Arjantin'de Javier Milei krizi
Aykırı ve sistem karşıtı fikirleriyle dikkat çeken Javier Milei'nin Arjantin'de ön seçimlerde zafer elde etmesi sonrası dolar/peso yüzde 22 yükseldi. Arjantin Merkez Bankası ise piyasaları sakinleştirmek için faiz artırımına gitti. Sürpriz bir zafer elde eden Milei, göreve gelmesi durumunda peso yerine tamamen dolar kullanımına geçileceğini ve merkez bankasını kapatacağını açıkladı. Arjantin'de yüzde 115'i aşan enflasyon, yüzde 40'lık yoksulluk oranı ve giderek derinleşen barınma krizi, Milei'nin 'uç' fikirlerinin giderek daha kabul edilebilir hale gelmesine yol açtı
ABONE OL
Arjantin'de ekim ayında düzenlenecek genel seçimler öncesi yapılan ön seçimlerde en çok oyu liberteryen popülist aday Javier Milei'nin alması piyasalarda büyük bir şok etkisi yarattı. Ön seçimde oy kullanma zorunlu olduğu için bu sonuç ekimdeki genel seçimler için önemli bir prova olarak kabul ediliyor.
Milei ön seçimde oyların yüzde 30'unu alırken, ana muhalefet bloku yüzde 28, mevcut iktidar Peronist ittifak ise yüzde 27'lik oy oranında kaldı.
Seçim sonuçları öncesinde 287 seviyesinde işlem göre Dolar/Arjantin Pesosu, sonuçların ardından önce yüzde 14 yükseldi. Ardından dün Arjantin Merkez Bankası piyasaları sakinleştirmek için pesoyu devalüe etme ve politika faizini yüzde 97'den yüzde 118'e yükseltme kararı aldı. Son kararlar dolar peso karşısında günlük yüzde 22 yükselerek 350 seviyesine geldi.
Arjantin seçimlerinde iktidar ve ana muhalefet arasında çekişmeli bir seçim yaşanması beklenirken Milei'nin aradan sıyrılarak ön seçimlerden zaferle ayrılması bir anda ülke ekonomine yönelik belirsizliklerin artmasına yol açtı. Bunun nedeni ise popülist politikacının sıra dışı ekonomik vaatleri bulunması.
Milei'nin ekonomik vaatlerinin merkezinde Merkez Bankasını kapatmak ve Arjantin Pesosunu tedavülden kaldırarak tamamen ABD Doları kullanmak yer alıyor. Javier Milei temmuz sonunda El Pais'e verdiği röportajda kendisine neden ekonomiyi dolarize etmek istediği sorulduğunda şu cevabı vermişti:
"Soruyu diğer türlü sormak gerekiyor? Neden dolarize etmeyelim? Arjantin bir merkez bankası yokken dünyanın en zengin ülkesi haline gelmişti. 1880-1935 yılları arasında yıllık enflasyon ortalama yüzde 0.9 seviyesindeydi. 1935 yılında merkez bankası halkı dolandırmak ve güce yakın kişilere yarar sağlamak için kuruldu. Merkez Bankası'nın kuruluşunun ardından enflasyon yüzde 6'ya sıçradı. 1946 yılında merkez bankası tamamen kamulaştırıldı ve ortalama enflasyon yüzde 250'ye çıktı. Pesodan şu ana kadar 13 sıfır attık ve savaş bile yokken 2 hiperenflasyon dönemi geçirdik. Bu bir felakettir.
1991 yılında sabit kura geçildi ( 1 dolar 1 pesoya eşitlendi). 1993 yılından itibaren Arjantin bir kaç yıllığına dünyadaki en düşük enflasyona sahip ülkelerden birisi oldu. Bu, Arjantin tarihindeki en başarılı programlardan birisi oldu."