Ayakkabıcılar taban üretimi için düğmeye bastı
Ayakkabıda kullanılan tabanların ithalatına yüzde 10 ek vergi gelince içeride üretim için çalışmalar başladı. Kapasitenin artırılacağını ve Türkiye'de bulunmayan çeşitlerin de üretileceğini söyleyen TASD Başkanı Çetin, 55 milyon dolar yatırım yapıldığını açıkladı
Menekşe ATASELİM-HT GAZETE
Ağustos 2014’te Avrupa Birliği (AB) dışından ayakkabı ithalatına ek vergi gelmesi ithalatta keskin düşüşlere neden olup perakendecileri zorlarken, iç piyasadaki üreticiler artan talebi karşılamak için hummalı bir çalışmaya girişti. Ayakkabılarda kullanılan taban ve deri gibi parçaların ithalatına da yüzde 10 vergi gelince, yatırımlar yetersiz bulunan taban üretimine kaydı. Türkiye Ayakkabı Sanayicileri Derneği (TASD) Başkanı Hüseyin Çetin’in verdiği bilgiye göre, toplam değeri 55 milyon doları bulan yatırım için düğmeye basıldı. Vergiden önce üretimden çıkmayı düşünenlerin kapasite artırdığını ve yeni yatırımların başladığını kaydeden Çetin, “Faylon taban üretimi için Bayrak Taban ve Muya günde 2 bin adet üretim kapasiteli yatırım yaptı. Birçok poliüretan makinesi işsizlikten satılığa çıkmıştı; vergiden sonra tesislere yeni makineler alındı. Ziylan’ın eva taban fabrikası vardı, yenisini kurdu. Toplamda 55 milyon dolarlık yatırımdan bahsediyoruz” dedi. Özellikle faylon taban konusunda Türkiye’de üretime başlanmasının önemli olduğuna dikkat çeken Çetin, “Kapılarda kuyruk var. Yıl sonunda günlük kapasite 50 bine çıkar” diye konuştu.
‘STANDARTLARA UYGUN TESİS SAYISI DÜŞÜK’
Ek vergilerin üretim gücünü artıracağını vurgulayan Çetin, şöyle devam etti: “Verginin kalkmasına karşıyız. Çok da mümkün görünmüyor zaten. Türkiye’de üretilemeyecek ayakkabı yok; fakat Avrupa dışından ithalat yapan markaların kâr marjı düştüğü için bunu kabul etmek istemiyorlar. Türkiye’deki 18 bin 500 üreticinin ancak yüzde 60’ı AB standartlarına uygun; bu doğru. Zamanla daha iyi olacak. Sağlık gibi hayati konularda sorun yok. Sanayi bugüne kadar kendini geliştiremedi ama şimdi çok umutluyuz.”
‘LACOSTE ÜRETİM İÇİN SİPARİŞ VERDİ’
Deride yüzde 50, suni malzemeden yapılan ithal ayakkabıda yüzde 30 ek verginin ardından pek çok markanın Türkiye’de üretim fırsatı kolladığını belirten Hüseyin Çetin, şöyle konuştu: “Hummel, İstanbul’da 2 milyon çift için bağlantı kurdu. Zara; İstanbul, İzmir ve Bursa’da görüşmeler yapıyor. 5 milyon adetlik Avrupa tedarikinin bir kısmını buraya kaydırmak istiyor. Lacoste, İstanbul’da üretim için sipariş verdi; New Balance ve Adidas temaslarını sürdürüyor. LC Waikiki ve Derimod gibi Türk markalar da iç piyasadan alımı artırdı.” Türk üreticilerin tasarım eksiği olduğunu ifade eden Çetin, “Geçen hafta Türkiye Ayakkabı ve Aksesuvar Tasarımcıları Birliği’ni kurduk. 18 tasarımcı var. Yıl sonunda 50 olacak” dedi.
'FİYATI ARTIRAN DOLARIN YÜKSELİŞİ'
Çetin, vergiden sonra Türkiye’de üretimin yüzde 30 pahalanmasıyla ilgili eleştirileri şöyle yanıtladı: “Fiyat arttı; çünkü dolardaki artış maliyeti yükseltti. Çoğu marka Çin’e yüksek adet sipariş verip ödemeyi yüzde 30 avans, yüzde 70 mal tesliminden önce nakit olarak yapıyor. Türkiye’de ise 12 aylık vadeler önerilebiliyor. Bu da bizi zorluyor.”