Enflasyonda düşüş döviz kuruna mı bağlandı?

Gaye Erkan’ın Merkez Bankası başkanlığına atanması gibi, ilk Enflasyon Raporu’nda da beklentiler yüksek tutuldu. Ancak beklentileri karşılayan güçlü ve oldukça şeffaf bir içerik de ortaya çıktı. Piyasaların tepkisi de pozitif yönde oldu.

➔Yılsonu enflasyon tahmininde yüzde 22.3’ten bugünkü koşullarda gerçekçi biçimde yüzde 58’e çıkarılarak cesur ve kalın bir ayarlamaya gidildi.

➔Enflasyonun kur artışı, ücret artışı ve vergi artışı ile yükseleceği, gelecek yılın ikinci çeyreğinde yüzde 60 ile tepe noktası yaptıktan sonra 2024’ü yüzde 33, 2025’i yüzde 15’le bitireceği tahmin edildi.

➔Enflasyonda istikrar dönemi ancak 2025 yılı ile başlayacak.

➔Böylece normale dönüşe 2.5 yıl gibi uzun sayılan bir geçiş süreci konuldu.

➔Çünkü parasal sıkılaştırma ve faiz artırımları kademeli, dengeli ve istikrarlı ve ekonomiye zarar vermeden yapılacak.

➔Bunun da nedeni biliniyor, malum yerel seçimler ve atamayı yapan siyasi otoritenin isteği.

➔Nitekim dünkü Enflasyon Raporu sunumunu takiben, gecikmeli de olsa Merkez Bankası başkan yardımcılarının değiştirilmesi yoluna gidilmesi ilginçti.

➔Cumhurbaşkanı değişikliği yaparak Başkan Gaye Erkan’ın konumunu ve yönetimini güçlendirdi. Öyle anlaşılıyor ki sunum beğenildi ki, atamalar yapıldı ve bir süre bu yönetimle yola devam edilecek.

-Bu anlamda atamalar da tıpkı faiz artışlarında olduğu gibi kademe kademe yapılacak demektir.

➔Yeni ekip, icraat alanları genişletilir, para politikasında elleri fazla tutulmaz ve kamu bankaları, bütçe, ücret artışları ile köstek olunmazsa başarılı işler çıkartır.

➔Rezervler güçlenir, dışarıdan sermaye akışı hızlanır, döviz kuru zamanla istikrara kavuşabilir. -Yine TL’nin zaman içinde değerlenmesiyle enflasyon aşağı çekilir. Yani enflasyonu düşürecek yine TL’nin değerlenmesi olacak.

➔Bitişikte yer alan enflasyon tahmini patikasının önce yüzde 60’la tavan yapıp gelecek yılın ikinci yarasından itibaren düşüşe geçmesi tam da siyasi takvim ve sermaye akışlarının hızlanabileceği dönemle örtüşüyor.

➔2002-2011 arası 10 yıl değer kazanan TL geçmişte enflasyonu tek haneye indirmişti.

➔2011’den başlayan TL’deki değer kaybı halen devam ediyor ve enflasyonun üç haneli rakamlara yaklaşmasında en büyük pay onun.

➔Nitekim Enflasyon Raporunda döviz kurundan enflasyona geçişkenliğin 2018’den itibaren yeniden yükselişe geçtiği ve yüzde 25 düzeyinde tahmin edildiği bilgisi yer aldı.

➔Buna göre kurda seçim sonrasında meydana gelen yüzde 38’lik artışın enflasyona yaklaşık 10 puanlık artırıcı etkisi olması beklenir.

➔10 yıl devam eden değer artışını, 12 yıllık değer kaybı süreci izledikten sonra yeniden TL’nin değerleneceği bir döneme gireceksek, üretim ve verimlilikte ciddi dönüşüm de olmalı. Yoksa rekabet gücü kaybı gündeme gelecek.

➔Tabi değerli TL’nin olabilmesi ve sürdürülebilmesi için sermaye akımlarının güçlenmesi, bunun için de Türkiye’nin kredi notunun da yükselmesi gerekiyor.

➔Bu çerçevede ekonomide bir dönüşüm olacaksa, zaman alacak ve geniş çanak biçiminde kademeli olacak. Gelişmelere ve atılan adımlara bu açıdan bakmakta yarar olabilir.

