Nobel'in başkanı görevden alındı

HT GAZETE

Nobel’in 114 yıllık tarihinde ilk kez bir komite başkanı, görevden alındı. Nobel Barış Ödülü Komitesi Başkanı Norveçli siyasetçi Thorbjorn Jagland, komite üyeleri tarafından koltuğundan edildi. Jagland, 6 yıllık görevinde tartışmalı seçimlere imza atmıştı.

BARIŞ SONA ERDİ

Nobel Barış Komitesi’nde barış sona erdi. Komitenin başkanı Norveçli sosyal demokrat politikacı Thorbjorn Jagland, komite içinde anlaşmazlık sonucu görevinden alındı. Zira 5 kişilik komiteye yeni bir Norveçli muhafazakâr siyasetçi alınınca, sosyal demokratlar çoğunluğu yitirdi. Salt çoğunluğu kazanan muhafazakârlar, Jagland’ı görevden edip Kaci Kullmann Five’ı komitenin başına getirdi. Ancak Jagland’ın komite üyeliği sürecek.

114 YILDA İLK

Jagland, 114 yıldır dünyanın en prestijli bilim sanat ve barış ödüllerini dağıtan Nobel komitelerinde görevden alınan ilk başkan oldu. Norveç Uluslararası ilişkiler Enstitüsü Başkanı Bjornar Sverdruh-Thygeson, “Nobel tarihinde ilk kez parti siyaseti, komitelere taşındı. Nobel’de bu tür siyasetlerin döndüğünden kimsenin haberi yoktu. Bu, ödülün saygınlığına gölge düşürebilir” dedi.

OBAMA BİLE ŞAŞIRMIŞTI

Thorbjoern Jagland, 6 yıllık görev sürecinde Nobel tarihinin en tartışmalı kararlarına imza attı. Jagland’ın başkanlığını yaptığı komite, ilk yılında Nobel Barış Ödülü’ne, “uluslararası diplomasiyi ve halklar arasında işbirliğini geliştirmek için olağanüstü çabalarından ötürü” ABD Başkanı Barack Obama’yı layık görmüştü. Obama, 2009’da ödülü aldığında şaşkınlığını gizleyememişti. Norveçli bir diplomat da o tarihte Obama’nın özel kalemi Rahm Emauel’in komiteyi ‘yalakalıkla’ suçladığını söylemişti.

ÇİN’İ DE KIZDIRDI

Jagland’ın Nobel Barış Komitesi, ertesi yıl yine tartışmalı bir karara imza atmış ve ödülü Çinli insan hakları savunucusu Liu Şiaobo’ya vermişti. Pekin yönetimi karara büyük tepki göstermiş ve Oslo ile diplomatik ilişkilerini dondurmuş, hatta Norveç’ten somon ithalatını da yüzde 75 oranında azaltmıştı. Jagland, 2 yıl sonra yine tepkilere yol açan bir karara imza attı, zira 2012 Nobel Barış Ödülü Avrupa Birliği’ne gitti. Karar, Avrupa Birliği’nin dünya barışı konusundaki pasif tavrı nedeniyle hayli eleştirilmişti. Ödülün verildiği tarihte Jagland, aynı zamanda Avrupa komisyon başkanlığını da yürütüyordu.

NASIL SEÇİLİYORLAR?

Nobel Bilim ve Edebiyat Ödüllerinin sahipleri İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi tarafından belirleniyor. Nobel Barış Ödülü ise Norveç Nobel Komitesi tarafından dağıtılıyor. Komitenin üyeleri, Norveç Parlamentosu tarafından seçiliyor. Bu yüzden parlamentodaki güç dengesi komiteye de aksediyor.

Nobel Barış ödüllü kadınlardan Özgecan mesajı