıkları kurumların izni ile sadece okullarda, aylık karşılığı okutmakla yükümlü bulunduğu haftalık ders saatinin yarısı kadar ücretli ders verebilir. Uzman öğretici, usta öğretici ve öğretmenlik yapma nitelik ve şartlarını taşıyan diğer memurlar da ilgili birimlerin izniyle haftada on saati geçmemek üzere ve mesai saatleri dışında özel eğitim kurumlarında ücretli ders verebiliyor.

YAKININA AİT ŞİRKETİN İŞLERİNE VEKÂLET EDEMEZ

Devlet memurlarının, çocuğuna veya bir yakınına ait şirketin işlerini yürütmek amacıyla noter aracılığıyla vekil tayin edilmesi, ticaret ve diğer kazanç getirici faaliyette bulunma yasağı kapsamında değerlendiriliyor.

ÜRÜN PAZARLAMASI YASAYA AYKIRI

Memurların, ek gelir sağlamak amacıyla ürün pazarlaması kanuna aykırı bulunuyor. Memurun bakmakla yükümlü olduğu çocuğu ürün pazarlarsa veya gelir getirici bir iş yaparsa aile yardımı ödeneğinin kesilmesi gerekiyor. Hak etmediği halde aile yardımı aldığı tespit edilenler, faiziyle ödemek zorunda kalabilir.

TAKSİ PLAKASI KİRALAYAMAZ

Devlet memurlarının, ticari taksi işletmeciliği yapmasa da taksi plakasını başkasına kiralaması, basit usulde vergilendirme kapsamına girdiği için yasaklanmış bulunuyor.

MÜZİK ALBÜMÜ YAPABİLİR

Devlet memurları, kanunda tanımlanan davranış biçimine uyulması, herhangi bir işveren ile sözleşme yapılmaması ve telif hakları dışında herhangi bir ticari kazanç sağlanmaması şartıyla müzik albümü yapabilir, etkinliklere katılabilir.

KAMU AVUKATININ ÜCRETSİZ AVUKATLIK YAPAMAZ

Avukatlık Kanunu uyarınca, kamu avukatları ebeveyni, eşi, çocukları, kardeşleri ile onların eşi ve çocuklarının, adli ve idari iş, işlem ve davalarında ücretsiz olarak avukatlık yapamaz. Avukatlık Kanunu, aylık karşılığında çalışan memurların avukatlık yapmasını yasaklıyor.

HEMŞİRE VE DİYETİSYEN MESAİ SAATLERİ DIŞINDA ÇALIŞAMAZ

1219 sayılı Tababet ve Şuabatı Sanatlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun uyarınca, tabipler, diş tabipleri ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olan kamu görevlileri dışında hiçbir kamu çalışanı, sağlık alanında dışarıda faaliyet gösteremiyor.

AYLIKSIZ İZİNDE ÖZEL ŞİRKETTE ÇALIŞAMAZ

Aylıksız izne ayrılanların bu süre boyunca devlet memuru sıfatının gerektirdiği yükümlülükleri devam ediyor. Dolayısıyla aylıksız izin süresinde memurun başka bir işte çalışması halinde kademe ilerlemesinin durdurulması cezası uygulanıyor.