Asgari geçim indirimi (AGİ) 2008 yılında hayatımıza girmekle birlikte, uygulamada hala mağduriyetler yaşanabiliyor. Okurlarımızdan zaman zaman, AGİ’sinin eksik ödendiğine yönelik mesajlar geliyor. Özel sektörde eksik ödemenin genelde, çalıştıkları iş yerine aile durumu bildirimi yapmamış olmalarından kaynaklandığı görülüyor. Kamuda daha az sorun görülmekle birlikte doğan çocuğun veya işsiz kalan eşin beyan edilmemesinden kaynaklı olarak kamuda da eksik AGİ söz konusu olabiliyor.
Asgari geçim indirimi, 1980’li yıllardan 2007 yılına kadar devam eden vergi iadesi için fiş toplama uygulamasının yerine 2008 yılında getirildi. AGİ, işçi ve memurların maaşları için ödedikleri verginin bir kısmının iade edilmesi anlamına geliyor. Her çalışan için, asgari ücrete karşılık gelen kazanca ödenen verginin yarısı oranında AGİ uygulanıyor. Buna ilaveten, çalışmayan eş için yüzde 10, ilk iki çocuğun her biri için yüzde 7.5, üçüncü çocuk için yüzde 10, diğer çocuklar için yüzde 5 oranında AGİ hesaplanıyor.
AGİ’nin eksik ödenmesinin en önemli sebebini, ilk işe girerken bazı özel sektör işverenlerinin çalışanlardan aile durumu bildirimi formunu almamış olması oluşturuyor. Ülke çapında faaliyet gösteren bazı zincir gruplarında bile buna dikkat edilmediği gözleniyor.
Ayrıca, çocuğu doğan, eşi işten ayrılan kişiler de aile durumundaki bu değişiklikleri iş yerine bildirmedikleri için AGİ’den eksik yararlanabiliyorlar.
Bazı işverenler ise AGİ’yi çalışanına hiç yansıtmamış veya eksik yansıtmış olabiliyor. Özellikle net ücret üzerinden ödeme yapan bazı işverenler AGİ’yi eksik ödeyebiliyor. Bu konuda geçmiş yıllarda yoğun şikâyetler gündeme geldi. 265 sayılı Gelir Vergisi Genel Tebliği, “Net ücret üzerinden anlaşmak suretiyle çalışanlar da asgari geçim indiriminden yararlanacak olup, hesaplanan vergiden mahsup edilen asgari geçim indirimi tutarları net ücretleri ile birlikte ücretliye ödenecektir” hükmünü içeriyor. Tebliğ bu konuda tereddüde yer bırakmıyor.
BORDRO NASIL KONTROL EDİLMELİ?
Asgari geçim indiriminin eksiksiz yatırılıp yatırılmamış olduğunu anlamak için geçmiş yıllardaki ve güncel bordronun, aşağıdaki tabloya bakılarak kontrol edilmesi gerekir. Henüz 2020 bordrosunu almamış olanlar, 2019 yılının herhangi bir ayının bordrosuna bakarak kontrol yapabilirler. Bekârlar veya eşi çalışanlar geçen sene aylık 191.85 TL AGİ’den yararlandı. Eşi çalışmayan ve bir çocuğu bulunan kişinin AGİ’sinin bordroda 259.00 TL; eşi çalışmayan 2 çocuklu kişinin 287.78 TL, 3 çocuklu kişinin de 326.15 TL görünmesi gerekiyor. Bordroda yer alan AGİ tutarının ilgili yıl için tabloda yer alan rakamlardan düşük olması, AGİ’nin eksik uygulandığı anlamına geliyor.
| Yıllara göre asgari geçim indirimi tutarları | |||||
| (TL) | |||||
| 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | |
| Bekar | 123.53 | 133.31 | 152.21 | 191.85 | 220.73 |
| Evli, eşi çalışmayan | 148.23 | 159.98 | 182.66 | 230.22 | 264.87 |
| Evli,eşi çalışmayan, 1 çocuklu | 166.76 | 179.97 | 205.49 | 259.00 | 297.98 |
| Evli, eşi çalışmayan, 2 çocuklu | 185.29 | 199.97 | 228.32 | 287.78 | 331.09 |
| Evli, eşi çalışmayan, 3 çocuklu | 209.99 | 226.63 | 258.76 | 326.15 | 375.23 |
| Evli, eşi çalışmayan, 4 çocuklu | 209.99 | 226.63 | 258.76 | 326.15 | 375.23 |
| Evli, eşi çalışan | 123.53 | 133.31 | 152.21 | 191.85 | 220.73 |
| Evli, eşi çalışan, 1 çocuklu | 142.05 | 153.31 | 175.04 | 220.63 | 253.83 |
| Evli, eşi çalışan, 2 çocuklu | 160.58 | 173.31 | 197.88 | 249.41 | 286.94 |
| Evli, eşi çalışan, 3 çocuklu | 185.29 | 199.97 | 228.32 | 287.78 | 331.09 |
| Evli, eşi çalışan, 4 çocuklu | 197.64 | 213.30 | 243.54 | 306.96 | 353.16 |
| Evli, eşi çalışan, 5 çocuklu | 209.99 | 226.63 | 258.76 | 326.15 | 375.23 |
ÇOCUKLARIN YAŞI KAÇ OLMALI?