➔Ancak tersi bir gidişin mümkün olacağı da dikkate alınmalı. Merkez Bankası yeni yönetiminin görev süresinin Naci Ağbal gibi çok kısa kesilmesi, bu konuda en güçlü sinyal olabilir.

➔“Seçici ve kredi ve miktarsal sıkılaştırma kararları almaya devam edeceğiz.

➔Enflasyon kısa vadede geçici bir yükseliş gösterecek. Geniş kapsamlı göstergeler seti enflasyonda güçlenmeyi işaret ediyor.

➔Zirveyi gelecek yılın ikinci çeyreğinde yüzde 60 civarında bekliyoruz. Enflasyonun ana eğilimindeki iyileşmeyi 2024’ün ikinci çeyreğinde hissedeceğiz.

➔Parasal sıkılaştırmayı kademeli olarak güçlendireceğiz.

➔Konut fiyatları ve gayrimenkuldeki arz talep uyumsuzlukları, kiraları yukarı çekerek enflasyonu etkiliyor.

➔Ücret artışları maliyet artışlarına yol açıyor.

➔İç talep tahminimizden güçlü seyrediyor.

➔Güçlü iç talep enflasyon ve döviz kurlarını etkiliyor, kur gelişmelerinin enflasyona yansıması maliyet kanallarından gerçekleşiyor.

➔Çıktı açığının kapanması dezenflasyonun önemli bir süreci olacak.

➔Fiyat istikrarı sürdürülebilir büyüme için önemli, seçici kredi adımları iç talebi dengeleyecek.

➔Enflasyondaki gerilemede döviz kurundaki istikrar ve emtia fiyatlarındaki düşüş etkili oldu.

➔Zorunlu karşılık uygulamasıyla piyasadan 450-500 milyar lira likidite çekilecek.

➔Bireysel krediler 2 trilyon TL’nin üzerine çıktı. Kredi genişlemesi iç talebi körüklüyor.

➔Sıkılaştırma adımları sonrası mevduat faizleri 12 puan gerileyerek yüzde 30 seviyelerine indi.

Mevduat faizleri enflasyon beklentileri ile uyumlu seviyelere geldi.

➔Dış finansal koşullarda iyileşme bekliyoruz.

➔Parasal sıkılaştırma sürecine bütünsel bakılmalı, faiz artırımlarına yeterli ya da yetersiz nitelendirmesi bu bütünsel yaklaşım incelendikten sonra yapılmalı.

➔TL cinsi yatırım araçlarını çeşitlendirmeye çalışıyoruz ve sermaye piyasalarının derinleşmesini destekleyeceğiz, KKM’den dövize geçiş düşük oranda seyrediyor.

➔Yüzde 5 enflasyon hedefini değiştirmeyeceğiz.

➔Kur seviyesi hedeflemiyoruz, kurda aşırılık gördüğümüzde müdahale TCMB’nin görev tanımında var.

➔(Kura müdahalede) Hazine protokolünü kullanmıyoruz. Şeffaflık adına doğrudan satışla bankalara yapıyoruz.

➔Kurda düzelme yaşandı. Sürdürülebilir dengeye doğru gitti. Bunun etkilerini görüyoruz.

➔Bankacılık sektörünün dinamikleri değişmiş durumda.

➔Birbirine girmiş ve bileşken düğümü çözerken tek tek, ince ince nokta atışı yaparak gitmek durumundayız.

➔Burada bir sıkılaştırma yapılmış zaten. Bazıları sıkılaştırma yönünde hareket ediyor şu an, bazıları değişik hedeflere gidiyor.

➔Optimizasyon problemini çözdüğünüz zaman makro ihtiyatı çerçevede en güzel etki analizinin anlaşılacağı nokta en kısıtlayıcı olanı bulmaktır.

➔Bir taneyi çektiğinizde o da mevduat kısmı, diğerleri çok hızlı bir şekilde etkilerini göstererek bizim önümüzde sergilenecektir.

➔Aşırılıklar oluşturmadan, zarar vermeden, kademeli olarak götürmek her merkez bankasının yaptığı stratejidir.”