Türkiye ekonomisi 2019’un ikinci çeyreğinde yıllık bazda yüzde 1,5 daralarak ilk çeyrekteki yüzde 2,4'e göre iyimser bir görünüm çizse de yatırımlardaki gerileme endişe kaynağı oldu. Türkiye ekonomisinde yatırımlar ikinci çeyrekte yüzde 22,8 küçülürken bu rakam bir önceki çeyrekteki yüzde 12.4'lük daralmanın iki katı bir düşüşe işaret etti. Yatırımlar içinde fabrika ve ofis binaları yatırımlarını anlatan inşaattaki daralma ise yüzde 29'u geçti. Bir önceki çeyrekte inşaatın küçülmesi yüzde 15.6'ıydı. Yatırım cephesinde inşaatın yanı sıra makine-teçhizatta daralma da önceki çeyreğe göre hızlandı. Makine teçhizat yatırımları yüzde 16.5 düştü. İlk çeyrekte daralma yüzde 8.6 olmuştu. Böylece toplam yatırımların büyümeye etkisi -7,1 puan oldu. 

VATANDAŞIN KONUT HARCAMALARI DİP YAPTI

Vatandaşın konut yapım ve alımını da içeren inşaat harcamalarında ise kan kaybı bu sektördeki olağanüstü küçülme nedeniyle yüzde 12.7'ye çıktı. Yılın ilk çeyreğinde rakam yüzde 9.3 düzeyindeydi. İnşaat harcamaların 2017'nin üçüncü çeyreğinde yüzde 18.9 arttıktan sonra 7 çeyrektir düşüşte. İnşaat harcamalarındaki bu uzun dönemli düşüş 2009 krizinden sonraki en uzun soluklu düşüşü anlatıyor. Bu rakam aynı zamanda 39 çeyreğin en kötü performansına işaret ediyor. En son 2009 üçüncü çeyreğinde inşaat yüzde 16.3 daralmıştı.

İTHALATTAKİ DARALMANIN YAVAŞLAMASINA DİKKAT!

Önceki çeyreğe göre görünüme bakıldığında ise hizmetler, finans-sigorta faaliyetleri, mesleki-idari destek hizmetlerinde toparlanma olduğu görüldü. Dış ticarette ihracatın katkısı 1,8 puan olurken, iç talepteki yavaşlamanın etkisiyle daralan ithalat büyümeye 3,9 puan katkı verdi. Ancak iç tüketimdeki daralmanın hız kaybetmesiyle ithalattaki daralmanın da yavaşladığına dikkat çekmek gerek. Bu durum büyüme bileşenleri arasındaki dengelenmenin yılın ikinci çeyreğinde ilk çeyreğe kıyasla ivme kaybederek devam ettiğine işaret etti. Özel tüketimin büyümeye katkısı ise -0,6 puan, kamu tüketiminin katkısı ise 0,5 puan oldu. Tüketim grubunun alt detaylarında dayanıklı ve yarı-dayanıklı mal grubu tüketimlerindeki daralmanın hız keserek devam ettiği, dayanıksız mal grubu tüketiminin ise artıya geçtiği görüldü. 

FABRİKA VE OFİS İNŞAATLARINDA DARALMA YÜZDE 29.2

Sermaye sınıflaması 
Çeyrek
III
   
İnşaat-15,6-29,2
Makine ve teçhizat-8,6-16,5
Diğer aktifler-5,13,8
Üretilmiş mali olmayan aktifler -12,4-22,8