Dünyanın gözü İstanbul'da
İran ile 5+1 ülkeleri arasında gerçekleştirilecek olan nükleer müzakereler başladı
İran ile Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin daimi üyeleri ABD, Rusya Federasyonu, Çin Halk Cumhuriyeti, Fransa ve İngiltere ile Almanya'dan oluşan ''5 artı 1'' ülkeleri arasındaki yeni tur nükleer müzakereler, Lütfi Kırdar Uluslararası Kongre ve Sergi Sarayı'nda başladı.
Müzakarelerin başlamasından önce Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu ilk olarak Avrupa Birliği (AB) Dışişleri Yüksek Temsilcisi Catherine Ashton'ı, kısa bir süre sonra da İran Ulusal Yüksek Güvenlik Konseyi Sekreteri ve Nükleer Başmüzakereci Said Celili'yi karşıladı.
Davutoğlu, Ashton ve Celili ile ayrı ayrı İstanbul manzarasının tasvir edildiği fonun önünde fotoğraf çektirdi.
Ashton ve Celili de aynı fonun önünde beraber poz verdikten sonra ayrı kapılardan müzakerelerin yapılacağı salona girdi.
Daha sonra, ''5 artı 1'' ülkeleri adına Catherine Ashton ve İran adına Said Celili'nin başkanlığındaki müzakerelere, ülkelerden üst düzey bürokratların da katılımıyla başlandı.
Müzakerelere katılmayan Bakan Davutoğlu, Lütfi Kırdar Uluslararası Kongre ve Sergi Sarayı'nda kendine tahsis edilen bir bölümde çalışmalarını sürdürüyor.
Müzakereleri izlemek için dünyanın dört bir yanından bir basın ordusu İstanbul Lütfi Kırdar Kongre ve Sergi Sarayı'na hücum etti. Müzakerelere akredite olan basın mensubu sayısı 29 ülkeden tam 560 kişi...
İşte nükleer kareler!ASHTON: İSTANBUL, İRAN'IN ENDİŞELERİNİ GİDERMEK İÇİN FIRSAT
AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Catherine Ashton, İran'ın nükleer silah programına yöneldiğine dönük endişelere sahip olduklarını ifade etti. Ashton, bugün İstanbul'da başlayan müzakerelerin, İran'ın bu endişeleri gidermek için fırsat olduğunu söyledi.
Müzakerelerde dünya güçlerini temsil eden Ashton, bugünkü toplantıda, müzakerelerde ilerleme sağlanıp sağlanmayacağının görüleceğini kaydetti. Ashton, "Umarım, bugün askıya alınan sürecin yeniden başladığını görürüz. İran'ın nükleer silah programından uzaklaştığını gösterecek güveni inşa edebilmek için buradayız." dedi.
Bugünkü görüşmeleri daha çok, İran'ın masaya getireceklerini belirleyeceğini ifade eden Ashton, "Bir seneden fazla bir sürenin ardından yeniden burada toplandık. Öncelikle güven tesis edecek önlemler çağrısı yapacağız. Mesela İran, gözlemcilerin daha fazla tesise girmesine izin verebilir. Ama aynı zamanda sivil nükleer gücünün Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Anlaşması'ndaki taahhüdüne uygun olarak devam edeceğini göstermeli." ifadelerini kullandı.
Catherine Ashton, İranlı başmüzakereci Said Celili ile dün yaptıkları görüşmede, Tahran'daki nükleer araştırma merkezine tıbbi amaçlı nükleer materyal sağlanmasını da teklif ettiklerini söyledi. Ashton, "Bu teklife cevap vermediler ama hala masadalar." dedi.
Dün akşamki görüşmeyi de değerlendiren Ashton, "Atmosfer çok iyiydi. Bugün neler olacağını da göreceğiz." diye konuştu.
"BUGÜN SON SÖZLER SÖYLENMEYECEK"
Catherine Ashton'ın sözcüsü Michael Mann, İran'la nükleer müzakerelerde "bugün son sözlerin söylenmeyeceğini, bir süreci başlatmak için temel atmayı umduklarını" söyledi.
