Günlük gelişmeleri takip edebilmek için habertürk uygulamasını indirin
Aşı adaletsizliği: Yoksul ülkeler 2022'ye kadar bekleyecek!
0:00 / 0:00
BBC TÜRKÇE
- Reuters
Covax programı, aşıların dünya genelinde adil dağılımını hedefliyor.

Koronavirüs aşısının hızla geliştirilmesi müthiş bir bilimsel ilerlemeydi.

Şimdiyse, aşılar küresel düzeyde yapılmaya başlanırken, sağlık uzmanları uyarıyor: Herkes savaşı kazanana dek kimse kimse kazanmış olmayacak.

Bir başka deyişle, aşıların zengin ve yoksul tüm ülkelere arasında adil bir şekilde paylaşılması gerekiyor. Covid-19 aşısının hazır olduğu haberi ilk olarak geçen yıl Kasım ayında duyuruldu. Dünya genelinde salgının yakın zamanda sona ereceğine dair iyimserlik de arttı.

KANADA HER VATANDAŞINI 5 KEZ AŞILAYABİLİR

Bunun, salgın için sonun başlangıcı olduğu da düşünüldü. Ama yoksul ülkeler için aynı şeyi söylemek zor. Zengin ülkelerde on milyonlarca doz aşı dağıtımı yapıldı. Yoksul ülkelerde ise bu sayı yüzlerle sınırlı kaldı.

Bunun en büyük nedeni de, zengin ülkelerin mevcut aşıların çoğunu önceden satın almış olması. Örneğin Kanada, her bir vatandaşının beş defa aşılanmasını sağlayacak kadar çok aşı satın aldı.

Bu tip örnekler nedeniyle dünyanın geri kalanı, özellikle düşük gelirli ülkelerin çoğu aşıya erişim için 2022'yi beklemek zorunda.

Bunun için Covax adlı iddialı bir plan hazırlandı.

Covax'ın temel noktaları şöyle;

COVAX NEDİR?

Geçen yıl aşı yarışı hız kazanmışken, zengin ülkelerin yoksul ülkeler hilafına aşıları stoklayacağı korkuları vardı.

Covax bir ölçüde gerçeğe dönüşen bu korkular karşısında kuruldu.

Gelir düzeyi ne olursa olsun, tüm ülkelere koronavirüs aşısına eşit erişim sağlamayı amaçlayan küresel bir girişim.

Nisan 2020'de başlatılan Covax'ın önderliğini bir Birleşmiş Milletler kuruluşu olan Dünya Sağlık Örgütü (WHO) ve iki aşı savunma grubu yapıyor.

Birlikte, bağışları Covax'a üye olan 180'den fazla sayıda ülke için aşı geliştirilmesi, satın alınması ve dağıtımına yatırıyorlar.

- EPA
Koronavirüse karşı farklı aşılar yapılmaya başlandı, özellikle de büyük ekonomilere sahip ülkelerde

COVAX NEDEN ÖNEMLİ?

Koronavirüs salgını, geçim kaynaklarını yok etti, ülkelerdeki ekonomik faaliyetleri tamamen durdurdu ve şu ana dek dünya genelinde 2,1 milyon kişinin ölümüne neden oldu.

Bu arada koronavirüs hala yayılıyor.

Bu durumda, küresel nüfusun çok büyük bir kısmı aşılanana dek dünya salgın öncesindeki normale dönmeyecek.

Sağlık uzmanları, aşıların çözüm olduğunu, ancak ülkelerin salgının sonunu getirebilmesi için eşit bir şekilde paylaşılması gerektiğini vurguluyor.

WHO "Bu, salgının kamu sağlığı ve ekonomiye etkilerini azaltmak için tek yol" diyor.

ÜLKELER AŞILARINI NE ZAMAN ALACAKLAR?

Covax şu ana dek tek bir doz aşı bile dağıtamadı.

Covax, Covid-19 aşılarının dağıtımına orta ve düşük gelirli ülkelerin aslan payını alacağı şekilde Şubat ayında başlaması bekleniyor.

Covax, bu yıl sonuna dek iki milyar dozdan fazla aşının dünya genelindeki ülkelere dağıtılmış olmasını umuyor.

Bu aşıların 1,3 milyar dozu plana katılan 92 ülkeye dağıtılacak ve nüfuslarının yüzde 20'sini kapsayacak.

Sağlık çalışanları, yaşlılar ve tehdide açık olanlar ilk olarak aşılanacak.

- EPA
Covax, aşı programına daha fazla bağış yapılması çağrısında bulunuyor.

ÜYE ÜLKELER NE KADAR BAĞIŞ YAPTI?

Katılımcı ülkeler, farklı miktarlarda bağış yaptı.

Örneğin en büyük taahhütlerden birini yapan İngiltere hükümeti 734 milyon dolar sağladı.

Rusya ve ABD ise katkıda bulunmayan nadir ülkelerden. Ancak ABD'nin Joe Biden'ın başkanlığında programa katılması bekleniyor.

Covax şu ana dek 2,4 milyar dolar topladı, ancak 2021 küresel aşılama hedefi için 4,6 milyar dolar daha gerektiği belirtiliyor.

COVAX HANGİ AŞI ANLAŞMALARINI YAPTI?

Covax, Pfizer-BioNTech, AstraZeneca-Oxford Üniversitesi , Johnson & Johnson ve Sanofi/GSK ile aşı anlaşmaları yaptığını duyurdu.

Pfizer-BioNTech aşısından 40 milyon daha alınması, geçen hafta varılan son anlaşmaydı.

Bu aşı WHO tarafından onay aldı, ancak anlaşma yapılan diğer aşılan henüz onaydan geçmedi.

24 SAAT GÜNÜN ÖZETİ
24 saat
24 saat günün önemli haberleri ve gelişmeleri

Bu haberin seslendirmesi Voiser tarafından yapılmıştır.