'Arzumuz THY'nin bütün uçaklarının Airbus olması'

Geçen yıl 777 uçak sipariş aldınız, 483 adet teslimat yaptınız. 2009 yılının ilk iki ayında ise 4 adedi THY'den olmak üzere sadece 6 adet sipariş alabildiniz. Bu yılın 2008'dan daha kötü olacağını söyleyebilir miyiz?

Geçen yıl yaptığımız uçak satışından çok memnunuz. 2008 beklentilerimizin üzerindeydi. 2009'un her zaman yavaş bir yıl olacağını düşündük. Herkes krizin geleceğini biliyordu. Bu yıl totalde kaç uçak satacağımızı kestirmek gerçekten çok zor.

Boeing'in, 787 Dreamliner modelinin üretim programı, sizin aynı sınıftaki uçağınız Airbus A350'den önce başladı. A350 programı biraz problemli başlamıştı ancak sonrada bazı değişiklikler yapılarak A350XWB doğdu. Bekleniniz nedir?

Dediğiniz gibi Boeing, 787'nin üretimine A350'den önce başladı Ancak şimdi durum tersine döndü. A350 programında çok ilginç bir

Yazarımız Güntay Şimşek Airbus'ın Avrupa'dan sorumlu Başkan Yardımcısı Chistopher Buckley ile görüştü.

evrim geçirdik. Airbus için çok zor bir karardı. 2 yıl A350'nin üretim programı için çalıştıktan sonra aralarında THY'nin de bulunduğu birçok havayolu uçakta bazı değişiklikler yapılmasını talep etti. Bunun üzerine mevcut modelimizi daha geliştirerek A350XWB'yi pazara sunduk. Üretim programındaki gecikmemiz Boing'in 787 Dreamliner modelinde ne tür çalışmalar yaptığı konusunda bize ön bilgi verdi. Üç farklı modelde üreteceğimiz A350 THY içinde çok ideal bir uçak. 500'den fazla sipariş alan A350'nin pazarda 787'den daha çok ilgi göreceğini düşünüyoruz.

Havayolları sipariş verirken yüzde 50 Airbus, yüzde 50 Boeing dengesini gözetmek istiyor. THY'nin büyük bir alım ihalesi var. Bu ihaleden ne bekliyorsunuz?

THY bizim için çok önemli bir müşteri. Herkes b bu soruyu soruyor. Ben de 'ihale tamamını kazanmak istiyoruz' di cevap veriyorum. Ama iyimser olmak gerekirse THY'ye A350 modelimizi satmak birinci önceliğimiz. Yine ihalede pakete A330 modelimizi eklemek istiyoı THY, halen A330 uçaklarımızı kullanıyor ve bu uçaktan çok memnun. THY A320 ailesinin de iyi operatörlerinden biri. Yine bı pakete birkaç tane daha A320 ve A321 ekleyebiliriz. A380 de THY için çok uygun bir uçak olabilir. Hayalimiz de THY'ye 5 adet A38 satmak da var. THY'nin çok hızl büyüdüğünü, çok iyi işler yaptığ görüyoruz. İstanbul çok popüler hub (merkez) haline geldi. Böyle büyük bir ihalede bütün uçaklar Airbus olması çok zorlayıcı bir durum olur.

2009 İÇİN TAHMİNDE BULUNMAK İSTEMEM

2009'u nasıl kapatmayı planlıyorsunuz? Sipariş, teslim ve iptal rakamları nasıl olacak? Krizin havayollarını daha ne kadar etkileyeceğini bilmiyoruz. Yine de Airbus pazarı şaşırtabilir çünkü havayollarının da geleceğe hazırlanması lazım. Şimdiden 500 adet A350 siparişi aldığımız için bu uçak için yeni sipariş almamız çok zor. Yani 2018'den önce A350 siparişi almayı öngörmüyoruz. Bu durum THY'yi olduğu gibi pek çok havayolunu motive ediyor. 'Zaman belki kötü ama uzun vadede uçak siparişi vermek için iyi bir zaman' diye düşünen havayolları var. 2009'un sonuna ilişkin bir tahminde bulunmak istemiyorum. 2010 baharında iyileşme bekliyoruz

Geçen yılın aynı dönemine oranla bu yılın ilk üç ayında siparişlerinizde büyük düşüşler var. Bu yıl kaç adet sipariş almayı hedefliyorsunuz?