Mann, İran ile Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin daimi üyeleri ABD, Rusya, Çin, Fransa ve İngiltere ile Almanya'dan oluşan ''5 1'' ülkeleri arasında, Lütfi Kırdar Uluslararası Kongre ve Sergi Sarayı'nda başlayan nükleer müzakereler konusunda basın mensuplarına bilgi aktardı.
Yeni bir süreci başlattıklarını vurgulayan Mann, temel konularda bir anlaşma sağlanması halinde ikinci tur görüşmelere geçilebileceğini bildirdi.
Irak hükümetinden ikinci tur görüşmelerin Bağdat'ta yapılması konusunda bir teklif aldıklarını belirten Mann, ancak henüz kararın verilmediğini söyledi.
Nükleer müzakereler konusunda daha önce ortaya konulan şartların hala geçerli olduğunu vurgulayan Mann, yeni tur görüşlerde atmosferin şu ana kadar çok pozitif olduğunu kaydetti.
Mann, "İran'ın tekliflerini duymayı bekliyoruz" dedi.
Dün akşam tarafların katıldığı yemeğin üç saat sürdüğünü ve çok iyi bir atmosferde geçtiğini ifade eden Mann, yemekte nükleer program konusunun görüşülmediğini, iyi ilişkilerin nasıl kurulabileceğinin konuşulduğunu söyledi.
Mann, "Eğer İran, uluslararası toplumu, programın tamamıyla barışçı amaçlar için uygulandığı ve taahhütlerine uyacağı konusunda tatmin edebilirse böylece görüşmeler sona erebilir" dedi.
Masada olan bütün ülkelerin farklı yaklaşımları olduğuna dikkati çeken Mann, ancak hepsinin aynı çizgide durduğunu ve taahhütlerine uyması konusunda İran'a baskı uyguladığını söyledi.
Toplantının sona ermesinin, görüşmelerin başarılı veya başarısız geçmesi konusunda bir ipucu olmayacağını ifade eden Mann, görüşmelerin toplantının ardından da devam edebileceğini kaydetti.
Mann, "Bugün son sözler söylenmeyecek, bir süreci başlatmak için temel atmayı umuyoruz" dedi.
İSTANBUL MÜZAKERELERİNİN İLK BÖLÜMÜ BİTTİ
Avrupa Birliği (AB) Dışişleri Yüksek Temsilcisi Catherine Ashton'ın sözcüsü Michael Mann, İran'la ''5 1'' ülkeleri arasındaki nükleer müzakerelerin öğleden önceki bölümünün yapıcı bir atmosferde geçtiğini, öğleden sonra ikili görüşmelerin yapılacağını bildirdi.
Mann, İran ile Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin daimi üyeleri ABD, Rusya, Çin, Fransa ve İngiltere ile Almanya'dan oluşan ''5+1'' ülkeleri arasında, Lütfi Kırdar Uluslararası Kongre ve Sergi Sarayı'nda başlayan nükleer müzakereler konusunda basın mensuplarına bilgi aktardı.
Görüşmelere öğle yemeği arası verildiğini bildiren Mann, "müzakerelerin öğleden önceki bölümünün yapıcı bir atmosferde geçtiğini ve tarafların öğleden sonraki bölümde ikili görüşmeler yapacaklarını" bildirdi.
Müzakerelerin geçen yıla oranla daha olumlu olduğunu vurgulayan Mann, tarafların saat 16.30 veya 17.00'de tekrar toplu olarak bir araya gelmelerinin planlandığını ifade etti.
Geçen yıl ortaya konan güven artırıcı önlemlerin halen masada olduğunu da belirten Mann, öğleden önceki oturumdaki görüşmelerin yeni önerilere odaklanmadığını kaydetti.
Mann, Ashton'ın bugünkü görüşmelerin ardından basın toplantısı yapmasının öngörüldüğünü de söyledi.
BATI NE İSTİYOR?
