"Bitmemiş heykele 'çirkin' demek saygısızlık"

Kars'taki İnsanlık Anıtı'nın Başbakan Erdoğan'ın 'ucube' demesinin arkasından heykelin yıkılmasına karar verilmişti. O heykelin yaratıcısı Mehmet Aksoy, Teke Tek Özel'de hem heykeli anlattı hem de heykelle ilgili eleştirilere yanıt verdi.

İşte Aksoy'un açıklamaları:

AK PARTİ'Lİ BELEDİYE BAŞKANI İSTEDİ

"O zamanlar Naif Alibeyoğlu AK Parti'den belediye başkanıydı. Iğdır'da, Erivan'da, Yunansitan'da bir 'soykırım' anıtı var. Böyle soykırım anıtlarına karşı bir anıt yapalım. Soykırım anıtlarının barışa ziyan vermesi gibi şeylerden çıktı. Ondan böyle bir teklif geldi. Hem çabuk yapalım, hem elli metre yapalım gibi... Öyle bir anda yapılmaz dedim. Ben bir eskiz yapayım, ondan sonra siz bana tarif etmeyin dedim. Genelde ısmarlayanlar tarif ediyor.

Yeri ben seçtim. Bu da sanatın bir parçasıdır. Heykel mekana bir enerji katar. Bir cazibe alanı yaratır. Orada bir kale var. Kale bir savaş unsuru. Şehir savaşlar görmüş. Dağlar taşlar savaşa şahit olmuş. Burdan çıkınca içerik belli oluyor.

Benden soykırım anıtlarına karşı bir heykel istediler. Ben de savaşı suçlayan, savaş kışkırtıcalarına karşı... Şu kadar sizden öldü, bu kadar bizden öldü... Böyle tarih olmaz. Ben şu anda dünyada hakikaten barış olması gerektiğini düşünüyorum.

MHP OYLARINA GÖZ KIRPMAK İÇİN

Savaş karşıtı bir anıt yapmak çok ilginçti. Bu da heykelin içinde var. Mesele MHP'li bir arkadaş 'Bu Ermeni, biz Ermeniler'e el uzatıyoruz'dan çıktı. Bu politikaya bulaştırıldı. Ucube denmesinin asıl anlamı oradaki MHP oyuna göz kırpmaktır. Başka da hiçbir şey yoktur. Heykele bakmadı bile. Zaten kendi zamanında yapıldı. Koruma Kurulunun kararları var. Koruma Kurulundan geçmiş.

'Ucube'nin üstüne aynı kurul tekrar toplanıyor. Üstünden iki sene geçmiş. Sözleşme var, belediyenin kararı var... Onlar da çok beğendi heykeli. Çünkü Kars'ın terası gibi duruyor.

ONAYLAYAN DA YIKAN DA AYNI KURUM

Halkla temas oldu mu burda? Halk heykelin neresinde diyer soracaksınız. Heykelin kuvvetine inanan bir insanım. Heykel insanlara bir anlam kazandırabilir. Bu böyle oldu. Ve ben yaparken durmadan insanlar geliyor ve ben anlatıyorum. 2006'da başladım... Onaylayan kurul durdurma ve yıkma kararı var dedi. Kurul hiçbir zaman Sit alanı diyemiyor.

BİTMEMİŞ BİR HEYKEL ÜZERİNE KONUŞUYORUZ

Politikacılarla sanatçıların farkı, biri gerçek üstünden insanları tutup oyunu alır. Biz sanatçılar o durumdan alıp bir üst düzeye almaktır. Biz bunu yapmaya çalışıyoruz. Politkacılar oy kaygısıyla bunu yapmaya çalışıyor Heykel üzerinden oy kapmaya çalışıyorlar acı olan budur. Yetkin kişilerle iyi mi oldu, kötü mü oldu tartışamıyoruz. Bu yarım kalmış bir heykel. Orada savaşı ölümü çağrıştıran, ortadan ikiye bölünmüş bir insan var. Orada metafor kullandım. Kendi kendine karşı konulması var...

Yarım bir heykel üzerine konuşuyoruz. Maketten ne olacağı belli. Kalıptan çıktığı gibi bu heykelin kalıp izleri gidecekti, kumlama yapılacaktı, boya çakilecekti. Arkasında bir göz var. O göz vicdanı temsil eden akan gözayaşları var."

HEYKEL İÇİN NE KADAR PARA ALDI?

Heykel üzerine birçok spekülasyon yapıldığını, hepsine birden yanıt vermekte zorlandığını kaydeden Aksoy, izin verilmesi durumunda beş ayda heykeli bitirebileceğini söyledi.

Aksoy, "Oraya gidip görenler büyük şaşkınlık içinde kaldı. Orada görünen çok farklı. Mekan içinde anlaşılan bir şeydir heykel, fotoğraftan anlaşılmaz. Büyük bir saygısızlık var, yarım bir heykel üzerine konuşuluyor" dedi.

Aksoy, heykel için ne kadar para aldığının sorulması üzerine "350 bin liraya sözleşme yaptık. Şu ana kadar 120 bin lira aldım" dedi. Aksoy, heykelin yapımında kullanılan malzemelerin bir kısmını sponsorların, bir kısmını belediyenin, bir kısmını da kendisinin temin ettiğini söyledi.

Aksoy, heykelin çalıntı olduğu iddialarını da yalanladı.

ESKİŞEHİR'DEKİ SERGİ PROVOKASYON

"Bizde ne oluyor da heykel yıkılıyor. Acı bir durum var, resmen bir heykel düşmanlığı var" diyen Aksoy, Eskişehir'deki tepki çeken sergi için de şunları söyledi:

"Eskişehir'deki sergiye benim bir katkım yok. Onlar kendilerine göre bir dayanışma sergisi açmışlar. İçinde de birtakım insanların yaptığı resim de değil, karikatür de değil böyle bir şey. İnsanşların kutsallığıyla oynamak yanlıştır. Bunu ben en son yaparım. Camiye, türbeye benim kadar kimse saygılı değildir. Bu bir provakasyon. Yapılacak bir şey değil. İyi niyet değil."