ABD ön seçimlerinde hangi parti öne çıktı? Trump için tehlike kapıda

ABD'de kritik önem taşıyan Kasım Ara Seçimleri öncesi hem Cumhuriyetçilerde hem de Demokratlarda çalkantılı bir ön seçim sezonu sona ererken, her iki partinin stratejistleri ve bağımsız analistlere göre, Demokratlar Senato'nun kontrolünü ele geçirmek için birden fazla yol açtı ve Cumhuriyetçilerin hala önemli avantajlara sahip olduğu bir haritada mücadeleyi yeniden şekillendirdi.

Seçmenler, Başkan Trump'ın ekonomiyi ele alış biçiminden rahatsız ve İran'la yürüttüğü savaş, yakıt, gıda ve sağlık hizmetlerinin maliyetlerinde artışa yol açarak Cumhuriyetçileri bir zamanlar çok daha güvenli gördükleri eyaletlerde savunma pozisyonuna itti.

ABD haritasının temel hatları Demokratlar için zorlu olmaya devam ediyor. Senato'da 47 sandalyeye sahip olan Demokratlar, çoğunluğu kazanmak için kendi sndalyelerini koruyup en az dört sandalyeyi Cumhuriyetçilerden almak zorundalar.

En çekişmeli 6 yarışın 4'ü, Trump'ın çift haneli farkla kazandığı eyaletlerde gerçekleşiyor. Cumhuriyetçiler ayrıca, iki önemli mücadele alanı olan Maine ve Michigan'daki Demokrat bölünmelerinin, siyasi olumsuzlukların bir kısmını dengelemeye yardımcı olabileceğini umuyorlar.

Trump'ın kendisi de, bu bir Başkanlık seçimi olmadığından dolayı kendisinin yarışan adaylardan biri olmamasının, Cumhuriyetçilerin daha düşük performans gösterme eğilimine neden olabileceği endişesini belirtti.

Güney Carolina'da yaptığı bir mitingde Trump, tabanını motive etmeyi amaçlayarak, "Lütfen aday olduğumu varsayın" dedi. Ancak son anketlere göre Trump'ın onay oranı yüzde 40'ın altında, bu da Cumhuriyetçileri tedirgin ediyor. Merkezdeki seçmenlerin Demokratlara yönelmesinden endişe ediliyor.

Sıradan Demokrat seçmenler ise açıkça enerji dolu: Ön seçimlere katılım oranları yüksek.

Demokratların gücünün son gösterisi geçen hafta muhafazakar eğilimli Alaska'da yaşandı. Demokrat eski Temsilci Mary Peltola, ciddi bir oy alarak ön seçimleri kazandı ve Kasım ayında Cumhuriyetçi rakibine karşı yarışmaya hazırlanıyor. Uzmanlar, Peltola'nın ciddi bir enerji getirdiğini ve Alaska eyaletinin 'ortada' olduğunu belirtiyor.

Tarafsız bir seçim tahmincisi olan Cook Political Report, anketleri ve ekonomik ortamı gerekçe göstererek Teksas ve Iowa'daki yarışları “Cumhuriyetçilere Yakın”dan “Belirsiz”e taşıdı.

Bu değişim, Senato seçimlerinin ana mücadele alanını Alaska, Maine, Michigan ve Ohio olmak üzere dört eyaletten altıya çıkararak Demokratların cephesini genişletti.

Cumhuriyetçi grupların Demokrat gruplara göre büyük bir nakit avantajı olsa da, bireysel Demokrat Senato adayları, kilit Senato yarışlarının çoğunda Cumhuriyetçi rakiplerinden çok daha fazla bağış topluyor. Senato Demokratlarının kampanya kolunun başkanı New York Senatörü Kirsten Gillibrand, “Gerçek şu ki, dünyadaki tüm para, Trump ve Kongredeki Cumhuriyetçilerin hayatı çok daha zorlaştırdığı gerçeğini değiştiremez. İnsanlar bıkmış durumda. Ve tükenmişler. Ve hiçbir şeye güçleri yetmiyor. Ve kimin iktidarda olduğunu değiştirecekler” dedi.

Ara Seçimler Trump için neden önemli?

ABD Ara Seçimleri, Başkan Donald Trump'ın son 2 yılında ne kadar politik gücü olacağını belirleme konusunda hayati bir öneme sahip. 2024 Başkanlık Seçimleri'nde hem Temsilciler Meclisi'nde hem de Senato'da çoğunluğu alan Cumhuriyetçiler, Trump'a karar alma süreçlerinde engelsiz bir özgürlük alanı sundu. Trump bu çoğunluklara dayanarak istediği tüm kanunları hayata geçirdi, Kongre kararı almadan Venezuela ve İran'a saldırdı.

Temsilciler Meclisi ve Senato'nun Demokratlar tarafından kazanılması durumunda Trump bir karar alırken Kongre ve Senato süreçlerini de düşünmek zorunda kalacak. Bu iki meclisi ikna etmeden son 2 yılında atmayı planladığı adımları gerçekleştirmesi mümkün olmayacak.

Demokratların Jeffrey Epstein skandalı ve İran Savaşı nedeniyle Trump hakkında bir 'azil süreci' başlatacağı da neredeyse kesin. Ancak Trump'ın azledilmesi için Temsilciler Meclisi'nin 50+1 çoğunlukla aldığı kararı Senato'nun onaylaması şart ve onay sınırı 50+1 değil, 100 kişilik Senato'nun 67'si. Ara Seçimlerde Demokratların 47'den 67'ye çıkması mümkün gözükmüyor.

Yine de iki mecliste de Demokratların çoğunluğu alması, Trump'ın gündemini ilk döneminde olduğu gibi bu dönemde de 'azledilme' konusunun meşgul edeceği anlamına geliyor.