Gün boyu ayakta mısınız? İşte yorgunluğu ve ağrıları önlemenin yolları
Ayakta çalışanların en sık yaşadığı şikâyetler; bel ağrısı, varis ve ayak problemleri. Peki bu sorunları basit adımlarla önlemek mümkün mü? İşte öneriler...
İş hayatında saatlerce ayakta duranlar için ergonomi ve doğru duruş, sağlığı korumanın ilk adımı. Düzenli esneme hareketleri ve doğru ayakkabı seçimi ise olmazsa olmaz.
AYAKTA ÇALIŞMANIN SAĞLIK ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ
Sürekli ayakta çalışmak, özellikle ergonomik olmayan koşullar altında, çalışanların hem fiziksel hem de zihinsel sağlığını olumsuz etkileyebilir. Uzun süre ayakta kalmak kas ve iskelet sistemi üzerinde baskı yaratırken, dolaşım bozukluklarına da yol açabilir. Bu nedenle ayakta çalışanların sağlığını korumak için alınabilecek önlemler oldukça önemlidir.
POZİSYON DEĞİŞTİRMEK
Aynı pozisyonda uzun süre durmak, kasların sertleşmesine ve dolaşımın yavaşlamasına neden olabilir. Özellikle ayakta durulduğunda kan, ayak bileklerinde birikerek varis gibi sorunlara yol açabilir. Düzenli olarak pozisyon değiştirmek, kasların gevşemesine ve dolaşımın düzenlenmesine yardımcı olur.
DÜZENLİ EGZERSİZ YAPMAK
Ayakta çalışan bireylerin güçlü kaslara ve sağlıklı bir duruşa sahip olabilmesi için egzersiz yapması önemlidir. Düzenli egzersiz, kas dayanıklılığını artırır ve vücut dengesini korumaya yardımcı olur.
MOLA VERMEK
Çalışma sürecinde düzenli aralıklarla verilen kısa molalar hem bedensel hem de zihinsel sağlığı destekler. Molalar, kasların dinlenmesine ve enerji seviyesinin korunmasına katkı sağlar.
ESNEME HAREKETLERİ YAPMAK
Çalışma sırasında yapılacak basit esneme hareketleri kas gerginliğini azaltır. Hem alt hem üst vücut için uygulanan esnemeler, kas ağrılarının önlenmesine yardımcı olur.
POSTÜRE DİKKAT ETMEK
Yorgunluk nedeniyle yanlış duruşlar benimsenebilir. Bu durum omurga sağlığını bozarak uzun vadeli sorunlara yol açabilir. Ayakta çalışırken omurgayı dik tutmak, omuzları gevşek bırakmak ve doğru duruşu korumak önemlidir.
MEDİKAL AYAK BAKIMI YAPTIRMAK
Ayakta çalışan bireyler düzenli olarak medikal ayak bakımı yaptırarak ayak sağlığını koruyabilir. Ölü deriden arındırma ve uygun bakım uygulamaları sayesinde ayak problemleri önlenebilir.
SAĞLIKLI BESLENMEK
Dengeli beslenmek, gün boyu enerjik kalmayı sağlar. Özellikle potasyum ve magnezyum açısından zengin besinler, kas krampları ve spazmları önlemeye yardımcı olur.
YETERLİ SU İÇMEK
Kasların büyük bir kısmı sudan oluştuğu için yeterli su tüketmek kas sağlığı açısından kritik öneme sahiptir. Susuzluk kas güçsüzlüğüne ve performans düşüklüğüne yol açabilir.
UYGUN MASA VE TEZGAH KULLANMAK
Ayakta çalışırken kullanılan masa ya da tezgahın boy uzunluğuna uygun olması gerekir. Uygun yükseklikte olmayan tezgahlar postür bozukluklarına sebep olabilir.
VARİS ÇORABI KULLANMAK
Kompresyon çorapları, kan dolaşımını düzenleyerek ayak bileklerinde kan birikimini önler. Ayrıca kas yorgunluğunu azaltarak uzun süre ayakta çalışanlar için fayda sağlar.
AYAKTA ÇALIŞMANIN UZUN VADELİ RİSKLERİ
Uzun süre ayakta kalmak, sadece kısa vadede yorgunluk ve kas ağrılarına değil, uzun vadede de ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Bunlar arasında:
- Topuk dikeni
- Aşil tendiniti
- Yüksek tansiyon
- Kronik venöz yetmezlik
- Bel kayması
SAĞLIĞI KORUMAK İÇİN ALINABİLECEK ÖNLEMLER
ORTOPEDİK AYAKKABI SEÇİMİ
Ayakta çalışanlar için doğru ayakkabı seçimi çok önemlidir. Ortopedik ve ayak yapısına uygun ayakkabılar, hem rahatlık hem de ayak sağlığı için gereklidir. Çok sert ya da çok yumuşak tabanlardan kaçınılmalıdır.
ERGONOMİK ÇALIŞMA ALANI TASARIMI
Çalışma alanında uygun sandalye, ayarlanabilir masa ve monitör bulunması gerekir. Bu sayede çalışanlar mola esnasında kaslarını dinlendirebilir ve postür bozukluklarının önüne geçebilir.
DOĞRU DURUŞ VE HAREKET ALIŞKANLIKLARI
DOĞRU DURUŞ NASIL OLMALIDIR?
- Omuzlar gevşek olmalı,
- Omurga dik durmalı,
- Kalça öne ya da arkaya eğilmemeli,
- Ekran ile göz mesafesi 45-60 cm olmalı,
- Dirsekler 90° açıyla bükülmeli.
DÜZENLİ ESNEME VE EGZERSİZLER
Lunge: Bir bacak öne atılarak diğer diz bükülür ve birkaç saniye beklenir.
Topuk Kaldırma: Parmak uçlarına kalkılarak baldır kasları çalıştırılır.
Omuz Silkme: Omuzlar kulak hizasına kadar kaldırılıp gevşetilir.
Görsel Kaynak: shutterstock/istockphoto