Asgari geçim indirimi uygulanabilmesi için çocuğun mükellefle birlikte oturması ve 18 yaşını doldurmamış olması gerekiyor. Çocuk üniversite tahsilinde ise 25 yaşına kadar AGİ’den yararlanılıyor. Nafaka verilen, evlat edinilen çocuklar ile ana veya babasını kaybetmiş torunlardan mükellefle birlikte oturanlar için de AGİ’den yararlanmak mümkün bulunuyor.
EŞLERDEN SADECE BİRİ YARARLANABİLİR
Çocuklar için uygulanan AGİ’den anne ya da babadan sadece biri yararlanabilir. İki eş aynı anda aynı çocuklar için AGİ’den yararlanamaz. Çocuklar kimin üzerinden sosyal güvenlik hizmeti alıyorsa, AGİ’den sadece o eş yararlanabilir. Eşlerden biri memur ise çocuk yardımından da yararlanmak için çocukların memur eş üzerinden gösterilmesinde yarar bulunuyor.
ÇOCUK DOĞDUĞUNDA, EVLENDİĞİNİZDE, EŞİNİZ İŞSİZ KALDIĞINDA BİLDİRİN
AGİ’nin eksiksiz uygulanabilmesi için evlenen, eşi işsiz kalan, çocuğu doğan kişilerin iş yerine başvurarak aile durumu bildirimini güncellemesi gerekir.
AGİ’yi hak ettiğinden fazla alanlar ise vergi ziyaı cezasıyla karşı karşıya kalabilir. Bu nedenle çocuğu 18 yaşını dolduranlar (üniversitede okuyor ise 25 yaşına kadar yararlanabilir) ve daha önce çalışmadığı belirtilen eşi çalışmaya başlayanların bu durumu iş yerine zamanında bildirmesi gerekiyor.
AGİ’Sİ EKSİK YATMIŞ OLANLAR NE YAPACAK?
Vergi Usul Kanunu uyarınca, hatalı ödenen vergilerin beş yıla kadar geriye dönük alınması mümkün. Çalışana AGİ’nin eksik ödenmesi, o kişinin hatalı olarak fazla vergi ödediği anlamına geliyor. Bu nedenle eksik ödenen AGİ, beş yıl geriye dönük alınabiliyor.
Bu yıl, 2015 yılından bu yana eksik ödenen AGİ’lerin geriye dönük olarak talep edilmesi mümkün bulunuyor. Ancak 2014 yılı ve daha önceki yılların AGİ’si zaman aşımına uğradığı için yapacak bir şey bulunmuyor.
AİLE DURUMU BİLDİRİMİ
EK: 1
Bildirimi Verenin | T.C./Vergi Kimlik No : |
| Sosyal Güvenlik No/Sicil No/Kurum Sicil No |
| ||||||||||||||
Görevi : |
| |||||||||||||||||
Adı Soyadı : |
| |||||||||||||||||
Medeni Hali : | Bekar | Evli | Diğer | |||||||||||||||
□ | □ | □ | ||||||||||||||||
ASGARİ GEÇİM İNDİRİMİ İÇİN EŞİN | ||||||||||||||||||
Adı Soyadı | İş Durumu | Eşin Gelirine/Gelirlerine İlişkin Açıklama | ||||||||||||||||
| Çalışıyor | Çalışmıyor | Geliri Olan | Geliri Olmayan |
| |||||||||||||
□ | □ | □ | □ | |||||||||||||||
ASGARİ GEÇİM İNDİRİMİ İÇİN MÜKELLEFLE OTURAN VEYA MÜKELLEF TARAFINDAN BAKILAN ÇOCUKLARIN DURUMU | ||||||||||||||||||
Adı Soyadı | T.C. Kimlik No | Doğum Tarihi (Varsa ay ve günü de yazılacaktır) | Cinsiyet | Baba Adı | Ana Adı | Öz, Üvey, Evlat Edinilmiş, Nafakası Sağlanılan Çocuk, Ana Babasını Kaybetmiş Torun | Yüksek Öğretime Devam Ediyorsa | Açıklama | ||||||||||
Kayıt Tarihi | Okul Adı | Sınıfı |
| |||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| ||||||||
Alt Satırdaki hususları da göz önüne almak suretiyle düzenlediğim asgari geçim indirimine ait bildirimdir.