Batı, İran'dan nükleer faaliyetlerini durdurmayı ve yüzde 20 oranında uranyum zenginleştirme faaliyetlerini askıya almasını istiyor. Bu yönde baskı oluşturmak için AB ülkeleri, İran'a 1 Temmuz'dan itibaren yaptırım uygulamaya başlayacağını açıklamıştı. Yaptırım kararı çerçevesinde AB ülkeleri İran'dan petrol alımını durduracak. İran bu karar karşısında 1 Temmuz'u beklemeden İngiltere, Yunanistan, Fransa gibi ülkelere ham petrol satışını durdurdu.
İRAN HALKI UMUTLU
İran halkı, bugün İstanbul'da İran ile P5+1 ülkeleri arasında yapılacak nükleer müzakerelerde ilerleme kaydedileceğinden umutlu.
İran ile Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin daimi üyeleriyle Almanya'dan oluşan "5 artı 1" ülkeleri arasında bugünn yapılacak nükleer müzakereler toplantısına katılacak heyet temsilcileri dün İstanbul'a gelmeye başlarken İran halkı da görüşmelerin İran ekonomisi üzerindeki ambargoları hafifleteceğini belirtiyor.
Mahmud Ahmedi Biygesh isimli İran vatandaşı yaptığı açıklamada "Batı ülkeleri bizim nükleer programımızı durdurmanın imkansız olduğunun artık farkına varmalı. Hepimiz müzakerelere hazırız ancak herhangi bir ültimatomu kabul etmeyeceğiz. Batı dayatmaları olmadan şeffaf bir müzakere süreci ile herkes için kabul edilebilir bir çözümün bulunulacağını bekliyoruz. Ve bu doğrultuda ilişkilerin geliştirileceğini düşünüyoruz." dedi.
Yazar ve siyasi analist Muhammed Shamss "Görüşmelerde Batı ülkeleri, İran'a yönelik uygulanan bazı yaptırımlarını kaldırmayı kabul ederse İran'da uranyum zenginleştirme programını durdurarak beklenmedik bir adım atabilir. Batı'nın Fordow tesislerinin kapattırılması taleplerini kabul edilemez görüyorum." dedi.
Faraz Amjad isimli İran vatandaşı "Ben görüşmelerde İran'ın ekonomisi üzerindeki baskıların kalkacağını düşünüyorum. Görüşmelerin olumlu sonuçlar getireceğini düşünüyorum." dedi.
Rashid Ghobad isimli bir diğer İran vatandaşı ise "Ben bu görüşmelerden bir başarı çıkacağını düşünmüyorum. Çünkü Batılı ülkelerin toplantıda İran'a tavizler vereceği kesin." dedi.
NÜKLEER MÜZAKERE HEYETLERİ DÜN İSTANBUL'A GELDİ
İran ile P5+1 (Birleşmiş Milletler 5 daimi üyesi ABD, İngiltere, Fransa, Rusya, Çin + Almanya) arasındaki nükleer müzakerelere katılacak heyetler gün boyunca İstanbul'a geldi.
İran ile P5+1 (Birleşmiş Milletler 5 daimi üyesi ABD, İngiltere, Fransa, Rusya, Çin + Almanya) arasındaki nükleer müzakereler yarın Lütfi Kırdar Kongre Merkezi'nde yapılacak. Müzakerelere katılacak heyetler gün boyunca İstanbul'a geldi. İlk olarak dün sabah erken saatlerde İran Ulusal Yüksek Güvenlik Konseyi Genel Sekreteri ve Nükleer Başmüzakereci Said Celili, İran Mohan Air Hava Yolları'na ait bir uçakla Tahran'dan İstanbul'a geldi. Celili Atatürk Havalimanı VİP Salonu'ndan kalacağı otele geçti. Öğle saatlerinde ise art arda ABD Dışişleri Bakanlığı Siyasi İşler Müsteşarı Wendy Sherman, Almanya'dan Hans Dieter Lucas, Avrupa Birliği adına Helga Schmit ve Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Riabekov İstanbul'a geldi.
Atatürk Havalimanı'nda gazetecilerin sorularını yanıtlayan Riabekov, müzakerelerden umutlu olduğunu belirterek, "Her iki taraf da, güven inşa edici. Çok umutluyum, çok iyimserim. İran tarafı süreçte şu an daha ciddi, daha yapıcı ve daha ilgili" dedi.
