Emekli olmadan istifa edene de tazminat verilir

1999 yılında yapılan kanun değişikliği ile en az 15 yıllık sigortalılık süresi ve bu süre içinde en az 3600 günü olanlara SGK kıdem tazminatı alabilir yazısı vermek zorundadır. Bu yazı ile işverene müracaat ederek istifa eden işçiye de kıdem tazminatı ödenmek zorunluluğu vardır

Ali bey, bir kamu kurumunda SSK'lı olarak çalışıyorum ve 18 yıllık sigortalılık sürem ile yaklaşık 6000 günüm var. Bağlı olduğum Çanakkale SSK'ya gidip, 15 yıllık sigortalılık süresi ve en az 3600 günümü tamamladığımdan, "kıdem tazminatı alabilir" yazısı istedim. Bana önce git istifa et işinden ayrıl sonra gel bizden bu yazıyı iste dediler ve yazıyı vermediler. Ben şimdi ne yapacağım, istifa etsem de gitsem işveren tazminat vermez, istifa etmeden SSK'ya gidiyorum yazı vermiyorlar. İsmi saklı

NORMAL İSTİFA EDENE TAZMİNAT ÖDENMESİ GEREKMEZ

Normal şartlarda herhangi bir haklı sebep yok iken işe gelmeyen veya işinden dilekçe ile istifa ederek ayrılan işçiler 4857 sayılı İş Kanunu'nun 17'nci maddesine göre ayrılmış sayılırlar ve herhangi bir kıdem tazminatı alma hakları olmadığı gibi ihbar sürelerine uymazlarsa bir de bu süre kadar işverene para ödemekle karşı karşıya kalabilirler.

1999 YILINDA KANUN DEĞİŞTİRİLDİ

08.09.1999 günlü Resmi Gazete'de yayınlanan 4447 sayılı Kanun ile çalışanların emeklilik şartları arasına bir üçüncü şart olarak yaş şartı da eklendi. Bu şart sonrasında bir de kıdem tazminatının yasal düzenlemesi olan 1475 sayılı İş Kanunu'nun 14'üncü maddesine aşağıdaki 5'inci bent ilave edildi.

"5. 506 Sayılı Kanun'un 60'ıncı maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (a) ve (b) alt bentlerinde öngörülen yaşlar dışında kalan diğer şartları veya aynı Kanunun Geçici 81'inci maddesine göre yaşlılık aylığı bağlanması için öngörülen sigortalılık süresini ve prim ödeme gün sayısını tamamlayarak kendi istekleri ile işten ayrılmaları nedeniyle," kıdem tazminatı ödenmesi kararlaştırılmıştır...

Maddenin içeriğine göre; madde içinde geçen kanun maddeleri tek tek irdelendiğinde aşağıdaki şartları tamamlayanların isterlerse işlerinden ayrılıp kıdem tazminatı alabilme haklarının olduğu görülecektir.

A- 506 sayılı Kanun'un 60'ıncı maddesine göre,

1- Kadın ya da erkek olsun başkaca bir şart aranmaksınız 7000 gün sayısı olanlar veyahut,

2- Kadın ya da erkek 25 yıllık sigortalılık süresi ve en az 4500 günü olanlar,

B- 506 sayılı Kanun'un Geçici 81/B maddesine göre,

- Kadın ise 20 ve erkek ise 25 tam yıl sigortalılık süresi ile aynı maddede belirtilen gün sayılarına (5000 ile 7000 arasında değişir) ulaşmış olanlar,

C- 506 sayılı Kanun'un Geçici 81/C maddesine göre,

- İster kadın olsun ister erkek, en az 15 yıldan beri sigortalı olan ve en az 3600 gün sayısını tamamlayanlar, emeklilik yaşlarını bekleyerek işyerinden kıdem tazminatı alarak ayrılabilmektedirler.

SGK ÇANAKKALE HATA ETMİŞ

Sayın okurum, Çanakkale SGK İl Müdürlüğü'nden kim size bu bilgiyi vermişse yanlış bilgi vermiş. Siz, yazılı olarak Çanakkale SGK İl Müdürlüğü'ne şu şekilde bir dilekçe verin.

"Sigorta başlangıcım ve prim ödeme gün sayıma göre 1475 sayılı Kanun'un 14'üncü maddesindeki şartları tamamladığıma dair ve dilersem işyerinden ayrıldığımda işverene verilmek üzere 'kıdem tazminatı alabilir' yazısının tarafıma verilmesini talep ederim."

Bu dilekçe sonrasında size bu yazıyı vermek zorundalar. Öte yandan, önce istifa et sonra gel yazı verelim diyen kişi kim ise, ne İş Kanunu'nu biliyor ne de Sosyal Güvenlik Hukukunu, çünkü, herhangi bir sebep göstermeden istifa edip sonrasında bu yazıyı götürene işverenlerin tazminat ödeme yükümlülüğü olmaz. Kanun koyucu bu düzenlemeyi yaparken, işçinin işyerinden ayrılırken gerçek niyetinin ne olduğunu bilmesi ve emeklilik için yaş hariç diğer şartları taşıyıp emeklilik gününü evinde bekleyebilmesini temine çalışmıştır.

BU TÜR ÇIKIŞTA İHBAR SÜRESİ DE GEREKMEZ

SGK'dan alınacak "kıdem tazminatı alabilir" yazısı ile işyerinden ayrılma halinde 4857 sayılı İş Kanunu'nun 17'nci maddesindeki ihbar sürelerine de uymak gerekmez. Yani, işçi bu yazıyı SGK'dan aldıktan sonra işverene verir vermez aynı gün işini bırakabilir ve tazminatını isteyebilir. İşveren bu durumda tazminatı nakden ve defaten ödemekle mükelleftir.

SONRADAN ÇALIŞMA DA YASAK DEĞİLDİR

Normal şartlarda, işyerinden ayrılırken evinde emeklilik gününü beklemeyi amaçlayan işçi bir müddet sonra bu düşüncesini de değiştirebilir ve bir başka işyerinde veya aynı işyerinde yeniden işe girmek de isteyebilir. Bu durumda kıdemi ödeyen işveren tazminatı geri isteyemez, daha doğrusu geri isteyebilmesi için işyerinden ayrılırken gerçek niyeti bu değildi diyebilir ama bu niyeti ispat etmesi gerekir.