Günlük gelişmeleri takip edebilmek için habertürk uygulamasını indirin
  • Habertürk Android Uygulaması
  • Habertürk iPhone Uygulaması
  • Habertürk Huawei Uygulaması

Demokrasi, tüm grup, topluluk veya devlet çerçevesinde o grubun, topluluğun veya devletin üyeleri, vatandaşları veya yöneticilerinin yönetimi belirlemede eşit haklara sahip olduğu yönetim biçimine verilen addır. Demokrasi kelimesinin, etimolojik kaynaklarda Yunancadan geldiği belirtilmektedir. Kelimenin tam anlamı ise milli egemenliktir.

Demokrasinin Özellikleri Nelerdir?

Demokrasinin özelliklerinin ilk maddesi adaletli ve özgür bir şekilde yöneticiyi seçebilmektir. Bu demokratik yönetimin olmazsa olmazıdır, yani bir kişi temel hakkı olan seçme hakkını hiçbir kısıtlama olmadan tamamen kendi iradesiyle kullanabiliyorsa ve kullandığı oylar adil şekilde sayılıyorsa bu kişi demokrasinin en temel özelliğine sahip demektir. Demokrasinin diğer özellikleri ise bu maddeyi destekler niteliktedir.

İkinci maddesi, kanunların eşit olmasıdır böylece hiçbir üye veya vatandaş statüsü ne olursa olsun diğerinin haklarını engelleyici hareketlerde bulunamaz.

Diğer madde tüm üye veya vatandaşların politik düzende etkin rol oynamasıdır. Böylece yönetim ile vatandaşlar arasında bir sınıf farkı oluşması engellenmiştir.

Son madde ise tüm üye veya vatandaşların haklarının korunmasına yöneliktir.

Demokrasinin Değişmez İlkeleri Nelerdir?

  • Milli egemenlik
  • Özgürlük
  • Eşitlik
  • Çok partili sistem
  • Temel hak ve özgürlüklerin korunması

Demokrasinin Araçları

  • Seçim: Yönetmelik ve kanunlara uygun olmak suretiyle, kanun koyucu ve yönetici unsurlar arasından uygun olanı seçmeye yönelik yapılan oy kullanma işlemi.
  • Meclis (parlamento): Vatandaşların oyları ile seçilen vekillerin toplandığı, yasama ve yürütmeden sorumlu kurul.
  • Çoğunlukçuluk: Yönetimin aldığı kararların çoğunluğun isteğine uygun olması gerektiğini vurgulayan sistemdir.

Demokrasinin Tarihçesi

Demokrasinin ilk olarak Eski Yunan’da ortaya çıktığı bilinmektedir. O dönem kullanılan sistemin bugünkü demokrasi kelimesinin tam karşılığı olmadığı düşünülse de demokratik sistemin temelinin o dönemde atıldığı yadsınamaz bir gerçektir. Ortaya çıkış amacı, tüm yurttaşların oy kullanırken eşit haklara sahip olması idi. Ancak dönemin yaşam biçimi, kültürü ve sosyal düzeni nedeniyle bu eşitlik köleler, kadınlar ve yabacı kökenli olanları kapsayamamıştır. Zaman ilerledikçe eşitlik ve adalet üzerine yapılan çalışmalar ve toplumsal düzenler gelişmeye başladı. Bu gelişmelerin, özellikle 1. Dünya Savaşı sonrasında kurulan devletler üzerinde etkisini göstermesiyle birlikte daha demokratik yönetimler ortaya çıkmaya başladı. Ancak demokrasinin son sıçrayışı 2. Dünya Savaşı ile birlikte olmuştur. Bu dönem sonrasında demokrasi daha da geniş coğrafyalarda kullanılan modern bir yönetim şekli olarak karşımıza çıkmaktadır.

Uygulanma Biçimine Göre Demokrasi Çeşitleri Nelerdir?

Demokrasinin çeşitleri:

  • Doğrudan demokrasi: Temsilci olmaksızın halkın doğrudan kendini yönettiği yönetim şeklidir. Bu demokrasi türü demokrasinin amacına en uygun olanıdır.
  • Temsili demokrasi: Halkın kendi seçtiği kişilerin yine halkı yönetmesini esas alan yönetim biçimidir.
  • Yarı doğrudan demokrasi: Halkın seçtiği kişilerin halkı yönetirken koyacakları kanunlara halk oylaması ile karar verdiği yönetim şeklidir.