Düzenleyenin Adı Soyadı İmzası/Tarih …/…/…...
| ||||||||||||||||||
- Bu bildirim, işverenlerce yukarıdaki muhteviyatına uygun olarak çoğaltılıp kullanılabilecektir.
- İlk işe girişte verilir. Çalışanın asgari geçim indiriminden yararlanan eş veya çocuk durumunda bir değişiklik meydana gelmesi halinde bildirim yeniden verilir.
- Nafakasını sağladıkları çocuklara ait asgari geçim indiriminden yararlanacak olan eş tarafından, mahkeme ilamının onaylı bir örneği bildirime eklenir.
- İndirimin uygulamasında “çocuk” tabiri, mükellefle birlikte oturan veya mükellef tarafından bakılan (nafaka verilenler, evlat edinilenler ile ana veya babasını kaybetmiş torunlardan mükellefle birlikte oturanlar dâhil) 18 yaşını veya tahsilde olup 25 yaşını doldurmamış çocukları, “eş” tabiri ise, aralarında yasal evlilik bağı bulunan kişileri ifade eder.
Haberturk.com ekibi olarak Türkiye’de ve dünyada yaşanan ve haber değeri taşıyan her türlü gelişmeyi sizlere en hızlı, en objektif ve en doyurucu şekilde ulaştırmak için çalışıyoruz. Yoğun gündem içerisinde sunduğumuz haberlerimizle ve olaylarla ilgili eleştiri, görüş, yorumlarınız bizler için çok önemli. Fakat karşılıklı saygı ve yasalara uygunluk çerçevesinde oluşturduğumuz yorum platformlarında daha sağlıklı bir tartışma ortamını temin etmek amacıyla ortaya koyduğumuz bazı yorum ve moderasyon kurallarımıza dikkatinizi çekmek istiyoruz.
Sayfamızda Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına ve evrensel insan haklarına aykırı yorumlar onaylanmaz ve silinir. Okurlarımız tarafından yapılan yorumların, (yorum yapan diğer okurlarımıza yönelik yorumlar da dahil olmak üzere) kişilere, ülkelere, topluluklara, sosyal sınıflara ırk, cinsiyet, din, dil başta olmak üzere ayrımcılık unsurları taşıması durumunda yorum editörlerimiz yorumları onaylamayacaktır ve yorumlar silinecektir. Onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisinde aşağılama, nefret söylemi, küfür, hakaret, kadın ve çocuk istismarı, hayvanlara yönelik şiddet söylemi içeren yorumlar da yer almaktadır. Suçu ve suçluyu övmek, Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre suçtur. Bu nedenle bu tarz okur yorumları da doğal olarak Haberturk.com yorum sayfalarında yer almayacaktır.
Ayrıca Haberturk.com yorum sayfalarında Türkiye Cumhuriyeti mahkemelerinde doğruluğu ispat edilemeyecek iddia, itham ve karalama içeren, halkın tamamını veya bir bölümünü kin ve düşmanlığa tahrik eden, provokatif yorumlar da yapılamaz.
Yorumlarda markaların ticari itibarını zedeleyici, karalayıcı ve herhangi bir şekilde ticari zarara yol açabilecek yorumlar onaylanmayacak ve silinecektir. Aynı şekilde bir markaya yönelik promosyon veya reklam amaçlı yorumlar da onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisindedir. Başka hiçbir siteden alınan linkler Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılamaz.
Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılan tüm yorumların yasal sorumluluğu yorumu yapan okura aittir ve Haberturk.com bunlardan sorumlu tutulamaz.
Haberturk.com yorum sayfalarında yorum yapan her okur, yukarıda belirtilen kuralları, sitemizde yayınlanan Kullanım Koşulları’nı ve Gizlilik Sözleşmesi’ni peşinen okumuş ve kabul etmiş sayılır.
Bizlerle ve diğer okurlarımızla yorum kurallarına uygun yorumlarınızı, görüşlerinizi yasalar, saygı, nezaket, birlikte yaşama kuralları ve insan haklarına uygun şekilde paylaştığınız için teşekkür ederiz.