Aylara göre kıyaslama yapmak zordur. Mesela geçen yıl Mart ayında bir havayolundan 50, 60 uçaklık çok büyük bir sipariş almışızdır. Belki bu sene nisan veya haziranda çok daha büyük bir sipariş alabiliriz. Bu yüzden yıldan yıla kıyaslama yapmak aydan aya kıyaslama yapmaktan daha sağlıklı. Tahmin etmek zor olsa da bu seneki sipariş rakamlarının geçen yıldan daha düşük olacağını söyleyebilirim. Bu düşüşte krizin elbette etkisi var. Çünkü müşterilerimizin birçoğu zor zamanlar geçiriyor. Bu yüzden 2009'un 2008'den çok daha iyi olacağını düşünmek imkânsız.

Krizin bu kadar etkili olacağını düşünmüş müydünüz? 2010 yılı için ne öngörüyorsunuz?

Şu anda çok iyimser düşünmeye çalışıyoruz ve 2009'un sonlarında her şey iyiye doğru gitmesini umuyoruz. 2010'un baharında iyileşme sürecine girilecek. Ekonomik krize rağmen hepimizin, Türkiye'deki insanların seyahat etmeye ihtiyacı var. insanların seyahat etmeye, iş yapmaya, arkadaşlarını görmeye, tatile çıkmaya devam etmeleri gerekiyor, işler şu an kötü gidiyor ama hep böyle kalmayacak.

THY için kriz ortamı fırsat anlamına geliyor'

THY büyürken bazı havayolları küçülüyor. Airbus havayollarını nasıl motive ediyor?

Bazı havayollarında kapasite fazlası olduğu için yeni sipariş vermek şöyle dursun uçaklarını kiralıyorlar. THY gibi havayolları içinse kriz ortamları aynı zamanda bir fırsat demek. Airbus, THY'nin Hintli Jet Airvvays'den üç adet 777-300ER'ı aniden filosuna katılmasından memnun olmadı. Ancak THY bu fırsatı gördü ve yüksek kapasiteli bir uçağı çok zorlu bir dönemde çok uygun fiyatla hızla filosuna kattı. THY'nin 2009'da açacağı uçak alım ihalesi de çok iyi bir manevra. Havayollarının siparişlerini iptal ettikleri bir dönemde Airbus olarak bizde THY ile iyi bir anlaşma yapmak için bu ihaleyi büyük sabırsızlıkla bekliyoruz.

'Pazarı Boeing ile paylaşmaktan memnunuz'

Boeing ile Airbus arasındaki rekabetin 2009'da kimin lehine sonuçlanacağı merak ediliyor. Pazar liderliğinde bir değişim olacak mı?

Pazarda elbette birinci olmak, liderliğimizi sürdürmek güzel bir düşünce. Bizim hedefimiz her zaman pazarı Boeing ile paylaşmaktır. Eğer her yıl pazarın yüzde 50'sine sahip olabilirsek çok mutlu oluruz. Bazı yıllar bu rakam yüzde 45, yüzde 55 hatta yüzde 65 olabilir, illa lider olacağız diye bir şey yok ama pazarın yarısını elimizde tutmak istiyoruz. Pazarda tek bir üreticinin hâkimiyeti ne bize ne de havayollarına yarar sağlar. Biz pazarı yüzde 50-50 paylaşmaktan gayet memnunuz.

gsimsek@htgazete.com.tr